IV SAB/Po 16/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski po rozpoznaniu dnia 7 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.T. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego Poznań-Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu w przedmiocie przyjęcia ustnego wniosku do protokołu postanawia odrzucić skargę /-/ J. Stankowski Pismem z dnia 12 marca 2009 r. K.T. złożył skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego Poznań - Nowe Miasto i Wilda w przedmiocie wezwania do przyjęcia do protokołu ustnego wniosku o wydanie zaświadczenia. Zarzucając organowi naruszenie art. 63 oraz art. 217 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej: K.p.a.) poprzez niespisanie protokołu przyjęcia ustnego wniosku oraz niezałatwienie go w terminie 7 dni wniósł o: stwierdzenie bezczynności Prezesa Sądu Rejonowego w Poznaniu - Nowe Miasto i Wilda i zobowiązanie go do dokonania (w terminie 7 dni) czynności przyjęcia ustnego wniosku do protokołu, a także wydania zaświadczenia, lub ewentualnie - postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia. K.T. domagał się również zarządzenia wyjaśnienia przyczyn bezczynności organu oraz ustalenia osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie. Wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazał, że w dniu 11 grudnia 2008 r. złożył w sposób prawidłowy wniosek o wydanie zaświadczenia dotyczącego treści akt sądowych o sygn. akt [...]. Żądanie swe kierował na podstawie art. 217 K.p.a. w związku z czym powinno być ono załatwione, a w każdym razie odmowa wydania zaświadczenia, bądź zaświadczenia o treści żądanej, powinna nastąpić w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie (art. 219 K.p.a.) W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Rejonowego Poznań - Nowe Miasto i Wilda wyjaśnił, że dotyczyła ona wglądu w akta sprawy wykroczeniowej. Zgodnie z uzyskanymi przez niego informacjami, skarżącemu udzielono wglądu do akt, natomiast odmówił on odnotowania tego faktu w karcie przeglądowej akt. Jednocześnie został poinformowany o zasadach, na jakich może wykonywać fotokopie z dokumentów akt. Dnia 4 lutego 2009 r. skarżący złożył pismo, które potraktowano jako wniosek o umożliwienie sporządzenia fotokopii akt i zarządzeniem z dnia 23 lutego 2009 r. wezwano go - na podstawie art. 120 § 1 i 2 K.p.a. - do usunięcia braków formalnych tego wniosku. Zdaniem Prezesa Sądu Rejonowego w sprawie nie toczyło się postępowanie w rozumieniu art. 217 K.p.a. Wnioski skarżącego otrzymały bieg jako wnioski procesowe o udostępnienie akt oraz wykonanie kopii z dokumentów akt. W konkluzji Prezes Sądu Rejonowego wniósł o odrzucenie skargi, gdyż sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna. Z protokołu z dnia 11 grudnia 2008 r. wynika, że podczas pierwszej wizyty w sekretariacie Sądu Rejonowego skarżący domagał się - na podstawie art. 156 § 1 K.p.k. - umożliwienia mu sporządzenia we własnym zakresie odpisów z akt sprawy o sygn. akt [...], w której jest stroną. Z uwagi na fakt, iż odmówiono dokonania tej czynności, tego samego dnia po przerwie urzędowej zjawił się ponownie żądając, by spisano do protokołu wniosek o wydanie zaświadczenia, o jakim mowa w art. 217 K.p.a. Z powyższego wynika, iż skarżący w istocie domagał się odnotowania jego wniosku i urzędowego - poprzez zaświadczenie organu władzy państwowej - potwierdzenia, iż dokumenty w aktach sprawy wykroczeniowej mają określoną treść. Stwierdzenie to jest o tyle istotne, że pozwala zorientować się czy w tej sprawie Sąd Rejonowy (Prezes Sądu) działał jako organ administracji publicznej w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego (co w pewnych przypadkach może mieć miejsce) czy realizował swoje obowiązki jako jednostka wymiaru sprawiedliwości działająca w określonym ustawą trybie (K.p.k.). Zgodnie bowiem z art. 217 § 1 k.p.a. tylko wydawanie zaświadczeń przez organ administracji publicznej jest uregulowane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Organem administracji publicznej są, jak stanowi to art. 5 § 2 pkt 3 K.p.a., ministrowie, w znaczeniu określonym w następnym punkcie tego przepisu, centralne organy administracji rządowej, wojewodowie, działające w ich lub we własnym imieniu inne terenowe organy administracji rządowej (zespolonej i niezespolonej), organy jednostek samorządu terytorialnego oraz organy i podmioty wymienione w art. 1 pkt 2 k.p.a. Ten ostatni przepis wymienia zaś inne niż organy administracji publicznej, organy państwowe oraz podmioty, które są powołane z mocy prawa lub na podstawie porozumień do załatwiania spraw określonych w pkt 1 tego artykułu, czyli spraw indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych. Wynika z tego, że Sąd Rejonowy (Prezes Sądu) mógłby być uznany za organ administracji publicznej, gdyż jest innym niż organ administracji publicznej organem państwowym, ale tylko wtedy, gdyby był powołany do załatwienia spraw indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej (art. 217 w zw. z art. 1 pkt 2 i art. 5 § 2 pkt 3 in fine K.p.a.). Skarżący domagał się natomiast wydania zaświadczenia w sprawie, która była przedmiotem postępowania o wykroczenie, a więc w sprawie, która nie jest sprawą indywidualną rozstrzyganą w drodze decyzji administracyjnej. Postępowanie w sprawach o wykroczenia prowadzone jest na podstawie przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia i Kodeksu postępowania karnego. Regulacje te kompleksowo i autonomicznie określają tryb załatwiania wniosków stron związanych ze sprawą, w tym także wniosków o udostępnienie akt czy sporządzenie z nich odpisów (art. 156 K.p.k.). Strona postępowania karnego czy w sprawach o wykroczenia nie może zamiennie korzystać z innych trybów postępowania, takich jak żądanie zaświadczenia. W sprawie nie miały zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczące wydawania zaświadczeń, w tym przepisy mówiące o obowiązku wydania postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia (art. 219 k.p.a.) i prawie do zażalenia na takie postanowienie. Nie jest to zatem żadna sprawa, w której - zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - można wnieść skargę na bezczynność organu administracji publicznej (zob. art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a.). Z tych samych względów - Sąd administracyjny nie mógł też rozstrzygać o samym obowiązku "przyjęcia wniosku do protokołu" (czego domagał się skarżący). Wobec powyższego, uznając skargę za niedopuszczalną, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i art. 58 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia. /-/ J. Stankowski