IV SA/Po 936/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Jarosz Sędziowie WSA Bożena Popowska (spr.) WSA Tomasz Grossmann Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2011 r. sprawy ze skargi M.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie oddala skargę Starosta Jarociński decyzją z dnia [...].09.2010r. nr [...], działając na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz.U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm. – dalej ustawa) skierował M.P. na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Kaliszu. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż wydano ją na wniosek Prokuratury Rejonowej w Jarocinie, w którym wskazano na rozpoznanie dolnej granicy upośledzenia umysłowego w stopniu lekkim z towarzyszącymi zaburzeniami adaptacyjnymi i reakcjami depresyjnymi sytuacyjnymi. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kaliszu, po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez M.P., decyzją z dnia [...].09.2010r. nr [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż zagadnienie sprawdzenia stanu zdrowia kierowców reguluje ustawa oraz rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7.01.2004r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 2, poz. 15 – dalej rozporządzenie). Zgodnie z art. 122 ust 1 pkt 4 ustawy, badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z § 2 ust 5 rozporządzenia, starosta może skierować na badanie lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o złym stanie zdrowia tej osoby, mogącym spowodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Badania lekarskie osób wymienionych w art. 122 ust 1 pkt 2-5 ustawy przeprowadza się w wojewódzkich ośrodkach medycyny pracy (§9 ust. 1 rozporządzenia). Mając powyższe na uwadze, Kolegium na podstawie akt sprawy uznało, że Starosta Jarociński miał podstawę prawną do wydania zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy w zwrócił przy tym uwagę, że w art. 87 ust 1 ustawy wprowadzono wymóg sprawności fizycznej i psychicznej jako konieczny do kierowania pojazdami. Dla bezpieczeństwa ruchu drogowego niezbędne jest czuwanie nad tym, by osoby mające uprawnienia do kierowania pojazdami miały wymaganą sprawność nie tylko w chwili ubiegania się o uprawnienia, lecz i w okresie późniejszym. M.P., kwestionując powyższą decyzję, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając zaskarżonej decyzji błędną ocenę faktów i dowodów. Skarżący podniósł również, że w zaskarżonej decyzji przemilczano fakt, iż nie doręczono mu wniosku o wszczęcie postępowania złożonego przez Prokuratora Rejonowego w Jarocinie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kaliszu odpowiadając na skargę, wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest ocena decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu utrzymującej w mocy decyzję Starosty Jarocińskiego z dnia [...].09.2010r. nr [...], na mocy której skierowano M.P. na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Kaliszu. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy, zgodnie z którym badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierującego pojazdem. Podstawę wydania decyzji o skierowaniu na badania mogą stanowić tylko te przesłanki, które z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazują na istotne zmniejszenie się sprawności kierującego pojazdem. Może to być np. pochodząca z różnych źródeł informacja o pogorszonym stanie zdrowia, objawy chorobowe świadczące o zaistnieniu przeciwwskazań do wydania prawa jazdy (aktywna forma alkoholizmu, narkomanii, wada wzroku, padaczka itp.) – zob. Komentarz do art.122 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.97.98.602), [w:] W. Kotowski, Ustawa Prawo o ruchu drogowym. Komentarz praktyczny, Dom Wydawniczy ABC, 2002. W wyniku przeprowadzonego postępowania muszą więc zostać ustalone okoliczności uprawdopodobniające istnienie stanów chorobowych, wpływających na zdolność psychofizyczną do kierowania pojazdami (zob. wyrok NSA w Warszawie z dnia 21 grudnia 2005 r. I OSK 79/05 LEX nr 191003). W rozpatrywanej sprawie, organ I instancji skierował skarżącego na badania lekarskie na podstawie zastrzeżeń co do jego stanu zdrowia, wskazanych we wniosku Prokuratora Rejonowego w Jarocinie. Jak wynika z załączonej do wniosku opinii lekarskiej, rozpoznano u skarżącego dolną granicę upośledzenia umysłowego w stopniu lekkim, z towarzyszącymi zaburzeniami adaptacyjnymi – reakcjami depresyjnymi sytuacyjnymi. W ocenie Sądu w składzie orzekającym, w niniejszej sprawie zawarta w aktach administracyjnych dokumentacja medyczna jest wiarygodną informacją o zastrzeżeniach co do stanu zdrowia skarżącego, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów mechanicznych w rozumieniu § 2 ust. 5 rozporządzenia. Taka niezdolność – na co słusznie zwróciły uwagę organy I i II instancji - może wyłączać lub ograniczać bezpieczne uczestnictwo kierującego w ruchu drogowym. Jest to jednak tylko prawdopodobieństwo, którego potwierdzenie lub zanegowanie wymaga przeprowadzenia badania na podstawie decyzji wydanej w trybie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy. Z powyższego wynika, że zaskarżona decyzja ma podstawy materialnoprawne oraz faktyczne z uwagi na wątpliwości co do stanu zdrowia skarżącego. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego nieprzesłania skarżącemu kopii wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzić należy, iż powyższe nie stanowi wady niniejszego postępowania skutkującej koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Doręczenie skarżącemu wniosku o wszczęcie postępowania nie jest bowiem warunkiem jego skutecznego przeprowadzenia. Organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 kpa). Ponadto organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 §1 kpa). Powyższe zasady zostały dochowane w ramach kontrolowanego postępowania administracyjnego. Jak wynika bowiem z akt sprawy, skarżący miał zapewnioną możliwość zapoznania się ze zgromadzonymi materiałami, wśród których znajduje się zarówno wniosek jak i załączona do niego opinia lekarska. O powyższym prawie został również pouczony w piśmie z dnia 11.08.2010r., a także w piśmie z 19 sierpnia 2010r. Brak zapoznania się z aktami sprawy, na skutek braku inicjatywy skarżącego, nie może obciążać organu prowadzącego postępowanie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. ja