IV SA/Po 909/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant sekr.sąd. Justyna Frankowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 30 listopada 2006 r. sprawy ze skargi R.S. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego oddala skargę /-/ E. Kręcichwost- Durchowska /-/ P. Miładowski /-/ E. Makosz- Frymus A.T WSA/wyr.1-sentencja wyroku Decyzją z [...] Starosta Powiatu w N. wskazując m.in. na art. 2 ust. 1, pkt. 2 oraz art. 1, pkt. 14 lit. a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( Dz. U. z 2004 r. , nr. 99, poz. 1001 – dalej ustawa o promocji zatrudnienia) odmówił uznania R.S. za osobę bezrobotną. Organ argumentował, że z przedstawionych przez stronę przy jej wniosku z [...] lipca 2005 r. dokumentów wynika, iż z dniem [...] marca 2005 r. utraciła prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. R.S. złożyła też oświadczenie, że wraz z mężem jest właścicielem gospodarstwa rolnego powyżej 2ha przeliczeniowych. Ziemia ta w całości została wydzierżawiona na okres 10 lat za emeryturę strukturalną dla męża. Przywołany na wstępie art. 2 ust. 1, pkt. 2 lit. d ustawy o promocji zatrudnienia wyłącza uznanie za bezrobotną osobę, która jest właścicielem lub posiadaczem ( samoistnym lub zależnym) nieruchomości rolnej przekraczającej 2 ha przeliczeniowych lub podlega ubezpieczeniu emerytalno – rentowym z tytułu stałej pracy jako współmałżonek. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła R.S. Nie kwestionując ustaleń organu co do tego, iż jest współwłaścicielem nieruchomości rolnej o powierzchni [...]ha przeliczeniowych. Odwołująca podnosiła, iż jej udział wynosi jedynie połowę gospodarstwa rolnego czyli [...]ha przeliczeniowego, skoro nadto nie podlega społecznemu ubezpieczeniu rolniczemu, a jej udział w gospodarstwie rolnym wynosi najwyżej poniżej 2 ha przeliczeniowych, to spełnia warunki by zakwalifikować ją jako osobę bezrobotną w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia. Rozpoznając odwołanie Wojewoda decyzję z dnia [...] orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego. Organ drugoinstancyjny podzieli argumentację starosty Powiatu w N., że przeszkoda w pozytywnym dla strony rozpatrzeniu jej wniosku jest wyraźny przepis art. 2 ust. 1 pjt. 2 ustawy o promocji zatrudnienia. Nadto wojewoda wskazywał, że każdy współwłaściciel jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej i nie jest ograniczony we władaniu rzeczą wspólną tylko do swojej części. Bez znaczenia w tej sprawie jest, czy nieruchomości znajduje się w posiadaniu Skarżącej. Nawet posiadacz samoistny nie traci posiadania przez to, że oddaje rzecz drugiemu w posiadanie zależne ( 337 kc). Zatem prawidłowo w niekwestionowanych przez stronę ustaleniach faktycznych organ pierwszoinstancyjny przyjął, iż w dniu złożenia wniosku o uznanie za osobę bezrobotną ( 4 lipca 2005 r. ) R.S. nie spełniała warunków do otrzymania statusu osoby bezrobotnej. Skargę na powyższą decyzje organu odwoławczego wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego R.S. Skarżąca zarzucała rozstrzygnięciu Wojewody naruszenie prawa materialnego- art. 2 pkt. 2 lit. d ustawy o promocji zatrudnienia, a nadto prawa cywilnego zawarte w art. 195, 196, 197, 140, 337, 172, 174, 336 kc. Według Skarżącej jest właścicielka połowy gospodarstwa rolnego, to jest tylko [...]ha, a więc poniżej 2 ha przeliczeniowych i spełnienia warunku do zakwalifikowania jej jako osoby bezrobotnej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Skarga nie jest zasadna. Zaskarżona decyzja nie zawiera uchybień materialno- prawnych, ani proceduralnych powodujących konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Z niekwestionowanych ustaleń organów orzekających wynika, że Skarżąca wraz z mężem J.S. jest właścicielem gospodarstwa rolnego położonego w N. o powierzchni użytków rolnych przekraczających 2 ha przeliczeniowe ([...]ha przeliczeniowych). Tymczasem zgodnie z przywołanym przez organy administracji publicznej orzekające w tej sprawie w obu instancjach art. 2 ust. 1 pkt. 2 ustawy o promocji zatrudnienia bezrobotnym może być osoba, która nie jest właścicielem lub posiadaczem samoistnym – w rozumieniu przepisów z dnia 23.04.2004 r. Kodeks cywilny. lub zależnym nieruchomości rolnej o powierzchni użytków rolnych przekraczających 2 ha przeliczeniowych. Prawidłowo też organy obu instancji przyjęły, iż identycznie kwestie tą regulował stan prawny poprzednio obowiązujący ( art. 2 ust. 1 pkt. 2 lit. d ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ). Także wówczas orzecznictwo Sądowe rozstrzygające przedmiotową kwestię przyjmowało, że " każdy współwłaściciel zgodnie z art. 195, 206 Kodeksu cywilnego jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli" ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 1998 w sprawie II SA 565/98). Oznacza to, że osoba, która jest współwłaścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni powyżej 2 ha przeliczeniowego bez względu na to, czy to gospodarstwo prowadzi sama czy też wydzierżawia nie może być uznawana za osobę bezrobotną w rozumieniu zarówno przepisów wówczas obowiązujących jak i w aktualnym stanie prawnym. Współwłaściciel w posiadaniu lub korzystaniu z prawa własności nie jest ograniczony we władaniu rzeczą wspólną tylko do swojej części. Kwestie związane z czerpaniem pożytków ze wspólnego gospodarstwa rolnego stanowi odrębne zagadnienie i nie ma wpływu na ocenę społecznie negatywnej przesłanki dotyczącej własności nieruchomości rolnej po stronie bezrobotnego (por. uzasadnienie wyżej przywołanego orzeczenia NSA). Odmienna ocena prawna miałyby miejsce w przypadku zniesienia współwłasności i otrzymania przez strony nieruchomości poniżej powierzchni określonej w ustawie o promocji zatrudnienia. Podobne uzasadnienie wywieść można z innego orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego podjętego tego samego roku w sprawie II SA 97/98 oraz wcześniejszego z 07 sierpnia 1997 r. SA/Bk 439/97. Jakkolwiek przywołane wyżej orzeczenia zapadły pod rządami nie obowiązującej już ustawy o zatrudnieniu i bezrobociu, to jednak z uwagi na niemal identyczna regulację w przedmiotowej kwestii obowiązującej w ustawie o promocji zatrudnienia orzeczenia te mają zastosowanie także w aktualnym w stanie prawnym. W tych warunkach Skarżąca nie podważyła skutecznie legalności kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia Wojewody Wielkopolskiego, co prowadzi zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) do oddalenia skargi. /-/ E. Kręcichwost- Durchowska /-/ P. Miładowski /-/ E. Makosz- Frymus A.T