IV SA/Po 91/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus po rozpoznaniu w dniu 08 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych J.P. wniósł skargę na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2009r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. Skarżący w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenie wpisu w kwocie [...] zł na urzędowym formularzu złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, z którego wynika, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z rocznym synem i trzyletnią córką a ich jedynym źródłem utrzymania jest dochód z gospodarstwa rolnego o pow. 8,1261 ha (2,9777 ha przeliczeniowych) wynoszący [...] zł miesięcznie. Przedstawiając swą sytuację finansową wnioskodawca powołał się na okoliczność, że na energię elektryczną wydaje [...] zł, co 2 miesiące. Ponadto znaczną część jego dochodów pochłaniają wydatki na opał, leki i utrzymanie dzieci. Skarżący uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy wskazał na średnią cenę rynkową żyta, mleka i tuczników. Pismem z dnia 24 marca 2010 r. w celu wyjaśnienia sytuacji finansowej wnioskodawcy, Sąd wezwał skarżącego do przedłożenia wyciągów z posiadanych kont bankowych oraz lokat i kart kredytowych należących do skarżącego za okres ostatnich 6 miesięcy, określenia kwoty stałych wydatków miesięcznych (np. prąd, gaz, leki itp.), oszacowania dochodu z prowadzonego gospodarstwa rolnego ze wskazaniem rodzaju produkcji rolnej, jego skali (ilości zwierząt, powierzchni upraw w tym na nieruchomościach dzierżawionych), wskazania czy wnioskodawca korzysta z dopłat do produkcji rolnej, przedłożenia zestawienia pojazdów mechanicznych użytkowanych w gospodarstwie domowym, wyjaśnienia kwestii osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, dotyczy to w szczególności kwestii prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego z matką dzieci wskazanych we wniosku (w takim przypadku należy również podać wysokość jej dochodu).Wnioskodawca nie odpowiedział na powyższe wezwanie. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 20 kwietnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Po 91/10 odmówiono Skarżącemu prawa pomocy. W ustawowym terminie skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia. W sprzeciwie J.P. wskazał, że nałożenie na Niego tak wysokiej opłaty jest dla Niego bardzo krzywdzące. Skarżący wskazał, iż rolnik musi sprzedać 5 litrów mleka na 1 litr oleju napędowego, 5 kg tucznika na 1 kg zwykłej wędliny, 5 kwintali żyta na 100 kg najgorszego nawozu, a i tak jest wyzyskiwany w Państwie Polskim. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Skuteczne wniesienie sprzeciwu przez skarżącego, w myśl cytowanego przepisu powoduje utratę mocy postanowienia referendarza sądowego z dnia 20 kwietnia 2010 r. i konieczność rozpoznania sprawy, będącej przedmiotem sprzeciwu, przez Sąd. Zgodnie z art. 243 § 1 i art. 244 w związku z art. 245 ustawy p.p.s.a., na wniosek strony, może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym (obejmujące zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) lub całkowitym (obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego). Zdaniem Sądu, wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Oceniając sytuację skarżącego, który prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z rocznym synem i trzyletnią córką, a ich jedynym źródłem utrzymania jest dochód z gospodarstwa rolnego o pow. 8,1261 ha (2,9777 ha przeliczeniowych) wynoszący [...] zł miesięcznie, Sąd uznał, iż nie jest On w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny. Sąd przeanalizował ponownie treść wcześniejszych pism Skarżącego oraz informację zawarte w przesłanym przez Skarżącego formularzu PPF. Zważyć należy, iż wpis w niniejszej sprawie wynosi 500 zł, co dla osoby nawet bezdzietnej i osiągającej większy dochód niż [...] zł, stanowi znaczne uszczuplenie budżetu domowego. W świetle zasad doświadczenia życiowego jest oczywiste, iż uzyskiwane przez Skarżącego środki pozwalają jedynie na częściowe zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych tym bardziej, że Skarżący zamieszkuje z dwójką małoletnich dzieci. W takiej sytuacji trudno mówić o możliwości dokonywania przez Skarżącego oszczędności w wydatkach w celu poniesienia kosztów postępowania sądowego. Rozpoznając, zatem ponownie sytuację Skarżącego, Sąd, mimo braku odpowiedzi wnioskodawcy na wezwanie Sądu z dnia 24.03.2010 r. postanowił przyznać Skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić od kosztów sądowych. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 260 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.