IV SAB/Po 180/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Asesor sądowy WSA Jacek Rejman po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi P. N. na bezczynność Dyrektora Szkoły w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę w całości. W dniu 12 grudnia 2024 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wpłynęła skarga P. N. ( dalej jako: skarżący) z dnia 26 listopada 2024 r. reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika na bezczynność Dyrektora Szkoły ( dalej jako: organ). W skardze, zarzucono naruszenie: 1) art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust.1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm.; powoływanej dalej jako "u.d.i.p."), poprzez brak udostępnienia skarżącemu informacji publicznej pomimo upływu terminuustawowego oraz brak poinformowania skarżącego o braku możliwości udostępnienia informacji publicznej w określonym ustawowo terminie ze wskazaniem powodów opóżnienia oraz nowego terminu udostępnienia informacji. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym oraz zasadzenie od organu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W uzasadnieniu wniesionej skargi skarżący podniósł, że za pośrednictwem poczty elektronicznej na adres email organu, znajdujący się w Rejestrze Szkół i Placówek Oświatowych ( rspo.gov.pl) tj. [...], w dniu 10 listopada skierował do organu wniosek o dostęp do informacji publicznej o treści: (Na podstawie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 10 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, wnoszę o przesłanie kopii ostatniej faktury za zakup papieru toaletowego. Proszę o przesłanie odpowiedzi w formacie PDF na mój adres email. Z wyrazami szacunku." Ponadto w skardze skarżący wskazał, że bezspornie przedmiotem wniosku jest informacja publiczna, bowiem dotyczy dysponowania mieniem publicznym, jakim jest mienie należące do organu, a pomimo upływów terminu organ w żaden sposób nie ustosunkował się do wniosku. Skarżący do skargi dołączył kopię wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 10 listopada 2024 r. nigdy nie został złożony ani z adresu [...] ani z żadnego innego adresu poczty elektronicznej. Ponadto organ wskazał, że w dniu 13 grudnia 2024 r. uwzględnił wniosek o udostępnienie informacji publicznej i udostępnił wnioskowaną informację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. W świetle art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie.Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r, poz. 1634; powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1- 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W rozpoznawanej sprawie skarżący domagał się udostępnienia informacji publicznej w trybie przewidzianym przepisami ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Ustawa ta reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej. W sprawie nie było sporne, że żądanie skarżącego dotyczyło udostępnienia informacji o charakterze publicznym. Warunkiem udostępnienia informacji publicznej jest jednak skuteczne doręczenie organowi wniosku w tym przedmiocie. Ustawodawca nie sprecyzował formy, w jakiej wniosek powinien zostać złożony. W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek w formie mailowej na co przedstawił w skardze wydruk wysłanej wiadomości z poczty elektronicznej. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że podniesiony zarzut pozostawania organu w bezczynności będzie wtedy skuteczny jeżeli zostanie wykazane, że wniosek o udzielenie informacji publicznej dotarł do organu, a organ miał możliwość i powinien się z nim zapoznać. Zatem dopóki wniosek w sposób niebudzący wątpliwości nie zostanie doręczony organowi, to nie można organowi zarzucić pozostawania w bezczynności. Natomiast ciężar wykazania, że taki wniosek wpłynął do organu w razie zaistniałego sporu spoczywa na wnioskodawcy, który wywodzi z niego określone skutki prawne. W przedmiotowej sprawie organ zaprzecza aby wniosek o udostępnienie informacji publicznej, wysłany drogą email, którego kopię zamieścił w skardze skarżący, dotarł do organu. Sąd w składzie orzekającym w sprawie wskazuje, że sam wydruk wysłanej z poczty elektronicznej korespondencji, bez potwierdzenia jej przeczytania bądź doręczenia do adresata nie jest dowodem skutecznego wniesienia wniosku o informację publiczną. Pomimo, że dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych wskazywało, że brak odpowiedzi na wniosek wysłany za pośrednictwem poczty elektronicznej na oficjalnie podany adres obciąża ten organ, to w ocenie Sądu w składzie rozstrzygającym sprawę, prezentowany powyżej pogląd nie odnosił się do panujących obecnie warunków informatycznych, geopolitycznych, technologicznych i związanych z tym niebezpieczeństw. W ocenie Sądu znacznie wzrósł poziom zagrożenia utraty, czy też ujawnienia danych zawartych w systemach informatycznych. Podmioty zobowiązane do udzielenia informacji publicznej, starając się ochronić dzisiaj swoje dane, bardzo często korzystają z zabezpieczeń uniemożliwiających przeniknięcie do ich systemów informatycznych niepożądanych treści i chronią się przed udostępnianiem informacji osobom nieupoważnionym. Takie działanie może zatem wiązać się z ryzykiem, że nie wszystkie wiadomości wysłane przez wnioskodawców drogą elektroniczną na oficjalny adres zostaną przez nie odebrane i odczytane. Mając powyższe na uwadze, w interesie osoby wysyłającej korespondencję elektroniczną do organu, powinno być dołożenie wszelkich starań w celu uzyskania potwierdzenia jej doręczenia do adresata. W tym celu można np. zadbać o odpowiednią konfigurację i ustawienia używanego przez siebie programu do obsługi poczty elektronicznej tak, aby w każdym przypadku wysyłania poczty elektronicznej do organu, otrzymać od adresata, co najmniej potwierdzenie doręczenia korespondencji do adresata, jak również w miarę możliwości, potwierdzenie przeczytania wysłanej korespondencji przez adresata. Ponadto narzędziem niebudzącym żadnych wątpliwości formalnych, służącym do wszelkiej, bezpiecznej komunikacji z organami administracji jest powszechnie dostępny system ePUAP, który zapewnia potwierdzenie doręczenia korespondencji do adresata. Powyższe nie neguje faktu, że organy obowiązane są tak zorganizować pracę swoich systemów, aby odbierać wiadomości przychodzące na ich oficjalny adres poczty elektronicznej. Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy, że skarżący przedłożył jedynie kopię wniosku o udostępnienie informacji publicznej złożonego drogą elektroniczną na adres email organu. Jak wiadomo Sądowi z akt innych spraw toczących się przed tutejszym Sądem, skarżący jest osobą, która często składa do organów wnioski o udostępnienia informacji publicznej i z doświadczenia powinien zadbać o skuteczność ich doręczenia. Ponadto, w sprawie nie budzi wątpliwości Sądu, że po pisemnie wniesionej skardze organ niezwłocznie takiej informacji skarżącemu udzielił. Podsumowując w ocenie Sądu nic nie stało na przeszkodzie, by skarżący składając wniosek o udostępnienie informacji publicznej skorzystał z systemu ePUAP, czy też użył takiego programu pocztowego, który umożliwia uzyskanie poświadczenia doręczenia korespondencji od adresata. Skoro w niniejszej sprawie nie zostało wykazane, że przesłany przez skarżącego wniosek dotarł do organu w sposób umożliwiający zapoznanie się z nim, to nie można uznać, że organ pozostawał w bezczynności, co do udostępnienia skarżącemu żądanej przez niego informacji publicznej. W tym stanie sprawy Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.