IV SA/Po 956/05
WyrokWSA w Poznaniu2006-11-29
Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Izabela Kucznerowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił datę początkową przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie urlopu wychowawczego, uwzględniając złożony wniosek i obowiązujące przepisy?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w części dotyczącej daty początkowej przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego. Uznał, że organ administracyjny nie podjął wystarczających działań wyjaśniających, w tym nie zażądał niezbędnych zaświadczeń z ZUS, co doprowadziło do naruszenia przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności w zakresie prawidłowego ustalenia prawa do świadczenia od 1 maja 2004 r.Stan faktyczny
Skarżąca A.G. złożyła wniosek o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie urlopu wychowawczego. Organ I instancji przyznał dodatek od 1 czerwca 2004 r., a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że wniosek został złożony w czerwcu 2004 r. Skarżąca kwestionowała datę początkową, domagając się przyznania dodatku od maja 2004 r., powołując się na błędne informacje uzyskane z ZUS. Sąd administracyjny uznał skargę za uzasadnioną.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Działu ds. Realizacji Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P. w części dotyczącej daty początkowej przyznanego dodatku. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz adwokata kwotę tytułem nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędziowie WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak As. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 29 listopada 2006 r. ze skargi A.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Działu ds. Realizacji Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P. z dnia [...] nr [...] w tej części która dotyczy daty początkowej przyznanego dodatku 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz adw. K.C. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych plus 52,80 złotych (pięćdziesiąt dwa złote, osiemdziesiąt groszy) (VAT) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej skarżącej /-/I.Kucznerowicz /-/G.Radzicka /-/D.Rzyminiak-Owczarczak
IV SA/Po 956/05
UZASADNIENIE
Kierownik Działu d/s Realizacji Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P. decyzją z dnia [...].06.2004 r. nr [...] przyznał A.G. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem J.G. w okresie korzystania z urlopu wychowawczego w wysokości po 505,80 zł miesięcznie na okres od 1 czerwca 2004 r. do 31 sierpnia 2005 r.
W uzasadnieniu decyzji podano, że podstawą przyznania zasiłku są przepisy art. 59 ust. 1 ust. 1 a w związku z art. 20, art. 24 ust. 1 i ust. 2, art. 26 ust. 1 i ust. 2, art. 59 ust. 3, art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228 poz. 2255 z 2003 r.).
W odwołaniu od decyzji A.G. żądała przyznania dodatku za miesiąc maj 2004 r. zarzucając, że została wadliwie poinformowana przez ZUS co do dokumentów niezbędnych aby otrzymać dodatek. Z tych powodów wnosiła o przyznanie dodatku od 1 maja 2004 r.
W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Odnosząc się do zarzutu odwołującej, stwierdzono, że zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, prawo do świadczeń ustala się, począwszy od miesiąca w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Ponieważ w tym zakresie A.G. złożyła wniosek [...] czerwca 2004 r., stąd decyzja zasadnie określa początkową datę.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca nie akceptowała poglądów wyrażonych w zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o odrzucenie skargi, albowiem skarżąca nie wskazała w skardze zaskarżonej decyzji i nie określiła naruszenia prawa lub interesu prawnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do żądania organu, zgłoszonego w odpowiedzi na skargę, a mianowicie odrzucenia skargi należy stwierdzić, że nie jest ono uzasadnione. Wprawdzie skarga jest sformułowana wyjątkowo nieprofesjonalnie, jednak jej istotą jest zakwestionowanie zaskarżonego rozstrzygnięcia organów administracji publicznej.
Art. 57 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) nie wymaga przedstawienia w skardze wyczerpującego wywodu prawnego lub wskazania konkretnego przepisu prawa, który został naruszony, a rozwiązanie prawne przyjęte w art. 57 § 1 p.p.s.a. jest zgodne z intencją ustawodawcy zmierzającą do odformalizowania postępowania sądowoadministracyjnego, a przede wszystkim pozostaje w zgodzie z zasadą niezwiązania sądu administracyjnego granicami skargi. Celem reformy systemu pomocy rodzinie wprowadzonej przez ustawę o świadczeniach rodzinnych było wprowadzenie klarownego systemu wsparcia rodziny znajdującej się w trudnej sytuacji materialnej i wychowującej dzieci. Ustawa o świadczeniach rodzinnych z 28 listopada 2003 r. (tekst jedn. Dz. U. nr 139 z 2006 r. poz. 992) tuż po jej wejściu w życie budziła wątpliwości interpretacyjne również wśród fachowców i rolą organów administracji publicznej było udzielenie wszelkiej pomocy osobom starającym się o przyznanie świadczeń. Regulację wykonawczą do ustawy zawierały przepisy ówcześnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 5 marca 2004 r. opublikowane w Dzienniku ustaw z dnia 19 marca 2004 r. § 11 rozporządzenia stanowił, że formularze wniosków oraz innych dokumentów niezbędnych do ustalenia prawa do świadczeń udostępniał podmiot realizujący świadczenia rodzinne.
Z akt sprawy administracyjnej wynika, że skarżąca wniosek wraz z dokumentami złożyła [...] kwietnia 2004 r. Z załączonych dokumentów organ rozstrzygający sprawę uzyskał informację, że skarżąca przebywa na urlopie wychowawczym (k. 2), a z wypełnionej pierwszej karty formularza (k. 7 i verte) również i to, że skarżąca jest stanu wolnego i samotnie wychowuje dziecko. Organ administracyjny nie wyjaśnił przyczyn wykreślenia przez skarżącą i błędnego wypełnienia części II formularza dotyczącego świadczeń w postaci ustalenia prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. Powyżej opisana sytuacja w ocenie Sądu zobowiązywała organ administracyjny do takich działań i ewentualnie do żądania przedstawienia zaświadczenia z ZUS – dotychczasowego płatnika zasiłku wychowawczego, aby postępowanie odpowiadało przepisom ustawy o świadczeniach rodzinnych w szczególności art. 59 ust. 1 a zdanie pierwsze. Przepis ten w brzmieniu ustalonym przez art. 143 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 64 poz. 593 i nr 99 poz. 1001), który zaczął obowiązywać od 1 maja 2004 r. – stanowi, że "osoba samotnie wychowująca dziecko otrzymująca do dnia wejścia w życie ustawy zasiłek wychowawczy, uprawniona do 36 – miesięcznego okresu pobierania tego zasiłku, nabywa prawo do dodatku, o którym mowa w art. 10"...
Powyższe uregulowanie, a odpowiada ono sytuacji skarżącej, której z dniem [...] maja 2004 r. przyznano zasiłek rodzinny i dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka (vide decyzja z [...].06.2004 r. [...]), ma ten skutek, że skarżąca niejako automatycznie nabyła zasiłek wychowawczy, a w jej sytuacji życiowej zmienił się jedynie płatnik tego świadczenia. Zdaniem Sądu przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy doszło do naruszenia przepisów art. 59 ust. 1 a, art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu na dzień 1 maja 2004 r., § 11 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 5 marca 2004 r. (Dz. U. z 2004 r. nr 45 poz. 433), a nadto art. 6 do 9 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Z tych względów na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 a i c i art. 230 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.)orzeczono jak w pkt I sentencji wyroku. Sąd w niniejszej sprawie nie stosował art. 152 cytowanej wyżej ustawy z uwagi na treść wyroku. Podstawę zasądzenia zwrotu kosztów pełnomocnikowi wyznaczonemu w ramach prawa pomocy stanowiły poza wskazanym art. 250, przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r. nr 163 poz. 1348 ze zm.) w szczególności § 2 ust. 1 i 3 oraz § 18 ust. 1 pkt 1 c.
/-/I.Kucznerowicz /-/G.Radzicka /-/D.Rzyminiak-Owczarczak
KB/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło