IV SA/Po 919/18

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 23 października 2018r wniosku P. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] lipca 2018r. 2018r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. P. N. złożył skargę na decyzję Szefa Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] lipca 2018r. 2018r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Skarżący po uiszczeniu wpisu sądowego w kwocie [...]zł., wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie ma żadnego majątku i utrzymuje się z renty inwalidzkiej PKP w kwocie [...]zł. i deputatu węglowego w kwocie [...]zł. Zgodnie z zestawieniem zawartym we wniosku wydatki wnioskodawcy stanowi czynsz ([...] zł.), prąd ([...] zł.), gaz ([...] zł.), woda ([...] zł.), kanalizacja ([...] zł.), telefon ([...] zł.), komunikacja ([...] zł.), ubezpieczenie PZU ([...] zł.), rata pożyczki SKOK ([...] zł.), i raty kredytów bankowych ([...] zł. i [...] zł.). Dodatkowo wnioskodawca ujawnił opłacane w rozliczeniu rocznym leki i środki pomocnicze ([...] zł.), rehabilitację i sanatoria ([...] zł.) i ubezpieczenie PZU od zawału i udaru ([...] zł.). Do wniosku załączono m.in. decyzję o waloryzacji renty wraz z zaświadczeniem o jej wysokości oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Na wstępie stwierdzić należy, iż skarżący we wniosku jako zakres wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca nie określił jednak o zwolnienie od jakich kosztów sądowych wnosi. Celem nadania sprawie biegu, mając na uwadze uzasadnienie wniosku przyjęto zatem, iż wnioskodawca po uiszczeniu wpisu sądowego wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Na podstawie art. 245 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2018r., poz. 1302 – dalej P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata. Z kolei prawo pomocy z zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., zgodnie z którymi przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy jest więc szczególną formą pomocy państwa przyznawanej osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej lub ograniczającej dostęp do sądu. Przy czym, chodzi o trudną sytuację materialną danej osoby lub rodziny, ale uwzględniającą także odniesienia obiektywne, tzn. sytuację na rynku pracy, poziom wynagrodzeń i świadczeń z tytułu ubezpieczenia społecznego oraz poziom życia większości rodzin. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy stwierdzić trzeba, że skarżący utrzymując się z renty inwalidzkiej wynoszącej [...] zł. oraz wypłacanego deputatu węglowego w kwocie [...]zł., zalicza się do osób znajdujących się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie kosztów pełnomocnika z wyboru i kosztów sądowych. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 - §3, art. 246 §1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.