IV SA/Po 914/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-03-22
Skład orzekający: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo domowe z czwórką dzieci, utrzymująca się z kwoty [...] zł, jest w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania sądowego, uzasadniające przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo domowe z mężem i czwórką dzieci, utrzymująca się z kwoty [...] zł, nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W związku z tym, spełnione zostały przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Stan faktyczny
Skarżąca M.N. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dotyczącą środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Wraz ze skargą złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, który pierwotnie został pozostawiony bez rozpoznania z powodu niezłożenia na urzędowym formularzu. Po przywróceniu terminu i uchyleniu zarządzenia, Sąd rozpatrzył wniosek, biorąc pod uwagę sytuację materialną skarżącej, która prowadzi gospodarstwo domowe z mężem i czwórką dzieci, posiada majątek w postaci domu, gruntów rolnych, sprzętu rolniczego i samochodu, a jej dochody wynoszą [...] zł.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lipca 2015r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu
M.N. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lipca 2015r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Wraz ze skargą skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, który zarządzeniem z dnia 15 grudnia 2015r. pozostawiony został bez rozpoznania z uwagi na nie złożenie go na urzędowym formularzu wniosku, pomimo stosownego wezwania.
Na skutek wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, do którego załączono wymagany formularz, Sąd postanowieniem z dnia 12 stycznia 2016r. przywrócił skarżącej wnioskowany termin i uchylił zarządzenie z dnia 15 grudnia 2015r.
Mając powyższe na uwadze zasadnym jest rozpatrzenie złożonego przez skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w którym wnioskodawczyni podała, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z mężem i czwórką dzieci. Opisując swój stan majątkowy skarżąca podała, iż posiada dom o pow. [...] m2, grunty rolne o pow. [...] ha, budynek inwentarsko składowy, ciągnik, brony, pług oraz samochód osobowy [...] z 1997r. We wniosku skarżąca podała, że utrzymuje się z kwoty [...] zł. - w tym dochód z gospodarstwa rolnego i zasiłek rodzinny w kwocie [...] zł. Opisując swój stan majątkowy wnioskodawczyni przedstawiła zestawienie wydatków miesięcznych w tym opłata za energię elektryczną ([...] zł.), gaz ([...] zł.), opłaty komunalne i woda ([...] zł.), bilety dzieci do szkół ([...] zł.), chemia domowa ([...] zł.), artykuły żywnościowe ([...] zł.), oraz inne wydatki i ubrania. Skarżąca przestawiła również wydatki na ubezpieczenie KRUS, podatek rolny, opryski do gospodarstwa rolnego ([...]zł.), olej napędowy ([...]zł.), zakup opału ([...]zł.) i nawozu sztuczne ([...] zł.).
W odpowiedzi na wezwanie Sądu skarżąca złożyła obszerną dokumentację związaną z wydatkami prowadzonego gospodarstwa domowego gospodarstwa rolnego począwszy od 2011r.
Na podstawie art. 245 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata. Z kolei prawo pomocy z zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., zgodnie z którymi przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Prawo pomocy jest więc szczególną formą pomocy państwa przyznawanej osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej lub ograniczającej dostęp do sądu. Przy czym, chodzi o trudną sytuację materialną danej osoby lub rodziny, ale uwzględniającą także odniesienia obiektywne, tzn. sytuację na rynku pracy, poziom wynagrodzeń i świadczeń z tytułu ubezpieczenia społecznego oraz poziom życia większości rodzin.
Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, stwierdzić trzeba, że skarżąca prowadząc gospodarstwo domowe wraz z mężem i czwórką dzieci utrzymując się z kwoty [...] zł., nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Uznając więc spełnienie przez wnioskodawczynię przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, postanowiono zwolnić skarżącą od kosztów sądowych i ustanowić dla niej adwokata.
Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 - §3, art. 246 §1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło