IV SA/Po 94/18
WyrokWSA w Poznaniu2018-04-18
Skład orzekający: Józef Maleszewski, Maciej Busz, Maria Grzymisławska-Cybulska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo odmówiło uchylenia decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, stwierdzając jednocześnie jej wydanie z naruszeniem prawa polegającym na udziale strony w postępowaniu, ale nie uchylając jej z powodu upływu terminu?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo odmówiło uchylenia decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, stwierdzając jednocześnie jej wydanie z naruszeniem prawa polegającym na udziale strony w postępowaniu, ale nie uchylając jej z powodu upływu terminu. Sąd administracyjny jest związany wcześniejszym prawomocnym wyrokiem, który przesądził o przymiocie strony skarżącej oraz terminowości wniosku o wznowienie postępowania w zakresie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Jednakże, ze względu na upływ 12-miesięcznego terminu od doręczenia lub ogłoszenia decyzji, nie można jej uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (art. 53 ust. 8 u.p.z.p.), ani z powodu upływu 5 lat od doręczenia decyzji (art. 146 § 1 k.p.a.).Stan faktyczny
Spółka domagała się uchylenia ostatecznej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, twierdząc, że nie została włączona do postępowania jako strona. Po wieloletnim postępowaniu administracyjnym, Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło uchylenia decyzji, stwierdzając naruszenie prawa, ale nie uchylając jej z powodu upływu terminu. Spółka zaskarżyła tę decyzję, zarzucając rażące naruszenie prawa i przewlekłość postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt IV SA/Po 94/18 | , , , , , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 18 kwietnia 2018 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, w składzie następującym:, , Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski (spr.), Sędzia WSA Maciej Busz, Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska, , Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2018 r., sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. w [...], na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...], w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji, , oddala skargę, , , , , , , , , ,
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu prawomocnym wyrokiem z 17 lutego 2016 r., IV SA/Po 912/15, rozpoznając skargę [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego – uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję nr [...] Burmistrza [...] z dnia [...] marca 2015 r. oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.
Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Zaskarżoną do Sądu decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej "Kolegium"), w wyniku odwołania [...] sp. z o.o. (zwanej dalej "[...]", "skarżąca") uchyliło w całości decyzję nr [...] Burmistrza [...] (zwany dalej "Burmistrzem") z dnia [...] marca 2015 r. i odmówiło uchylenia ostatecznej decyzji nr [...] Burmistrza [...] z dnia [...] września 2008 r. znak [...] (dalej zwaną "decyzją z dnia [...] września 2008 r." lub "decyzją lokalizacyjną") w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, polegającej na budowie linii kablowych SN 15 kV i nn 0,4 kV w [...], przy ul. [...], w obrębie 2, na działkach 179, [...], [...], [...] i [...] wydanej na rzecz [...] (dalej także "inwestycja"). Jednocześnie Kolegium stwierdziło wydanie decyzji Burmistrza nr [...] z dnia [...] września 2008 r. z naruszeniem prawa polegającym na tym, że Skarżąca nie brała udziału jako strona w postępowaniu zakończonym wydaniem tejże decyzji, zaś decyzji tej nie uchylono z uwagi na upływ 5 lat od dnia jej doręczenia stronom postępowania.
Wyżej wymieniona decyzja Burmistrza z dnia [...] marca 2015 r. wydana została w postępowaniu wznowieniowym. Organ orzekł w niej o odmowie uchylenie decyzji własnej nr [...] z dnia [...] września 2008 r. W ocenie organu I instancji wniosek o wznowienie postępowania złożony został z uchybieniem ustawowego terminu, [...] nie ma przymiotu strony postępowania (ma jedynie interes faktyczny, a nie prawny), a przedmiotowa inwestycja zamyka się w obrębie działek wskazanych w petitum decyzji i nie oddziałuje na otoczenie tych działek. Burmistrz nadmienił również, że okolicznością, z powodu której decyzja lokalizacyjna nie została uchylona jest fakt, że w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Powyższe decyzje wydano po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, które zapoczątkowane zostało pismem [...] z dnia [...] marca 2010 r., skierowanym do Burmistrza, wskazującym, że decyzja z dnia [...] września 2008 r. została wydana z naruszeniem prawa. [...] podniosła, że nie uwzględniono jej jako strony w postępowaniu zakończonym decyzją lokalizacyjną, stąd decyzja ta powinna zostać uchylona.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2010 r. [...] złożyła odwołanie od decyzji lokalizacyjnej z wnioskiem o przywrócenie terminu. Postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r. Kolegium odmówiło [...] przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Prawomocnym wyrokiem z dnia 27 stycznia 2011 r., IV SA/Po 681/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na to postanowienie (NSA wyrokiem z 20 września 2012 r., II OSK 986/11 oddalił skargę kasacyjną Spółki).
Pismem z [...] lipca 2010 r. [...] wystąpiła z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie podnosząc, że jej pismo z dnia [...] marca 2010 r. było wnioskiem o wznowienie postępowania. Postanowieniem z [...] sierpnia 2010 r. Kolegium uznało zażalenie za uzasadnione.
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. Burmistrz postanowił o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej decyzją lokalizacyjną.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. [...] ponownie wystąpiła do Burmistrza o uchylenie decyzji z dnia [...] września 2008 r. powołując się na art. 145 § 1 pkt 1, 4 i 5 k.p.a.
Decyzją z dnia [...] października 2010 r. Burmistrz odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] września 2008 r. powołując się na art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.
Pismem z dnia [...] października 2010 r. [...] złożyła odwołanie od decyzji z dnia [...] października 2010 r., natomiast pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. spółka złożyła dodatkowe oświadczenie, iż podtrzymuje dotychczasowe stanowisko i żąda – na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. uchylenia decyzji lokalizacyjnej.
Decyzją z [...] grudnia 2010 r. Kolegium uchyliło decyzję Burmistrza z dnia [...] października 2010 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Z kolei postanowieniem z [...] grudnia 2010 r. Kolegium postanowiło przekazać pismo [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. do Burmistrza. Jednak w związku ze złożeniem przez [...], w dniu [...] stycznia 2011 r. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, postanowieniem z [...] lutego 2011 r. Kolegium zdecydowało o uchyleniu swego postanowienia przekazującego pismo uznając, że było ono jedynie stanowiskiem w ramach toczącego się postępowania.
Opisane wyżej orzeczenia Kolegium (decyzja z dnia [...] grudnia 2010 r. i postanowienie z dnia [...] lutego 2011 r.) były następnie przedmiotem kontroli sądu administracyjnego.
Wyrokiem z dnia 6 lipca 2011 r., IV SA/Po 433/11 WSA w Poznaniu oddalił skargę [...] na postanowienie Kolegium z dnia [...] lutego 2011 r., natomiast wyrokiem z dnia 25 maja 2011 r., IV SA/Po 223/11 Sąd oddalił skargę na decyzję Kolegium z dnia [...] grudnia 2010 r. Wyrokiem z dnia 8 lutego 2013 r., II OSK 1887/11 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną [...] od wyroku IV SA/Po 223/11.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. Burmistrz ponownie – na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówił uchylenia decyzji lokalizacyjnej. Rozpoznając odwołanie Spółki, SKO decyzją z [...] marca 2014 r. uchyliło decyzję Burmistrza z [...] grudnia 2013 r., a sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia.
Wyrokiem z dnia 6 marca 2014 r., IV SAB/Po 95/13 WSA w Poznaniu umorzył postępowanie w sprawie przewlekłości i bezczynności Burmistrza w zakresie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją lokalizacyjną. Sąd powołał się na wydanie przez Burmistrza decyzji z [...] grudnia 2013 r., która zakończyła sprawę. W wyroku potwierdzono, że sprawa wznowieniowa została zapoczątkowana pismem z [...] marca 2010 r. ("wniosek o wznowienie postępowania został złożony do organu w dniu [...] marca 2010 r.").
Decyzją z [...] sierpnia 2014 r., Burmistrz – działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. – ponownie odmówił uchylenia decyzji lokalizacyjnej. W uzasadnieniu organ przedstawił przebieg postępowania i wskazał, w jaki sposób zrealizował dotychczasowe wskazania Kolegium zawarte w poprzednich decyzjach kasacyjnych dotyczące ustalenia daty, kiedy [...] dowiedziała się o wydaniu decyzji lokalizacyjnej (w kontekście art. 148 k.p.a.). Burmistrz zaznaczył, że [...] czerwca 2014 r. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z prośbą o podanie, na podstawie czyjego pisma Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zdecydował o "wizji lokalnej" w dniu 4 i [...] marca 2010 r. na placu budowy. Zaznaczył, że jeśli było to pismo [...], to jaka jest jego treść, czy zawiera ono jakąkolwiek wzmiankę o decyzji lokalizacyjnej. Ponadto w dniu [...] czerwca 2014 r. i [...] czerwca 2014 r. Burmistrz zwrócił się do Starostwa z prośbą o podanie informacji, kiedy [...] dowiedziała się o wydanym przez Starostę pozwoleniu na budowę nr [...] z [...] marca 2009 r. dotyczącym stacji transformatorowej, w tym również o wydanej przez Burmistrza decyzji lokalizacyjnej.
W odpowiedzi Starosta wyjaśnił, że [...] nie otrzymała informacji o kwestionowanej decyzji lokalizacyjnej. W kolejnym piśmie sprecyzował, że nie posiada wiedzy kiedy [...] dowiedziała się o decyzji lokalizacyjnej. Z kolei Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że otrzymał zgłoszenia [...] dotyczące prowadzonej budowy stancji transformatorowej i sporządzono z nich notatki służbowe (4 i [...] marca 2010 r.). Nie zawierają one informacji o decyzji lokalizacyjnej.
Wskazując na wszystkie wymienione wyżej okoliczności Burmistrz zajął stanowisko, że pismo z [...] marca 2010 r. dotyczyło wyłącznie wniosku o uchylenie decyzji z [...] września 2008 r. i nie miało charakteru wniosku o wznowienie postępowania. Wniosek taki został dopiero skierowany do kolegium [...] kwietnia 2010 r., a tak złożony wniosek należało uznać za naruszający ustawowy miesięczny termin, o którym mowa w art. 148 § 1 pkt 1 k.p.a. Odnosząc się do kwestii pozycji [...] w sprawie, w której wydano decyzję lokalizacyjną Burmistrz podkreślił, że [...] nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym żadnej z działek przeznaczonych pod sporną inwestycję. Dodał dalej, że przedsięwzięcie obejmuje jedynie budowę linii kablowych na konkretnie wskazanych działkach a jego oddziaływania zamyka się w ich granicach. Inwestycja nie utrwala ani nie zwiększa uciążliwości dla działek stanowiących własność [...]. W końcowej części uzasadnienia decyzji Burmistrz podsumował, że oddziaływanie inwestycji realizowanej przez [...] sp. z o.o. zamyka się w granicach wyznaczonych dla niej działek i nie odnosi się do rozbiórki istniejącej na tych działkach lub poza nimi, infrastruktury technicznej.
Rozpoznając odwołanie Spółki, Kolegium decyzją z [...] listopada 2014 r. uchyliło decyzję Burmistrza z [...] sierpnia 2014 r., a sprawę przekazało temu organowi do ponownego rozpatrzenia. W motywach swego rozstrzygnięcia Kolegium podkreśliło, że wbrew stanowisku Burmistrza uznać należy, że [...] przysługuje przymiot strony w sprawie obejmującej postępowanie lokalizacyjne zakończone decyzją lokalizacyjną. Jest tak dlatego, że decyzja ta – pomimo wykreślenia ze złożonego w sprawie wniosku przez [...] sp. z o.o. działek nr [...] i [...] (działki [...] - w istocie się do tych działek odnosi. Stanowi ona bowiem, iż kable będą wyprowadzane z projektowanej stacji transformatorowej celem powiązania z istniejącym układem zasilania odbiorców po demontażu stacji transformatorowej murowanej nr [...] Kolegium wskazało dalej, że również na załączniku graficznym zaznaczono, iż "w obrębie istniejącej stacji transformatorowej nr [...], przewidzianej do demontażu kable nn 0,4 kV wyprowadzone z tej stacji powiązać z projektowanymi kablami z proj. Stacji transfor. Matoroll za pomocą zestawów montażowych ZRMZ". W ocenie organu odwoławczego wskazuje to, że pomimo wykreślenia działek należących do [...] opis inwestycji nie został zmieniony. Kolegium zwróciło uwagę na fakt, że stacja [...] znajduje się na działce [...]. To wszystko prowadzi do wniosku, że [...] powinna być stroną postępowania lokalizacyjnego.
W dalszej części uzasadnienia decyzji Kolegium odniosło się do kwestii terminu złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Zwróciło uwagę na fakt, że w sprawie doręczano decyzję lokalizacyjną w drodze obwieszczenia. To jednak – w ocenie organu odwoławczego – nie daje podstaw do przyjmowania domniemania, iż [...] z chwilą obwieszczenia dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia.
Kolegium przypomniało, że Burmistrz zakwalifikował jako wniosek [...] o wznowienie postępowania pismo z dnia [...] kwietnia 2010 r. zatytułowane "Odwołanie od decyzji nr [...] z dnia [...].09.2008 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego". Zdaniem Kolegium stanowisko organu pierwszej instancji w tym względzie jest niezrozumiałe, gdyż taka kwalifikacja jest całkowicie sprzeczna z treścią pisma. Zresztą na skutek pisma z dnia [...] kwietnia 2010 r. wydano postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a postanowienie to nie zostało zakwestionowane także przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu.
Kolegium wskazało dalej, że jego zdaniem wniosek o wznowienie stanowi pismo [...] z [...] marca 2010 r., które wpłynęło do Burmistrza [...] marca 2010 r. Takie stanowisko Kolegium zajęło już w postanowieniu z [...] sierpnia 2010 r. Również [...] wielokrotnie wskazywała, iż pismo z [...] marca 2010 r. stanowi podanie o wznowienie. Zdaniem Kolegium wszystko to oznacza, że wszelkie ustalenia dotyczące dochowania przez skarżącego wniosku o wznowienie postępowania organ powinien czynić w odniesieniu do wniosku z dnia [...] marca 2010 r.
Organ odwoławczy podkreślił dodatkowo, że Burmistrz, wskazując na uchybienie terminu do złożenia wniosku wznowieniowego w gruncie rzeczy nie ustalił kiedy zaczął się jego bieg, a jest to podstawowe ustalenie wymagane w sprawie. Uzupełniająco Kolegium zauważyło też, że w sprawie został wydany prawomocny wyrok z dnia 25 maja 2011 r., IV SA/Po 223/11, który wiąże organy administracji. Sąd uznał w nim, że postępowanie w kwestii zachowania terminu (do złożenia wniosku o wznowienie postępowania) odnosić się powinno również do przesłanek podniesionych przez [...] w toku postępowania, w pismach uzupełniających wniosek o wznowienie, to jest do przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. W odniesieniu do tych przesłanek Burmistrz nie przeprowadził żadnego postępowania.
Prawomocnym wyrokiem z 3 września 2015 r., IV SA/Po 56/15, WSA w Poznaniu oddalił skargę [...] na decyzję Kolegium z [...] listopada 2014 r. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja znajdowała oparcie w art. 138 § 2 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem "organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy". Wszystkie elementy treściowe z tego przepisu zostały odzwierciedlone w treści zaskarżonej decyzji Kolegium. Sąd podkreślił także, że w toku postępowania [...] zgłaszała również inne aniżeli wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. przesłanki wznowieniowe, to jest przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. Burmistrz kwestii tych nie rozważył.
Wymienioną na początku tego uzasadnienia decyzją z [...] marca 2015 r. Burmistrz ponownie odmówił uchylenia decyzji lokalizacyjnej, która to decyzja, na skutek odwołania Spółki, została uchylona w całości przez Kolegium decyzją z [...] września 2015 r.; Kolegium orzekło o odmowie uchylenia decyzji lokalizacyjnej z tego względu, że upłynęło 5 lat od dnia doręczenia decyzji lokalizacyjnej stronom postępowania oraz stwierdziło, że decyzja lokalizacyjna została wydana z naruszeniem prawa polegającym na tym, że Spółka nie brała udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem tej decyzji. Na skutek zaskarżenia do Sądu tej decyzji, zapadł ww. prawomocny wyrok z 17 lutego 2016 r., IV SA/Po 912/15, którym Sąd uchylił obie te decyzje.
Uzasadniając prawomocny wyrok z 17 lutego 2016 r., IV SA/Po 912/15 Sąd napisał, że zasadne jest rozstrzygnięcie SKO polegające na uchyleniu decyzji organu I instancji i zasadne są poczynione w tym zakresie ustalenia. Sąd przesądził, że Spółce przysługuje w niniejszej sprawie przymiot strony, a wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. został złożony w terminie. Sąd podzielił też pogląd Kolegium, że ze względu na upływ czasu od doręczenia decyzji lokalizacyjnej, nie może ona być uchylona z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. SKO pominęło przy tym regulację z art. 53 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015 r. poz. 199, dalej: u.p.z.p.), zgodnie z którą nie uchyla się decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego w przypadku wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., jeżeli upłynęło 12 miesięcy od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia. Słusznie również organ II instancji przyjął, że w toku postępowania wznowieniowego nie ma podstaw, by badać przesłanki nieważności decyzji lokalizacyjnej. Sąd wskazał marginalnie na treść art. 53 ust. 7 u.p.z.p. stanowiącego, że nie stwierdza się nieważności decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło 12 miesięcy, a art. 158 § 2 k.p.a. stosuje się odpowiednio.
Dalej Sąd napisał, że trafna jest także konstatacja Kolegium, że organ I instancji nie dokonał analizy zaistnienia przesłanki z art. 148 § 1 k.p.a., tj. kwestii zachowania terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania w odniesieniu do przesłanek wznowienia z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. i w związku z tym brak podstaw, by w sprawie istnienia przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. rozstrzygało SKO. Sąd przesądził, że organ II instancji błędnie jednak w takiej sytuacji, po uchyleniu decyzji Burmistrza, orzekł co do meritum, stwierdzając wydanie decyzji lokalizacyjnej z naruszeniem prawa i wskazując okoliczność, z powodu której decyzji tej nie uchylono. W konsekwencji bowiem wniosek Spółki o wznowienie postępowania nie został w całości rozpoznany – decyzje organów obu instancji dotyczą jedynie wniosku w części wskazującej jako podstawę wznowienia przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., ignorując przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. Stanowi to w ocenie Sądu naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy, prowadząc postępowanie na wniosek strony, są bowiem związane podstawami wznowieniowymi zawartymi we wniosku (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 23 stycznia 2014 r., II OSK 1999/12, LEX nr 14528370).
Sąd stwierdził, że pomimo że postanowienie Burmistrza z [...] sierpnia 2010 r. wznawiające postępowanie w sprawie zakończonej decyzją lokalizacyjną wskazuje jako podstawę art. 149 § 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. rzeczą organów obu instancji było odniesienie się do wszystkich przesłanek wznowieniowych wskazywanych w toku postępowania przez skarżącą. Postanowienie to otwiera bowiem postępowanie co do przyczyn wznowienia postępowania, a zatem postępowanie co do wszystkich podstaw wznowienia postępowania wyliczonych w art. 145 § 1 k.p.a. (por. Kpa Komentarz, Barbara Adamiak, Janusz Borkowski, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2014, str. 611).
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd nakazał uwzględnienie uwag zawartych w uzasadnieniu i w uzasadnieniach wyroków tutejszego Sądu zapadłych w toku wcześniejszego postępowania. Organ został zobowiązany do poddania wnikliwej analizie i ocenie całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (a w razie potrzeby – także do uzupełnienia materiału dowodowego) w kontekście wszystkich wskazywanych przez Skarżącą przesłanek wznowienia postępowania.
Sąd zaznaczył, że brak było podstaw, by sprawę połączyć do wspólnego rozpoznania ze sprawami II SA/Po 4/16 i III SA/Po 814/15 tutejszego Sądu, z uwagi na wyłącznie funkcjonalny związek przedmiotów decyzji w tych sprawach z inwestycją wskazywaną w decyzji lokalizacyjnej. Dowody zgromadzone w tych sprawach mogą mieć natomiast ewentualnie znaczenie dla ponownie prowadzonego postępowania przez organ administracji, o ile dotyczyłyby przesłanek wznowieniowych postępowania zakończonego decyzją lokalizacyjną.
Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji w dniu [...] grudnia 2016 r. wydał decyzję, w której (1.) odmówił uchylenia decyzji lokalizacyjnej, (2.) odmówił uchylenia decyzji lokalizacyjnej i stwierdził wydanie decyzji z naruszeniem prawa polegającym na tym, że [...] nie brała udziału jako strona w postępowaniu zakończonym wydaniem tej decyzji; nadto Burmistrz wskazał, iż okolicznością z powodu której decyzja nie została uchylona jest fakt, iż w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej treści decyzji dotychczasowej. Rozpoznając odwołanie Spółki, Kolegium decyzją z [...] kwietnia 2017 r. uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W toku postępowania organ I instancji napisał, że zgromadził następujące dokumenty:
1. postanowienie Sądu Rejonowego w [...], Wydziału II Karnego z [...] marca 2012 r., sygn. akt. [...] utrzymujące w mocy postanowienie Komendy Powiatowej Policji [...] zatwierdzone przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. o odmowie wszczęcia śledztwa. Z uzasadnienia postanowienia wynika, iż odmowa dotyczyła:
- zaistniałego w dniu [...] listopada 2000 r., na szkodę Spółki, niedopełnienia obowiązków służbowych przez Starostę poprzez niewniesienie sprzeciwu od zgłoszenia przez Burmistrza remontu ulic [...] w [...],
- zaistniałego w dniu [...] października 2000 r. na szkodę Spółki niedopełnienia obowiązków służbowych przez Burmistrza poprzez niezłożenie dowodu potwierdzającego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w związku ze zgłoszeniem remontu ww. ulic [...].
2. postanowienie Sądu Rejonowego w [...]) utrzymujące w mocy postanowienie Komendy Powiatowej Policji w [...] z dnia [...] marca 2014 r., zatwierdzone przez Prokuraturę Rejonową w [...] w dniu [...] marca 2014 r., o umorzeniu dochodzenia w sprawie [...], tj. w sprawie wyłudzenia poświadczenia nieprawdy na szkodę Spółki, stwierdzające "brak znamion czynu dostatecznie uzasadniających popełnienie czynu zabronionego". Postanowienie to prawomocnie kończy sprawę, o której mowa w znajdującym się w aktach wcześniejszym postanowieniu tego samego Sądu z dnia [...] listopada 2013 r., sygn. akt. [...] uchylającym postanowienie Prokuratury [...] o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie wyłudzenia poświadczenia nieprawdy w dokumentacji związanej z wydaniem decyzji lokalizacyjnej [...] oraz pozwolenia na budowę nr [...]. Z uzasadnienie postanowienia z [...] sierpnia 2014 r. wynika, iż począwszy od września 2013 r. karalność czynu objętego postępowaniem uległa przedawnieniu, albowiem do tego czasu nie wszczęto postępowania przeciwko osobie. Prokuratura w toku postępowania przed sądem wskazała, iż czynności dowodowe nie dały podstaw do stwierdzenia, iż w sprawie dopuszczono się czynu zabronionego. W aktach znajduje się także postanowienie o umorzeniu dochodzenia, które zostało utrzymane w mocy przez Sąd opisanym wyżej postanowieniem z [...] sierpnia 2014 r. Wynika zeń, że umorzenie postępowania nastąpiło wobec stwierdzenia, iż "brak jest danych dostatecznie uzasadniających popełnienie czynu zabronionego." Jako podstawę prawną postanowienia wskazano art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k.,
3. wyrok WSA w Poznaniu z 11 stycznia 2017 r., II SA/Po 4/16.
4. wyrok NSA z 21 czerwca 2017 r, II OSK 670/17.
Decyzją z [...] sierpnia 2017 r. Burmistrz (1.) odmówił uchylenia decyzji lokalizacyjnej, (2.) odmówił uchylenia decyzji lokalizacyjnej i stwierdził wydanie decyzji lokalizacyjnej z naruszeniem prawa polegającym na tym, że Spółka nie brała udziału jako strona w postępowaniu zakończonym wydaniem tej decyzji; nadto Burmistrz wskazał, iż okolicznością z powodu której decyzja nie została uchylona jest fakt, iż w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej treści decyzji dotychczasowej.
W odwołaniu od opisanej decyzji Spółka zarzuciła opisane niżej zarzuty.
1. Nie ma możliwości, by w wyniku wznowienia postępowania mogła zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej; gdyby Spółka brała udział w postępowaniu administracyjnym, to decyzja lokalizacyjna obejmowałaby również działkę [...] i [...]. Decyzja miałaby inny zakres przedmiotowy, inny zasięg terytorialny oraz inny byłby krąg stron postępowania.
2. Burmistrz dokonał błędnych ustaleń faktycznych z powołaniem na decyzję Starosty oraz wydaną w trybie odwoławczym decyzję Wojewody Wielkopolskiego, tymczasem NSA w wyroku z 25 sierpnia 2017 r., II OSK 2982/15, uchylił wyrok WSA w Poznaniu dotyczący tych decyzji.
3. Burmistrz nie przeprowadził należytego postępowania w sprawie dokumentów, zastrzeżeń i zdarzeń, przedstawionych w pismach Skarżącej.
4. W wyniku przestępstwa, którego karalność uległa przedawnieniu (postanowienie SR [...]) działka nr [...] była traktowana jak pobocze drogi, a działka nr [...] jako droga o nawierzchni utwardzonej, co skutkowało pominięciem w decyzji lokalizacyjnej obowiązku lokalizacji osłon. Aktualnie droga ma pogorszone parametry.
5. Decyzja lokalizacyjna została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
6. Burmistrz nie przeprowadził żadnego postępowania w sprawie przestępstwa, którego karalność uległa przedawnieniu. Sąd Rejonowy wyraźnie wskazał, iż przesłuchać należy co najmniej A. F. celem ustalenia z jakich powodów z wniosku o wydanie decyzji lokalizacyjnej wykreślone zostały działki Spółki oraz dlaczego we wniosku wskazano, że na tych działkach nie będą wykonywane jakiekolwiek prace, a we wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego wskazał, iż prace będą wykonywane na przedmiotowych działkach.
7. Przewlekłość postępowania przed Burmistrzem doprowadziła do tego, że decyzji nie można uchylić z powodu upływu pięcioletniego terminu. Zdaniem Skarżącej za tę przewlekłość należy się jej odszkodowanie.
Zaskarżoną w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej decyzją z [...] listopada 2017 r. SKO uchyliło w całości decyzję organu I instancji i w tym zakresie orzekło w następujący sposób: odmówiło uchylenia decyzji lokalizacyjnej oraz stwierdziło wydanie decyzji lokalizacyjnej z naruszeniem prawa polegającym na tym, że Spółka bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem tej decyzji, wskazując jednocześnie jako okoliczność, z powodu której nie uchylono tejże decyzji upływ dwunastomiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 53 ust. 8 u.p.z.p., od doręczenia decyzji stronom postępowania.
Uzasadniając decyzję zaskarżoną do Sądu w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej, SKO zaznaczyło, że zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935) rozpoznając odwołanie stosowało przepisy k.p.a. w brzmieniu sprzed 1 czerwca 2017 r.
Kolegium konsekwentnie, i zgodnie z zapadłym w sprawie wyrokiem WSA w Poznaniu, stwierdziło, że Spółce przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją lokalizacyjną, że Spółka ma ona interes prawny w postępowaniu wznowieniowym. Kolegium uzasadniło dlaczego uważa, że Spółka winna być stroną postępowania lokalizacyjnego. Nadto Kolegium uzasadniło dlaczego uważa, że wniosek o wznowienie został złożony w terminie: wskazało na utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, iż umieszczenie informacji o wydaniu decyzji na tablicy ogłoszeń i stronie internetowej nie jest równoznaczne z powzięciem w tym dniu wiedzy o rozstrzygnięciu decyzji przez nieograniczony krąg podmiotów, do których potencjalnie mogły dotrzeć te informacje. Samo stworzenie możliwości zapoznania się z decyzją nie jest tożsame z "dowiedzeniem się o decyzji" jakie przewiduje art. 148 § 2 Kpa. Można uznać jedynie, że data ogłoszenia o wydaniu decyzji jest najwcześniejszym dniem, w którym zainteresowani mogli dowiedzieć się o wydaniu decyzji, ale nie przesądza to, że w tym dniu taka wiedzę powzięli (tak m.in. WSA w Olsztynie wyrok z dnia 13 stycznia 2015r. sygn. akt II SA/Ol 994/14). Odnośnie pozostałych przesłanek wznowienia podnoszonych przez Spółkę SKO podkreśliło, że dwukrotnie zwracało się z pismami do Spółki z prośbą o podanie terminu, w którym Spółka dowiedziała się o ich zaistnieniu. Nie udało się uzyskać od strony wskazania konkretnej daty. Jako że organ I instancji nie poczynił w tym zakresie własnych ustaleń, SKO stwierdziło, że zarzut dotyczący ujawnienia nowych okoliczności i nowych dowodów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, z powołaniem na podstawy wznowienia, pojawił się po raz pierwszy w piśmie Spółki z [...] sierpnia 2010 r., które wpłynęło do Urzędu Miasta w [...] [...] sierpnia 2010 r. Spółka podniosła wówczas zarzuty opisane poniżej.
1. Inwestor, projektując budowę nowej stacji transformatorowej nie zaprojektował zasilania przedsiębiorstwa.
2. Zostały popełnione błędy na etapie inwentaryzacji, których skutkiem jest to, że budowla o zaprojektowanych wymiarach nie mieści się na terenie z uwagi na istniejącą infrastrukturę. Musi zatem zostać wykonany nowy projekt.
3. Na mapach sporządzonych przez geodetę źle wrysowano granice działki nr [...].
4. Kwestionowana decyzja administracyjna została wydana na skutek przestępczych działań Wnioskodawcy.
5. Projekt budowlany został sporządzony niechlujnie.
6. Rzeczywiste prace budowlane, wykonane w oparciu o wydaną decyzję lokalizacyjną, zostały przeprowadzone z istotnym odstąpieniem tak od decyzji lokalizacyjnej, jak i od projektu budowlanego.
7. Nie określono obowiązku zastosowania rur osłonowych na kable ułożone pod ul. [...], na działce nr [...].
8. Fachowcy, legitymujący się odpowiednimi uprawnieniami, nie zachowali szczególnej staranności. W szczególności świadomie i wielokrotnie poświadczano nieprawdę, zafałszowano dokumenty i mapy.
Dalej SKO wskazało na związanie prawomocnym orzeczeniem, wynikające z art. 170 p.p.s.a. i zaznaczyło, że w sprawie zapadły prawomocne wyroki WSA w Poznaniu: z 25 maja 2011 r., IV SA/Po 223/11 oraz z 3 września 2015 r., IV SA/Po 56/15. Nadto, zapadł prawomocny wyrok WSA w Poznaniu z 17 lutego 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 912/15. SKO stwierdziło, że w ostatnim wyroku Sąd nakazał odnieść się do wszystkich przesłanek wznowienia podniesionych przez Spółkę, uznając iż merytoryczne rozpatrzenie wszystkich zarzutów, w tym tych co do których uchybiono terminu, w tej konkretnej sytuacji, wobec nieuznania przez Kolegium zaistnienia przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a., nie będzie stanowiło uchybienia proceduralnego mającego wpływ na wynik sprawy.
SKO stwierdziło, że wymienione w punktach 1, 2, 5, 6 i 7 okoliczności nie dotyczą etapu wydawania decyzji lokalizacyjnej, nie mają znaczenia na etapie ustalania lokalizacji inwestycji. Dotyczą one etapu zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę oraz późniejszej realizacji inwestycji. Zdaniem SKO nie są to zatem okoliczności "istotne dla sprawy" w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Dalej SKO napisało, że złe wrysowanie granic działki nr [...] nie było okolicznością istotną w sprawie. Z przepisów u.p.z.p. wynika bowiem, iż decyzja lokalizacyjna może obejmować działkę, do której inwestor nie ma tytułu prawnego. Co więcej, nie jest nawet wymagana zgoda właściciela lub użytkownika wieczystego tej działki na lokalizację inwestycji celu publicznego. Kwestie własności (prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane) badane są dopiero na etapie pozwolenia na budowę. Zatem jest dopuszczalna lokalizacja inwestycji na cudzej działce, jednak właściciel lub użytkownik wieczysty tej działki powinien być stroną postępowania.
Odnosząc się do przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. Kolegium wskazało, że warunkiem niezbędnym dla wznowienia postępowania w razie zaistnienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. jest uprzednie stwierdzenie fałszywości danego dowodu przez sąd lub inny uprawniony do tego organ. Nie może tego dokonać organ właściwy do wznowienia postępowania (wyrok NSA z 27 października 2016 r., I OSK 1663/16; CBOSA). Nadto, fałszerstwo dowodu musi być bezsporne, pewne, nie może budzić jakichkolwiek wątpliwości, a do stwierdzenia tego faktu nie trzeba dysponować specjalistyczną wiedzą z danego zakresu ani prowadzić postępowania wyjaśniającego w tej sprawie (wyrok WSA w Warszawie z [...] lipca 2016 r. VI SA / Wa 2903 / 15; CBOSA). W związku z tym SKO zauważyło, że [...]. Faktem jest, iż Sąd Rejonowy w uzasadnieniu odniósł się do kwestii przedawnienia, stwierdzając, iż dalsze prowadzenie postępowania jest bezprzedmiotowe z uwagi na przedawnienie. Jednakże nie można tracić z pola widzenia podstawy prawnej podanej w postanowieniu utrzymanym przez Sąd w mocy. Umorzenie postępowania nastąpiło wobec stwierdzenia, iż "brak jest danych dostatecznie uzasadniających popełnienie czynu zabronionego." Jako podstawę prawną postanowienia wskazano art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k., zgodnie z którym nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia. SKO podkreśliło, że z utrzymanego w mocy przez Sąd Rejonowy postanowienia wprost wynika, że czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia. Z opisanych powodów zdaniem SKO podstawa wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. w ogóle nie występuje.
Dalej SKO napisało, że w prawomocnym wyroku WSA w Poznaniu z 17 lutego 2016 r., IV SA/Po 912/15, Sąd wskazał na postępowania toczące się pod sygn. akt II SA/Po 4/16 i sygn. akt II SA/Po 814/15, podnosząc iż dowody zgromadzone w tych sprawach mogą mieć ewentualne znaczenie dla ponownie prowadzonego postępowania przez organ administracji, o ile dotyczyłyby przesłanek wznowieniowych postępowania zakończonego decyzją lokalizacyjną. SKO napisało, że dołączyło do zgromadzonych dowodów akta administracyjne wymienionych spraw i przeanalizowało te akta. Pierwsza sprawa dotyczy postępowania naprawczego, prowadzonego przez Inspektora Nadzoru Budowlanego, konkretnie w odniesieniu do nawierzchni asfaltowej wylanej na działce [...] Druga natomiast dotyczy zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację sieci kablowej w drodze gminnej tj. [...]). Spółka złożyła w tej sprawie wniosek o stwierdzenie nieważności:
1. decyzji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. - zezwolenia na lokalizację sieci kablowej w pasie drogi gminnej (dz. nr [...]),
2. decyzji Burmistrza z [...] lutego 2009 r. zmieniającej decyzję wymienioną w punkcie 1 w zakresie lokalizacji złącza kablowego. Zdaniem Spółki postępowanie zakończone kwestionowanymi decyzjami miało znaczenie prejudycjalne dla postępowania zakończonego decyzją lokalizacyjną, kwestionowaną w niniejszej sprawie. W toku tamtego postępowania, zdaniem Spółki istniały i nadal istnieją podstawy do wprowadzenia dodatkowych warunków umieszczenia linii kablowych w pasie drogowym ulicy [...], a konkretnie odnośnie zastosowania osłon.
Kolegium powtórzyło, że taka kwestia nie podlega regulacji u.p.z.p. Jest to kwestia techniczna, która jest rozważana na kolejnym etapie postępowania inwestycyjnego tj. na etapie pozwolenia na budowę, ewentualnie w przypadku zrealizowania inwestycji na etapie badania zgodności budowy z przepisami prawa budowlanego. Zdaniem SKO pogląd ten potwierdza załączony przez Spółkę wyrok WSA w Poznaniu z 12 października 2017 r., IV SA/Po 620/17, w którym sąd stwierdza, że działka nr [...] nie jest poboczem tylko drogą właściwą, na której odbywa się codzienny ruch drogowy. Zdaniem Sądu należałoby sprawdzić, czy kable ułożone bez osłon na poboczu oraz w poprzek drogi, teraz - po zatwierdzeniu nowej organizacji ruchu - nie znajdują się w głównym pasie ruchu, przy czym kontrola w tym zakresie będzie należeć do organów administracji w zakresie nadzoru budowlanego, zgodnie z przepisami Prawa budowlanego.
Odnosząc się do treści odwołania SKO stwierdziło, jak poniżej.
Ad. 1. Ustalenie, iż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej nie ma podstaw w zgromadzonym materiale dowodowym.
Ad. 2. Rację ma Spółka, iż ustalenia zaskarżonej decyzji są błędne. Dodatkowo jej uzasadnienie jest wewnętrznie sprzeczne. Z jednej strony bowiem organ I instancji wskazuje, iż inwestycja nie będzie oddziaływała na działki nieobjęte decyzją, a z drugiej strony jednak uznaje Spółkę za stronę postępowania.
Ad. 3. Kolegium uzupełniło materiał dowodowy, o kolejne dokumenty i przeanalizowało je pod kątem niniejszej sprawy. Skład orzekający ustosunkował się także zastrzeżeń i zdarzeń przedstawionych w pismach Skarżącej.
Ad. 4. Kwestia została wyżej szczegółowo omówiona.
Ad. 5. Ważność decyzji lokalizacyjnej była już przez Kolegium badana i zakończona ostateczną decyzją z [...] czerwca 2016 r. Nadto, postanowieniem z [...] marca 2017 r. SKO odmówiło wszczęcia kolejnego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lokalizacyjnej, z uwagi na tożsamość spraw.
Ad. 6. Burmistrz, jak też SKO nie są organami uprawnionymi do prowadzenia postępowań karnych i ustalania czy zostało popełnione przestępstwo. Wskazania Sądu Rejonowego w [...], na które powołuje się Spółka, były adresowane do organów prowadzących dochodzenie. Nadto SKO zauważyło, że sprawa karna, na którą powołuje się Spółka, została już prawomocnie zakończona przez uprawnione do tego organy. Kończy ją postanowienie Sądu Rejonowego w [...] Z tych powodów SKO nie uwzględniło wniosków dowodowych Spółki zawartych w pismach uzupełniających odwołanie. Zmierzają one bowiem do prowadzenia przez organ administracji postępowania ustalającego, czy doszło do popełnienia przestępstwa.
Ad. 7. Wznowione postępowanie toczy się już ponad 7 lat. W jego toku, tak Kolegium, jak i WSA w Poznaniu uznawały za uzasadnione skargi oraz zażalenia na szeroko rozumianą bezczynność Burmistrza. Jednak Kolegium nie jest organem uprawnionym do orzekania o kwestiach odszkodowawczych.
SKO podsumowało, że postępowanie zakończone ostateczną decyzją lokalizacyjną było dotknięte wyłącznie wadą określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. tj. strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Nadto SKO nie zgodziło się ze stwierdzeniem, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Natomiast z uwagi na upływ 12 miesięcznego terminu zarówno od doręczenia, jak i od ogłoszenia decyzji lokalizacyjnej nie ma możliwości uchylenia tej decyzji - z uwagi na zaistnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. - co wynika z art. 53 ust. 8 u.p.z.p. Nadto, upłynął także termin 5 lat od dnia doręczenia decyzji lokalizacyjnej, o którym mowa w art. 146 § 1 k.p.a. Jednak art. 53 ust. 8 u.p.z.p. jest w tym przypadku przepisem szczególnym w odniesieniu do art. 146 § 1 k.p.a.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Spółka wniosła o orzeczenie, że decyzja lokalizacyjna została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Nadto wniosła o orzeczenie, że całe wieloletnie postępowanie wznowieniowe było prowadzone przewlekle z rażącym naruszeniem [prawa – dopisek Sądu]. Wniosła o dokonanie kontroli czynności organów administracji, w granicach całej sprawy, z punktu widzenia ich związku z merytorycznymi rozstrzygnięciami w sprawie. Nadto wniosła o przyznanie na swoją rzecz odpowiedniej sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadniając skargę Spółka napisała wyłącznie, że Burmistrz świadomie i z premedytacją wykluczył Skarżącą jako stronę postępowania, zakończonego wydaniem decyzji lokalizacyjnej, czym rażąco naruszył prawo. Następnie, przez kolejne lata konsekwentnie odmawiał uznania Skarżącej za stronę i skupiał się tylko na tej odmowie lub przez wiele miesięcy i lat był całkowicie bezczynny w sprawie wznowienia postępowania. Sprawa trwa ponad siedem lat od wznowienia postępowania i ponad 9 lat od "prapoczątku sprawy", czyli zawiadomienia z [...] sierpnia 2008 r., znak [...]. Zdaniem Spółki, pomimo aktywnego zwalczania przez Spółkę bezczynności organów i przewlekłości postępowania, było ono prowadzone z rażącym naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna i podlega oddaleniu. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., dalej w skrócie: "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie (odpowiednio wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy) albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu (czynności).
Przedmiotem niniejszego postępowania przed sądem administracyjnym jest kontrola legalności decyzji SKO, które uchyliło w całości decyzję Burmistrza o odmowie uchylenia decyzji lokalizacyjnej oraz o odmowie uchylenia decyzji lokalizacyjnej i stwierdzeniu wydania decyzji lokalizacyjnej z naruszeniem prawa polegającym na tym, że Spółka nie brała udziału jako strona w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji lokalizacyjnej, nadto Burmistrz wskazał, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej treści decyzji dotychczasowej. SKO orzekło co do istoty sprawy w ten sposób, że odmówiło uchylenia decyzji lokalizacyjnej oraz stwierdziło wydanie decyzji lokalizacyjnej z naruszeniem prawa polegającym na tym, że Spółka bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem tej decyzji, wskazując jednocześnie jako okoliczność, z powodu której nie uchylono tejże decyzji upływ dwunastomiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 53 ust. 8 u.p.z.p., od doręczenia decyzji stronom postępowania.
Wymaga podkreślenia, że Sąd orzekając w niniejszej sprawie, na podstawie art. 153 p.p.s.a. jest związany prawomocnym wyrokiem WSA w Poznaniu z 17 lutego 2016 r., IV SA/Po 912/15. W orzecznictwie tak wojewódzkich sądów administracyjnych, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest pogląd o związaniu organu administracji i Sądu ponownie rozpoznającego sprawę ocena prawną i wskazaniami zawartymi w uzasadnieniu wcześniejszego wyroku. Przepis art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani Sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 P.p.s.a. oznacza, że orzeczenie Sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego Sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 P.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania. Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 P.p.s.a. w razie złożenia skargi powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (czynności). Natomiast niezastosowanie się przez Sąd do oceny prawnej przewidzianej w komentowanym przepisie jest naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej - art. 174 pkt 1 P.p.s.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 534/12, LEX nr 1487724). Zauważyć tu należy, że przepis art. 153 P.p.s.a. jest przepisem prawa materialnego (tak Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrokach z dnia 11 kwietnia 2014 r., sygn. akt II GSK 224/13, LEX nr 1485518, z dnia 20 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 953/11, LEX nr 1216586, także Bogusław Dauter, Bogusław Gruszczyński, Andrzej Kabat, Małgorzata Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Zakamycze 2005, str. 347).
Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Sądu administracyjnego, ciążący na organie administracji oraz Sądzie, może być wyłączony tylko w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku. W doktrynie przyjmuje się, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ administracji publicznej w przyszłości, ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten Sąd i organ, jeżeli ocena prawna wyrażona w tym orzeczeniu nie zostanie uchylona w prawem określonym trybie i jeżeli nie uległy zmianie przepisy prawne stanowiące podstawę oceny w danej sprawie.
Oceniając zaskarżoną decyzję Sąd pozostawał związany oceną prawną, że:
1. Spółce przysługuje w niniejszej sprawie przymiot strony,
2. wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. został złożony w terminie,
3. ze względu na upływ czasu od doręczenia decyzji lokalizacyjnej, nie może ona być uchylona z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., przy czym SKO pominęło regulację z art. 53 ust. 8 u.p.z.p.,
4. w toku postępowania wznowieniowego nie ma podstaw, by badać przesłanki nieważności decyzji lokalizacyjnej, przy czym należy mieć wzgląd na regulację z art. 53 ust. 7 u.p.z.p. stanowiącego, że nie stwierdza się nieważności decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło 12 miesięcy, a art. 158 § 2 k.p.a. stosuje się odpowiednio.
5. Burmistrz w decyzji z [...] marca 2015 r. nie dokonał analizy zaistnienia przesłanki z art. 148 § 1 k.p.a., tj. kwestii zachowania terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania w odniesieniu do przesłanek wznowienia z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a.
6. wniosek Spółki o wznowienie postępowania powinien zostać rozpoznany w całości, decyzjami kontrolowane w ówczesnym postępowaniu dotyczyły jedynie wniosku w części wskazującej jako podstawę wznowienia przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., ignorując przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a.
Sąd wskazał, że rzeczą organów obu instancji było odniesienie się do wszystkich przesłanek wznowieniowych wskazywanych w toku postępowania przez Skarżącą. Nadto Sąd zobowiązał organ administracji do poddania wnikliwej analizie i ocenie cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy (a w razie potrzeby – także jego uzupełnienie) w kontekście wszystkich wskazywanych przez skarżącą przesłanek wznowienia postępowania.
Mając powyższe na względzie Sąd stwierdza, że SKO słusznie skorzystało z kompetencji merytoryczno-reformacyjnych. Sąd ocenia zaskarżoną decyzję jako wydaną zgodnie z prawem. W tym miejscu Sąd zaznacza, że wobec przesądzenia przez Sąd w prawomocnym wyroku, że Spółce przysługuje w niniejszej sprawie przymiot strony, SKO zbędnie udowadniało okoliczność posiadania przez Spółkę interesu prawnego we wznowieniu postępowania. Powyższe nie ma jednak żadnego znaczenia dla oceny zaskarżonej decyzji.
Dalej Sąd stwierdza, że została zrealizowana wytyczna nakazująca rozpoznanie całego wniosku Spółki o wznowienie postępowania, i to została zrealizowana prawidłowo. Sąd podziela pogląd SKO, że okoliczności wymienione we wniosku w punktach 1, 2, 5, 6, i 7 nie mają znaczenia na etapie ustalania wymogów decyzji lokalizacyjnej. Części składowe projektu budowlanego, wymiary budowli, prawidłowość sporządzenia projektu budowlanego, przeprowadzenie prac budowlanych, osłony na kable – są to wszystko kwestie dotyczące późniejszych etapów procesu inwestycyjno-budowlanego.
Sąd podziela również ocenę SKO, że wrysowanie granic działki nr [...] nie było okolicznością istotną w sprawie. Decyzja lokalizacyjna jest bowiem decyzją specyficzną, ponieważ nie jest związana z posiadaniem praw do terenu, którego dotyczy, w odniesieniu do tego samego wnioskodawcy i terenu można wydać więcej niż jedną decyzję, o ile decyzje te dotyczą innych inwestycji.
Dalej Sąd stwierdza, że podziela stanowisko SKO dotyczące braku spełnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. W aktach sprawy znajdują się kopie postanowień sądów rejonowych opisane w zaskarżonej decyzji tj. [...]. SKO obszernie opisało zawartość obu postanowień sądów rejonowych. Organ wyższego stopnia słusznie podkreślił, że umorzeniu podlegało postępowanie prowadzone w sprawie, a nie przeciwko osobie. Przyjmując, że umorzone postępowanie dotyczyło wniosku o wydanie przedmiotowej decyzji lokalizacyjnej, trzeba mieć na uwadze przepis art. 145 § 2 k.p.a., zgodnie z którym z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. (decyzja została wydana w wyniku przestępstwa) postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego. Nie budzi wątpliwości Sądu, że taka sytuacja w kontrolowanej sprawie nie wystąpiła. Z analizowanego postanowienia wynika, że Komenda Powiatowa Policji w [...] postanowieniem z [...] marca 2014 r. umorzyła dochodzenie w sprawie o wyłudzenie poświadczenia nieprawdy, zaś Prokurator Rejonowy w [...], przesyłając zażalenie Spółki do Sądu Rejonowego, wniósł o nieuwzględnienie zażalenia, wskazując, że czynności dowodowe przeprowadzone zgodnie z wytycznymi Sądu Rejonowego w [...], zakreślonymi w postanowieniu z [...] listopada 2013 r. nie dały podstaw do stwierdzenia, że w sprawie dopuszczono się czynu zabronionego. W tym stanie rzeczy SKO prawidłowo uznało, że podstawa wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. w ogóle nie wystąpiła w sprawie.
Dalej Sąd stwierdza, że SKO słusznie oceniło, że okoliczność naniesienia nieprawidłowych granic działek na mapach projektowych znana była Spółce najpóźniej w dacie [...] marca 2010 r., co wynika z pisma Spółki, które zostało sporządzone w tym dniu i w tym samym dniu trafiło do adresata, czyli Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (k. 54, segregator I – zdublowana numeracja kart). Sąd podziela ocenę SKO, że w tym zakresie wniosek został złożony po terminie określonym w art. 148 § 1 pkt 1 k.p.a.
Sąd zaznacza, że podziela krytyczną ocenę decyzji organu I instancji, zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Dla oceny Sądu decydujące znaczenie ma jednak okoliczność, że organ wyższego stopnia wyeliminował błędy i uchybienia Burmistrza i wydał decyzję zgodną z prawem. Co zobowiązuje Sąd do oddalenia skargi.
Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd stwierdza, że są one bezzasadne. W kontrolowanym postępowaniu administracyjnym organy administracji badały czy istnieją wady postępowania zakończonego decyzją lokalizacyjną. Sąd może zatem tylko powtórzyć oczywisty argument zawarty w prawomocnym wyroku WSA w Poznaniu z 17 lutego 2016 r., IV SA/Po 912/15, że w toku postępowania wznowieniowego nie ma podstaw, by badać przesłanki nieważności decyzji lokalizacyjnej. Sąd ocenia, że zaskarżona decyzja, którą odmówiono uchylenia decyzji lokalizacyjnej i stwierdzono wydanie decyzji lokalizacyjnej z naruszeniem prawa polegającym na tym, że Skarżąca bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu – jest zgodna z prawem. Poza granicami sprawy jest ocena spełnienia przesłanki nieważnościowej, czy decyzja lokalizacyjna została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Oprócz tego trzeba przyznać, że postępowanie wznowieniowe toczyło się zbyt długo, kolejne rozstrzygnięcia organu I instancji okazywały się wadliwe, czy to w administracyjnym, czy też sądowoadministracyjnym toku kontroli. Skoro jednak zaskarżona do Sądu decyzja okazała się zgodna z prawem, rolą Sądu jest oddalenie skargi.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło