IV SA/Po 961/14
WyrokWSA w Poznaniu2015-01-22
Skład orzekający: Donata Starosta, Tomasz Grossmann, Izabela Paluszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić wydania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych z drogi wojewódzkiej do rowu melioracyjnego, jeśli łączna ilość wód z drogi i przyległych pól przekracza możliwości hydrauliczne odbiornika, a stan odbiornika jest zły?Ratio decidendi
Organ administracji ma prawo odmówić wydania pozwolenia wodnoprawnego, jeśli projektowany sposób korzystania z wód nie spełnia wymagań ochrony zdrowia ludzi i środowiska, co ma miejsce w sytuacji, gdy odbiornik wód (rów melioracyjny) jest niewydolny hydraulicznie i w złym stanie technicznym, a łączna ilość wód z drogi i przyległych pól przekracza jego możliwości, prowadząc do podtapiania sąsiednich nieruchomości. Odmowa jest wówczas obligatoryjna na podstawie art. 126 pkt 1 w zw. z art. 125 pkt 3 Prawa wodnego.Stan faktyczny
Zarząd Dróg Wojewódzkich złożył wniosek o pozwolenie wodnoprawne na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych z odcinka drogi wojewódzkiej do rowu melioracyjnego. Organy administracji odmówiły wydania pozwolenia, wskazując na zły stan techniczny rowu, jego niewystarczające możliwości hydrauliczne oraz fakt, że łączna ilość wód spływających z drogi i sąsiednich pól przekracza wydajność odbiornika, co prowadzi do podtapiania sąsiednich nieruchomości. Zarząd Dróg Wojewódzkich wniósł skargę, argumentując m.in., że zmniejszył zlewnię wód z pasa drogowego poprzez budowę kanalizacji deszczowej i że główną przyczyną problemów są wody z pól, za których odprowadzanie odpowiadają właściciele tych gruntów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta (spr.) Sędziowie WSA Tomasz Grossmann WSA Izabela Paluszyńska Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] Starosta P. na podstawie art.125 pkt 3, art. 126 pkt 1, art. 140 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2012 r. poz. 145) oraz art. 104 i art. 107 § 1, 2 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego odmówił udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na rzecz [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich (dalej jako "skarżący" lub "[...]") na korzystanie z wód w zakresie odprowadzania za pomocą rowów przydrożnych, ścieków wód opadowych i roztopowych pochodzących z odcinka drogi wojewódzkiej nr [...] w km od [...] do [...] do ziemi – rowu zlokalizowanego na dz. nr ewid. [...],[...],[...],[...] obręb M., gmina R.
W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił pojęcie ścieków zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 pkt 14 lit c i wskazał, że ich odprowadzanie do wód lub do ziemi, jest szczególnym korzystaniem z wód, na które zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego, wymagane jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego.
Organ wskazał, że na podstawie zebranych dowodów ustalił, że rowy przydrożne służące do odwodnienia drogi wojewódzkiej nr [...], odwadniają także sąsiadujące pola uprawne, a ilość odprowadzanych ścieków wód opadowych i roztopowych z powierzchni drogi jest powiększona o wody spływające z sąsiednich pól uprawnych. Organ przyjął również, że łączna ilość odprowadzanych ścieków wód opadowych i roztopowych z powierzchni drogi wojewódzkiej nr [...] oraz pół uprawnych jest znacznie większa niż możliwości hydrauliczne odbiornika. Stan rowu jest określony jako zły, a obecne stany wód ww. rowie , przy opadach lub roztopach, powoduje podtapianie terenów sąsiednich. Ponadto organ wyjaśnił, że właściciele rowu nie wyrazili zgodny na zrzut ścieków z ww. drogi oraz, że zagłębienie w terenie leżące w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód, zlokalizowane na końcu przedmiotowego rowu, zostało zakwalifikowane do wód stojących.
Organ I instancji uznał, że wnioskodawca, jako właściciel rowu przydrożnych do których spływają m.in. wody z sąsiadujących pół uprawnych, ponosi odpowiedzialność za stan tych rowów. Inwestor dołączając obliczenia hydrauliczne odbiornika, potwierdzające, że łączny zrzut ścieków wód opadowych i roztopowych do rowu jest większy niż jego możliwości hydrauliczne, nie przedstawił żadnych rozwiązań zapobiegających szkodom na gruntach sąsiednich.
Starosta uznał, że szczególne korzystanie z wód będzie powodować szkody na gruntach sąsiednich i nie może udzielić pozwolenia wodnoprawnego z uwagi na treść art. 29 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego. W związku z tym mając na uwadze przepis art. 125 pkt 3 ww. ustawy organ odmówił udzielenia pozwolenia wodnoprawnego.
W odwołaniu skarżący podniósł, że uzyskał pozwolenie wodnoprawne z dnia [...] września 2010 r. obejmujące m.in. zgodę na wykonanie przebudowy przepustu w km [...] drogi wojewódzkiej nr [...]. Konieczność przebudowy przepustu wynika ze złego stanu technicznego oraz jego niewystarczającej długości ze względu na planowaną budowę chodnika po lewej stronie drogi.
Sposób odwodnienia drogi na odcinku [...] do km [...] będzie odbywać się w sposób dotychczasowy, czyli odbiornikiem wód będą istniejące rowy drogowe. Ze względu na wprowadzenie ciągów pieszych i rowerowych przy krawędzi jezdni w M., zaprojektowano budowę kanalizacji deszczowej, do której została również wprowadzona zlewnia obejmująca połowę powierzchni jezdni na odcinku km [...] do km [...].
Skarżący wyjaśnił, że przepust w km [...] poprzednio łączył obustronne rowy drogowe na działce [...] i pozostałych działkach. Po prowadzeniu rozwiązań projektowych (kanalizacja po stronie lewej) przepust łączy rów po prawej stronie drogi wojewódzkiej z rowem na działce [...]. Przebudowa drogi zmniejszyła powierzchnię zlewni wód, których odbiornikiem były rowy drogowe połączone przepustem w km [...] z rowem na działce [...] i pozostałych działkach. Zmniejszenie powierzchni zlewni nastąpiło na skutek budowy kanalizacji deszczowej do której odprowadzane są wody z lewej połowy powierzchni jezdni i ciągów pieszych na odcinku od km [...] do km [...].
Zdaniem Skarżącego z uzupełnienia operatu przedłożonego w dniu [...] lipca 2013 r. wynika, że po przebudowie drogi ilość wody spływającej do rowu mającego początek na działce nr [...] z pasa drogowego zmniejszyła się do 93,5% wartości sprzed przebudowy. Jednakże główne źródło zasilające ww. rów, czyli pola znajdujące się po stronie południowo zachodniej dostarczają taką samą ilość wody opadowej jak dotychczas. Ponieważ z całkowitej zlewni rowu woda z pasa drogowego stanowi jedynie 19,4% to przyjąć należy, że nie jest ona główną przyczyną niewydolności istniejącego sytemu odwodnienia.
Skarżący podniósł, że obowiązki wynikające z Prawa wodnego dotyczą również właścicieli nieruchomości przyległych do pasa drogowego, a nie tylko skarżący w związku z czym nie można logicznie przyjąć, że zmniejszona przez skarżącego zlewnia w porównaniu ze zlewnią sprzed przebudowy drogi powoduje podtapianie nieruchomości. Zdaniem skarżącego Starosta nie wziął pod uwagę, że skarżący jako jedyny podmiot na tym obszarze prowadzi uregulowaną gospodarkę wodno-ściekową oraz samowolnych działań innych podmiotów powodujących zmiany na gruntach sąsiednich związanych z istniejącym układem odwadniającym.
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...]utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że ustawodawca jako regułę przyjął wydanie pozwolenia wodnoprawnego, o ile zostaną spełnione warunki przewidziane w ustawie, natomiast odmowa jest dopuszczalna tylko wtedy gdy zaistnieją okoliczności wskazane w art. 126 Prawa wodnego. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż skarżący wystąpił do Starosty z wnioskiem z dnia [...] marca 2013 r. w sprawie wydania pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie wód opadowych i roztopowych w terenu rozbudowanej drogi wojewódzkiej nr [...] od km [...] do km [...] wylotem z przepustu w km [...] zlokalizowanego na działce nr [...] stanowiącej rów. Zauważył również, że skarżący uzyskał pozwolenie wodnoprawne z dnia [...] września 2010 r, na przebudowę przepustu na rowie przydrożnym (km drogi [...]). Wskazał również, że w trakcie postępowania B.G., E.G., L.M., A.M,, i M.P. złożyli uwagi, iż po przebudowie drogi wojewódzkiej woda, która płynie ich rowem przy większych opadach zalewa ich posesje, a urządzeniami melioracyjnymi cofa się do piwnic, gdzie mokra jest posadzka jak i fundamenty, nie wyrażając zgody na udzielenie pozwolenia wodnoprawnego. Ponadto organ odwoławczy powołał się na protokół z oględzin przeprowadzonych w dniu [...] czerwca 2013 r., z którego zdaniem organu wynika, iż stan koryta rowu określono jako zły, a rów na odcinkach nieskanalizowanych jest porośnięty chwastami i krzakami. Jak wskazał, organ II instancji, pismem z dnia [...] lipca 2013 r. skarżący przedłożył operat wodnoprawny w zakresie kompleksowych obliczeń hydraulicznych odbiornika ścieków wód opadowych i roztopowych.
W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy wyjaśnił, że wnioskowane przez skarżącego ilości wody opadowej i roztopowej stanowią wyłącznie ilości ścieków pochodzących z pasa drogowego km [...] do km [...]. Jednak z akt sprawy wynika, że przedmiotowym wylotem nie są odprowadzane wyłącznie wody z pasa drogowego, ale również wody spływające z przyległych pół, wobec czego organ II instancji uznał, że rzeczywista ilość wód opadowych i roztopowych wprowadzana wylotem z przepusty w km [...] wynosi Qmax=260 l/s, Qmax rocz=21606 m3/rok. Ponadto zdaniem organu z akt sprawy wynika, że rzeczywisty zrzut wód opadowych i roztopowych do rowu na odcinku skanalizowanym jest większy niż jego możliwości hydrauliczne, gdyż minimalna średnica kanału betonowego umożliwia przepływ wody na poziomie Qmax=0,260m3/s wynosi 0,50m, natomiast minimalna średnica zlokalizowanego odcinka wynosi 0,28m. Natomiast w przypadku rowu otwartego na odcinku R1 oraz odcinku R2 przy przepływie 0,257 m3/s jego napełnienie wodą sięga poziomu h=0,48m, a przy przepływie 0,279 m3/s h=050m, natomiast najmniejsza głębokość rowu na odcinku R1 wynosi 0.50m, co spowoduje maksymalne wypełnienie. Odbiornik wód na odcinkach oznaczonych R1 i R2 wymaga również oczyszczenia z roślinności i umocnienia skarpy w szczególności w okolicach przejścia w odcinek skanalizowany.
W ocenie organu odwoławczego wód opadowych z pasa drogowego i wód z pół nie można w żaden sposób rozdzielić w przyjętym rozwiązaniu technicznym. Tym samym ścieki wprowadzane wylotem z przepustu [...] zlokalizowanym na działce [...] do rowu melioracyjnego stanowią mieszaninę ww. wód opadowych i roztopowych, zatem nie można orzekać w stosunku do nich osobno, a odbiornik ścieków powinien zapewnić swobodny odbiór wszystkich ścieków z wylotu.
Powyższe zdaniem organu odwoławczego wskazuje, że w przedmiotowej sprawie projektowany sposób korzystania z wody nie spełnia wymagań w zakresie ochrony zdrowia ludzi i środowiska z uwagi na brak możliwości hydraulicznych odbiornika ścieków oraz jego zły stan, co nie zapewnia ochrony nieruchomości na których znajduje się odbiornik, a stwarza zagrożenie wystąpienia podtopień. Powołując się na treść art. 31 ust. 2 Prawa wodnego organ odwoławczy wyjaśnił, że korzystanie z wód nie może wyrządzać szkód. Skoro więc pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać wymagań ochrony zdrowia, ludzi, środowiska i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z odrębnych przepisów, a pozwolenia wodnoprawnego odmawia się jeżeli projektowany sposób korzystania z wody nie spełnia ww. wymagań, zdaniem organu odwoławczego należało odmówić pozwolenia wodnoprawnego.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich. Wskazał, że uzyskał pozwolenie wodnoprawne z dnia [...] września 2010 r. obejmujące m.in. zgodę na wykonanie przebudowy przepustu w km [...] drogi wojewódzkiej nr [...]. Konieczność przebudowy przepustu wynikała ze złego stanu technicznego (niewystarczająca nośność), kolizji z projektowanym zjazdem w km [...] (strona prawa) oraz jego niewystarczającej długości ze względu na planowaną budowę chodnika po lewej stronie drogi. Sposób odwodnienia drogi na przedmiotowym odcinku miałby odbywać się w sposób dotychczasowy, czyli odbiornikiem wód miały być istniejące rowy drogowe. Ze względu na wprowadzenie ciągów pieszych i rowerowych przy krawędzi jedni w M. zaprojektowano budowę kanalizacji deszczowej, do której została również wprowadzona zlewania, obejmująca połowę powierzchni jezdni od km [...] do km [...]. Przebudowa drogi zmniejszyła powierzchnię zlewni wód, których odbiornikiem były rowy drogowe połączone przepustem z rowem na działce [...] i pozostałych działkach. Zmniejszenie powierzchni zlewni nastąpiło na skutek budowy kanalizacji deszczowej, do której odprowadzane są wody z lewej połowy powierzchni jezdni i ciągów pieszych na odcinku od km [...] do km [...] . W trakcie postępowania Starosta nie zakwestionował zakresu wniosku, a także poinformował właściciela cieku na działce [...] o obowiązku jego utrzymania.
Strona skarżąca podniosła, iż zgodnie z treścią art. 77 Prawa wodnego utrzymanie urządzeń melioracji wodnej należy do zainteresowanych właścicieli gruntów, a jeżeli urządzenia te są objęte działalnością spółki wodnej – to do tej spółki. Jeżeli obowiązek ten nie jest wykonywany, to organ winien określić ww. obowiązek proporcjonalnie do ponoszonych korzyści. Od czasu postępowania związanego z decyzja z dnia 2 września 2010 r. do czasu zakończenia robót związanych z rozbudową drogi na rowie nie były prowadzone żadne prace konserwujące.
Zdaniem skarżącego, skoro z operatu wynika, iż w całkowitej zlewni rowu, woda z pasa drogowego stanowi jedynie 19,4%, to przyjąć należy, że nie jest główną przyczyną niewydolności istniejącego systemu odwodnienia.
Skarżacy zwrócił uwagę, iż zlewnia drogi wojewódzkiej nr [...] została zmniejszona poprzez wybudowanie systemu kanalizacji deszczowej, przedmiotowy rów tylko na fragmencie jest w należytym stanie technicznym. Ponadto sposób odwodnienia drogi na przedmiotowym odcinku będzie odbywać się w sposób dotychczasowy. Skarżący poinformował również Starostę o spływających wodach opadowych z obszarów przyległych do drogi pól, zarówno w uzupełnieniu operatu przedłożonego w dniu [...] lipca 2013 r. jak i podczas rozprawy administracyjnej w dniu [...] września 2013 r. Ta kwestia jako naruszenie art. 29 ust. 1 pkt 1i 2 Prawa wodnego nie została rozważona przez organ I ani też II instancji. Organy nie uwzględniły, że skarżący jako jedyny podmiot na tym obszarze prowadzi uregulowaną gospodarkę wodno-ściekową oraz samowolnych działań innych podmiotów powodujących zmiany na gruntach sąsiednich związanych z istniejącym układem odwadniającym.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola dokonywana przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Ewentualne stwierdzenie uchybień w działaniu administracji publicznej obliguje sąd od uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności, bądź też stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 ust. 1 p.p.s.a.). Sąd administracyjny, kontrolując działalność administracji publicznej, pozostaje zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. związany granicami sprawy, a nie granicami skargi.
Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. z dnia [...] czerwca 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję Staroty P. z dnia [...] kwietnia 2014 r. Ww. decyzją organ I instancji odmówił skarżącemu udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na korzystanie z wód w zakresie odprowadzania za pomocą rowów przydrożnych, ścieków wód opadowych i roztopowych pochodzących z odcinka drogi wojewódzkiej nr [...] w km od [...] do km [...] do ziemi – rowu zlokalizowanego na dz. nr ewid. [...],[...],[...] i [...] obręb M., gmina R..
W myśl art. 122 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego, szczególne korzystanie z wód wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Zgodnie z treścią art. 37 pkt 2 ww. ustawy szczególnym korzystaniem z wód jest korzystanie wykraczające poza korzystanie powszechne lub zwykłe, w szczególności wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi.
Art. 125 Prawa wodnego określa warunki od których uzależnione jest wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Przepis ten przewiduje, że pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać:
1) ustaleń planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, z wyjątkiem okoliczności, o których mowa w art. 38j, lub ustaleń warunków korzystania z wód regionu wodnego lub warunków korzystania z wód zlewni;
1a) ustaleń planu zarządzania ryzykiem powodziowym;
1b) ustaleń planu przeciwdziałania skutkom suszy;
1c) ustaleń krajowego programu ochrony wód morskich;
1d) ustaleń krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych;
2) ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzji o warunkach zabudowy;
3) wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z odrębnych przepisów.
Z kolei w art. 126 Prawa widnego ustawodawca zawarł negatywne przesłanki wydania pozwolenia wodnoprawnego. Odmawia się wydania decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym w przypadku gdy:
1) projektowany sposób korzystania z wody narusza ustalenia dokumentów, o których mowa w art. 125 pkt 1-2, lub nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 125 pkt 3;
2) projektowany sposób korzystania z wody dla celów energetyki wodnej nie zapewni wykorzystania potencjału hydroenergetycznego w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony.
W orzecznictwie przyjmuje się, że z przepisów Prawa wodnego dotyczących wydawania pozwoleń wodnoprawnych wynika obowiązek wydania pozwolenia wodnoprawnego, o ile w sprawie nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 126 tej ustawy. Przepis art. 126 ww. ustawy został tak ukształtowany przez ustawodawcę, że odmowa udzielenia pozwolenia wodnoprawnego w przypadku spełnienia przez stronę, która ubiega się o wydanie takiego pozwolenia warunków przewidzianych w art. 131 Prawa wodnego, dopuszczalne jest wyłącznie wówczas gdy zaistnieją okoliczności przewidziane w art. 126 ww. ustawy. W przypadku zajścia którejkolwiek z przesłanek tam wskazanych organ zobowiązany jest do odmowy wydania takiego pozwolenia (B. Rakoczy, Z. Bukowski, K. Szuma, Prawo wodne. Komentarz. LEX, Warszawa 2013, s. 593, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 7 listopada 2012 r. sygn. akt II SA/Sz 740/12, wyrok NSA z dnia 13 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 721/11, wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 2006 r., sygn. akt II OSK 749/05 dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl)
Wskazać również należy, że podstawowym dokumentem w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego jest operat wodnoprawny, który stanowi obligatoryjny element wniosku o udzielenie przedmiotowego pozwolenia (art. 131 ust. 2 pkt 1)
Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż wnioskiem z dnia [...] marca 2013 r. skarżący zwrócił się do Starosty o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód - wprowadzanie wód opadowych i roztopowych z terenu rozbudowywanej drogi wojewódzkiej nr [...] od km [...] do km [...] wylotem z przepustu w km [...]zlokalizowanym na działce [...] do rowu melioracyjnego w ilościach: Qnom=7,10l/s, Qmax=61,97l/s, Qmax rocz=4196m3r/ok, Qśr dob=7,87m3/dobę, Qmax godz=55,77m3/godz., na okres 10 lat. Do wniosku załączono operat wodnoprawny. Z akt sprawy wynika również, że w 2010 r. Starosta wydał pozwolenie wodnoprawne dla przedmiotowej inwestycji. Rozpatrując wniosek skarżącego, organy administracji uznały, że projektowany sposób korzystania z wody nie spełnia wymagań w zakresie ochrony zdrowia ludzi i środowiska z uwagi na brak możliwości hydraulicznych odbiornika ścieków oraz jego zły stan techniczny co nie zapewnia ochrony nieruchomości na których znajduje się odbiornik, a stwarza zagrożenie wystąpienia podtopień.
Bezspornym w rozpoznawanej sprawie jest, iż przedmiotowa inwestycja wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego. Pozwolenie wodnoprawne wymagane jest bowiem dla szczególnego korzystania z wód, a takim korzystaniem jest niewątpliwie wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi (art. 37 pkt 2). Z kolei zgodnie z legalną definicją ścieku zawartą w art. 9 pkt 14 lit c ww. ustawy ściekiem są m.in. wody opadowe lub roztopowe, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne, pochodzące z powierzchni zanieczyszczonych o trwałej nawierzchni, w szczególności z miast, portów, lotnisk, terenów przemysłowych, handlowych, usługowych i składowych, baz transportowych oraz dróg i parkingów.
Sporna między stronami pozostaje kwestia, czy w przedmiotowej sprawie wystąpiła negatywa przesłanka udzielenia pozwolenia wodnoprawnego z art. 126 pkt 1 w zw. z art. 125 pkt 3 Prawa wodnego. Zdaniem organu administracji planowany sposób korzystania z wody powoduje zagrożenia dla zdrowia ludzi i środowiska bowiem odbiornik wody (rów melioracyjny R1 i R2 oraz odcinek skanalizowany P1) nie spełnia wymagań w zakresie odebrania ścieków z pasa drogowego po przebudowie drogi oraz przyległych pól. Stanowisko to zdaniem Sądu jest zasadne.
Wskazać należy, że podstawowym dokumentem określającym planowany sposób korzystania z wód jest operat wodnoprawny. Wnioskując o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego skarżący przedłożył stosowny operat przygotowany przez mgr M. N.-B. i mgr inż. M.B. z marca 2013 r. uzupełniony następnie w lipca 2013 r. skarżący wniósł o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód - wprowadzanie wód opadowych i roztopowych w ilościach Qnom=7,10l/s, Qmax=61,97l/s, Qmax rocz=4196m3r/ok, Qśr dob=7,87m3/dobę, Qmax godz=55,77m3/godz. Zawarte w operacie obliczenia dotyczące ilości wód wprowadzanych do środowiska z pasa drogowego w stanie po przebudowie drogi, są tożsame z wartościami wskazanymi we wniosku. Jednakże jak słusznie zauważył organ administracji, wody pochodzące z drogi nie są jedynymi wprowadzanymi do przedmiotowego odbiornika. Odbiera on bowiem również wody spływające z pól. Tym samym również te wody powinny być uwzględnione przy obliczaniu wydajności odbiornika wód. Z uzupełniania operatu wodnoprawnego z lipca 2013 r. wynika, iż ilość wód wprowadzanych do środowiska z pasa drogowego oraz pól po stronie południowo – zachodniej w stanie po przebudowie drogi znacznie przekracza ilości wskazane przez stronę skarżącą we wniosku o uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego. Na stronie 5 uzupełnienia operatu zawarto obliczenia w powyższym zakresie. Wynika z nich, iż po uwzględnieniu wód pochodzących z okolicznych pól ilość wody wprowadzana do środowiska wynosi: Qnom=29,79l/s, Qmax=260,13l/s, Qmax rocz=21606 m3r/ok, Qśr dob=40,51m3/dobę, Qmax godz=234,12 m3/godz. Ponadto na stronie 14 uzupełnienia operatu wskazano, że minimalna średnica kanału betonowego umożliwiająca przepływ wody na poziomie Qmax=0,260 m3/s wynosi 0,50m. Tak więc zakładając prawidłowe odwodnienie pasa drogowego jak i pól przyległych. Z których woda spływa do rowów drogowych istniejący przewód o minimalnej średnicy 0,28m nie jest wystarczający. Z wyliczenia tego płynie jednoznaczny wniosek, iż wydajność odbiornika nie jest wystarczająca dla wszystkich wód pochodzących zarówno z przedmiotowego odcinka drogi jak również okolicznych pól, co powoduje, że odcinek skanalizowany nie jest w stanie przyjąć całej przyjąć całej ilości wód. To w konsekwencji prowadzi do zalewania okolicznych posesji. Jak bowiem wskazywali w toku postępowania administracyjnego właściciele sąsiadujących z drogą nieruchomości (pisma z dnia [...] maja 2013. r. i [...] maja 2013 r. ), w przypadku większych opadów woda z przydrożnego rowu zalewa ich nieruchomości, przedostając się do piwnic. W konsekwencji uznać należało, że zasadnie organ uznał, iż udzielenie pozwolenia wodnoprawnego w przedmiotowej sprawie prowadziłoby do naruszenia wymagań ochrony zdrowia ludzi i środowiska. Z kolei te ustalenia obligowały organ do wydania decyzji w trybie art. 126 pkt 1 Prawa wodnego.
Strona skarżąca wskazuje, że po przebudowie drogi zmniejszyła się ilość wód pochodzących z drogi, na skutek budowy kanalizacji deszczowej, do której odprowadzane są wody z lewej połowy powierzchni jezdni i ciągów pieszych, a woda z pasa drogowego stanowi jedynie 19,4% całkowitej zlewni rowu i to nie ona jest zdaniem skarżącego przyczyną niewydolności istniejącego systemu odwodnienia. Mimo, iż okoliczność ta znajduje potwierdzenie w operacie wodnoprawnym, pozostaje ona bez znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Skoro bowiem o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego w związku ze szczególnym korzystaniem z wód ubiegał się skarżący to też ten sam podmiot winien zapewnić spełnienie warunków określonych w art. 125 Prawa wodnego. W sytuacji natomiast gdy warunki te nie są spełnione, stosownie do treści art. 126 pkt 1 ww. ustawy organ administracji nie może udzielić pozwolenia wodnoprawego. W sytuacji gdy wykazane zostało w sprawie, iż suma wód trafiających do odbiornika, znacznie przekracza jego możliwości, co w konsekwencji powoduje podtapianie sąsiednich nieruchomości, za uprawnione należy uznać stanowisko organów administracji, iż nie jest zapewniona ochrona tych nieruchomości, co w konsekwencji prowadziło do odmowy udzielenia pozwolenia wodnoprawnego. Decyzja o udzieleniu lub też odmowie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego nie jest decyzją uznaniową, a jej wydanie uzależnione jest od konkretnych okoliczności wskazanych wprost w przepisach Prawa wodnego. W sytuacji gdy właściwy organ stwierdza, iż w sprawie wystąpiła któraś z okoliczności wskazanych w art. 126 ww. ustawy, odmawia udzielenia pozwolenia wodnoprawnego. Organ bowiem ocenia spełnienie konkretnych przesłanek, które uzależniają wydanie stosownej decyzji, nie ocenia natomiast przyczyn ich wystąpienia. Tym samym skoro w przedmiotowej sprawie odbiornik wód nie jest "wydajny" i nie jest w stanie przyjąć całej ilości wód pochodzących z przedmiotowej drogi i okolicznych pól to zasadnie organ uznał, że w sprawie wystąpiła okoliczność wskazana w art. 125 pkt 3 Prawa wodnego.
Natomiast podniesiona przez stronę skarżącą okoliczność dotycząca wykonywania przez właścicieli gruntów obowiązków wynikających z art. 77 Prawa wodnego, pozostaje bez znaczenia w okolicznościach niniejszej sprawy. Kwestie dotyczące wywiązywania się przez właścicieli gruntów sąsiadujących z obowiązków wynikających z ww. przepisu nie podlegają ocenie Sądu w niniejszym postępowaniu. Okoliczności te rozstrzygane są w innym trybie i nie mogą odnieść skutku dla oceny wydania decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego. Jeżeli natomiast strona skarżąca kwestionuje wykonywanie powyższego obowiązku przez właścicieli nieruchomości, a także organ administracji w zakresie posiadanych przez niego kompetencji, to w interesie strony skarżącej leżało podjęcie stosownych kroków mających na celu zapewnienie wykonania obowiązków wynikających z art. 77 Prawa wodnego.
Ponadto bez znaczenia pozostaje podnoszona przez stronę skarżącą okoliczność uzyskania pozwolenia wodnoprawnego z 2010 r. , bowiem wówczas we wniosku o pozwolenie nie wnoszono o odprowadzanie wód deszczowych z odcinka drogi, który jest przedmiotem postępowania.
Niezasadne w ocenie Sądu okazały się podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia przepisów postępowania. W szczególności wskazać należy, że organ zebrał niezbędny do rozpatrzenia sprawy materiał dowodowy i dokonał jego prawidłowej oceny, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.
W tym stanie rzeczy, uznając że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty P. nie naruszają prawa w stopniu wskazanym w art. 145 § 1 P.p.s.a., Sad na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło