IV SAB/Po 112/16

Sygn. [...] IV SAB/Po 112/16 POSTANOWIENIE Dnia 13 grudnia 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2016r. na posiedzeniu niejawnym skargi S. W. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia dokumentów postanawia odrzucić skargę Sygn. akt IV SAB/Po [...] UZASADNIENIE S. W. pismem z dnia 4 października 2016r. (złożonym bezpośrednio w siedzibie Sądu) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia wszystkich dokumentów, które przekazał do Urzędu, gdyż są one mu potrzebne w sprawie karnej, w której Wójt pomawia go o sfałszowanie podpisów. W treści skargi powołano się na załączone do skargi: . pismo skarżącego z dnia 15 lipca 2016r. stanowiące wniosek o udostępnienie wszystkich wniosków o wydanie warunków zabudowy z podpisem skarżącego począwszy od 2011r., . pismo skarżącego z dnia 2 sierpnia 2016r. stanowiące wniosek o udostępnienie wszystkich wniosków skalanych od 2011r. w sprawie warunków zabudowy. W piśmie tym skarżący wskazał, że chce zrobić zdjęcia wszystkich wniosków składanych w imieniu własnym i w imieniu rodziny na podstawie przedstawianych pełnomocnictw. . pismo skarżącego z dnia 10 sierpnia 2016r. stanowiące wniosek o umożliwienie przejrzenia i sfotografowania wszystkich pism, nie tylko dotyczących wniosków o warunki zabudowy, które trafiały do urzędu od 2008r., celem przedstawienia w trakcie procesu karnego . pismo Wójta Gminy z dnia 24 sierpnia 2016r. Nr [...] stanowiące odpowiedź na pismo z dnia 10 sierpnia 2016r., w którym Wójt poinformował, że urząd nie udostępni do przeglądania i sfotografowania dokumentacji składane przez skarżącego, z uwagi na fakt, że są mu znane, gdyż jest ich autorem i pochodzą z jego zasobów. Wójt Gminy reprezentowany przez radcę prawnego po przekazaniu mu skargi, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i obciążenie skarżącego kosztami postępowania. Wójt wskazał, że skarżący pismami z dnia 18 lipca 2016r., 2 sierpnia 2016r. i 10 sierpnia 2016r. zwracał się do Urzędu w celu przejrzenia i sfotografowania wniesionych przez niego pism z okresu ostatnich ośmiu lat. Organ wskazał na treść art. 73 §1 k.p.a. i stwierdził, że skarżący nie wskazał konkretnej sprawy albo spraw administracyjnych, bądź akt konkretnej sprawy, lecz określił swoje żądanie jako udostępnienie mu wszystkich jego wniosków i pism. Organ wskazał również, że pism skarżącego nie można traktować jako wniosków o udostępnienie informacji publicznej, gdyż pisma są znane skarżącemu, a same w sobie nie stanowią informacji publicznej. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z dnia 15 listopada 2016 r. Skarżący został wezwany do wykazania, że przed wniesieniem skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 37 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm. - dalej k.p.a.). Równocześnie zarządzeniem z tego samego dnia Skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...]zł. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Jak wynika z akt sprawy, skarżący pomimo odebrania korespondencji w dniu 19 listopada 2016r. (vide k. 24 akt) nie wykonał powyższych wezwań. Powyższe potwierdza m.in. informacja Oddziału Finansowo – Budżetowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (k. 25 akt), z której wynika, że skarżący do dnia 5 grudnia 2016r. nie wpłacił wymaganego wpisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy zauważyć, że przed przystąpieniem do oceny zasadności każdej skargi Sąd ma obowiązek zbadać, czy przedstawiona mu sprawa należy do drogi sądowej, a więc czy mieści się w granicach objętych kontrolą sądową. Sąd administracyjny sprawuje bowiem sądową kontrolę działalności administracji publicznej tylko w granicach prawem określonych. W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając niniejszą sprawę, w pierwszej kolejności obowiązany był zbadać, czy przedmiot skargi w ogóle należy do właściwości sądów administracyjnych. Mając powyższe na uwadze, na podstawie lektury skargi, załączonych do niej pism skarżącego i odpowiedzi na te pisma organu należy stwierdzić, że skarżący ubiegał się o udostępnienia mu do wglądu i sporządzenia przez niego zdjęć wszystkich dokumentów, które przekazał do Urzędu od 2008r. W załączonych do skargi pismach wskazano, iż wniosek skarżącego dotyczył m.in. wydanych decyzji w sprawie warunków zabudowy. Żądanie zatem, co do zasady, mogło być związane z dostępem strony postępowania administracyjnego do akt postępowania jej dotyczącego. Dostęp do akt sprawy dla strony postępowania administracyjnego uregulowany jest w art. 73 i 74 k.p.a. Stosownie do treści art. 73 § 1 k.p.a. strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania. Czynności określone w § 1 dokonywanie są w lokalu organu administracji publicznej w obecności pracownika tego organu (art. 73 § 1 "a" k.p.a.). Zgodnie z art. 73 § 2 k.p.a. strona może również żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile to uzasadnione jest ważnym interesem strony. Ustawodawca przewidział także (w art. 73 § 3 k.p.a.) możliwość dostępu strony do dokumentów z akt sprawy w systemie teleinformatycznym w odniesieniu do pism składanych w formie dokumentu elektronicznego lub doręczanych przez organ w takiej formie, po identyfikacji strony w sposób określony w przepisach ustawy z 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Z przytoczonego brzmienia art. 73 k.p.a. wynika zatem, że strona postępowania ma prawo dostępu do akt sprawy jej dotyczących i pozyskiwania z tych akt notatek, kopii i odpisów. Taka zasada jest konkretyzacją i urzeczywistnieniem prawa dostępu do akt, gwarantowanego w art. 51 ust. 3 Konstytucji RP ("Każdy ma prawo dostępu do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych. Ograniczenie tego prawa może określić ustawa"). Prawo to jest jednym z istotnych elementów zasady państwa prawnego, wyrażonej w art. 2 Konstytucji (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 czerwca 2008 r. sygn. K 51/07, OTK - A 2008, Nr 5, poz. 87). Konstytucyjne prawo strony dostępu do akt sprawy w postępowaniu administracyjnym należy rozumieć szeroko, nie tylko jako prawo wglądu w akta sprawy, ale także jako prawo do sporządzania z tych akt notatek, kopii lub odpisów, prawo do żądania od organu uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy, prawo do wydania przez organ z akt sprawy nieuwierzytelnionych odpisów (A. Wróbel ((w:) M. Jaśkowska, A. Wróbel "Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego". opub. Lex,2013). Zaniechanie załatwienia wniosków skarżącego o wydanie z akt postępowania kopii dokumentów, w sposób przewidziany art. 73 i 74 k.p.a. tj. poprzez ich wydanie lub poprzez wydanie postanowienia odmawiającego wydania kopii dokumentów, wyczerpuje przesłanki bezczynności organu. Mając powyższe na uwadze, kierując się treścią skargi wskazać należy, iż przedmiotowa skarga dotyczy zatem bezczynności w zakresie udostępnienia akt spraw prowadzonych przez Wójta Gminy, która podlega zgodnie z art. 3 §2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm. - dalej p.p.s.a.) kognicji sądów administracyjnych. Mając powyższe na uwadze należy wskazać jednak, że zgodnie z art. 52 §1 p.p.s.a. skargę (w tym także skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania) można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 §2 p.p.s.a.). W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, jej wniesienie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 § 1 k.p.a. Przepis ten stanowi, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Z treści cytowanych przepisów wynika zatem, że uprzednie złożenie zażalenia lub wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Z analizy przedłożonych przez organ akt sprawy nie wynika, aby wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, Skarżący poprzedził zażaleniem, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a. Również na wezwanie Sądu Skarżący nie wykazał, aby przed wniesieniem przedmiotowej skargi wyczerpał środki zaskarżenia. W świetle powyższego Sąd stwierdza, że skoro Skarżący nie wyczerpał trybu określonego w art. 37 § 1 K.p.a., który stanowi warunek formalny wystąpienia ze skargą na bezczynność do sądu administracyjnego, to skarga jest niedopuszczalna i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. należało ją odrzucić. Skargę należało również odrzucić na podstawie art. 220 §3 p.p.s.a. z powodu nieuiszczenia przez stronę skarżącą wpisu sądowego.