IV SA/Po 947/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Józef Maleszewski Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz - Grochowska po rozpoznaniu w dniu 30 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wyłączenie sędziego w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia 28 września 2015 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego WSA Donaty Starosty. Pismem z dnia 15 października 2018 r[...]wniósł o wyłączenie sędziego WSA Donaty Starosty z powodu wątpliwości co do jej bezstronności. W związku ze złożonym wnioskiem sędzia WSA Donata Starosta złożyła do akt sprawy pisemne oświadczenie, w którym wskazała, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do jej bezstronności w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 18 § 1 P.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (pkt 1); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (pkt 6); dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (pkt 7). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3). Jednocześnie zgodnie z treścią art. 19 P.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w powyższym przepisie, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności w danej sprawie. Natomiast stosownie do art. 20 P.p.s.a. wniosek o wyłączenie strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia. Wniosek ten powinien zatem wskazywać okoliczności lub dowody uprawdopodobniające istnienie przyczyny uzasadniającej wyłączenie sędziego (asesora) lub referendarza. Nie ulega więc wątpliwości, że wnioskodawca, składając ów wniosek, powinien wskazać fakty, które mogłyby wywołać wątpliwość co do bezstronności tej osoby. Niedopuszczalne jest zatem formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego (asesora) czy referendarza w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy. W ocenie Sądu brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego. Podane przez niego argumenty dotyczące wątpliwości co do bezstronności sędziego nie zostały uzasadnione i nie wypełniają dyspozycji art. 18 P.p.s.a., przewidującego wyłączenie sędziego (asesora sądowego) od orzekania w sprawie z mocy samej ustawy. Nie stanowią również przesłanki uzasadniającej zastosowanie instytucji wyłączenia sędziego w oparciu o art. 19 P.p.s.a. Nadto oświadczenie złożone, przez sędziego nie zawiera twierdzeń, że faktycznie występują w sprawie okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności, jak i inne podstawy wyłączenia. Jak stwierdził Sąd Najwyższy: "Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego" (postanowienie z 25 sierpnia 1971 r., I CZ 121/71, OSN 1972, poz. 55). Takich okoliczności podważających obiektywizm w sprawie niniejszej nie wskazano. Instytucja wyłączenia sędziego nie może być traktowana jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu jej interesów (postanowienie NSA z 22 lutego 2008 r., sygn. II FZ 60/08, OSP 2008/12/133, z aprobującą glosą A. Gomułowicza, akceptowane przez A. Kabata w: B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wolters Kluwer 2016, s. 139, uw. 4). W kontrolowanej sprawie skarżący nie wskazał żadnej przyczyny, która pozostaje w związku przyczynowym między jej wystąpieniem, a powstaniem oceny, że prawdopodobne jest, że w niniejszej sprawie sędzia WSA Donata Starosta może okazać się nieobiektywna i stronnicza. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 18, art. 19, art. 22 § 1 i § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.