IV SAB/Po 19/11

PostanowienieWSA w Poznaniu2011-04-19

Skład orzekający: Donata Starosta

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej w przedmiocie niewypłacenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie wyczerpali środków zaskarżenia przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna jedynie po wyczerpaniu środków zaskarżenia, do których zalicza się zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie zgodnie z art. 37 KPA. W sytuacji, gdy skarżący nie skorzystali z tego trybu, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność Wojewody Wielkopolskiego w przedmiocie niewypłacenia odszkodowania za wywłaszczoną działkę. Wnieśli o wypłatę należności wraz z odsetkami oraz o zobowiązanie organu do wykupu pozostałej części nieruchomości. Wojewoda przedstawił przebieg postępowania, wskazując na wydane decyzje dotyczące wywłaszczenia i ustalenia odszkodowania, a także na złożenie kwoty odszkodowania do depozytu sądowego. Sąd uznał, że skarżący nie wyczerpali środków zaskarżenia przewidzianych w KPA.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Donata Starosta po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi [...], [...] na bezczynność Wojewody Wielkopolskiego w przedmiocie niewypłaceni odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość postanawia odrzucić skargę Pismem datowanym na dzień [...] marca 2011 r., nadanym tego samego dnia w Urzędzie Pocztowym w K., D. W. i H. W. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. (dalej WSA) za pośrednictwem Wojewody W. na nieuregulowanie należności za wywłaszczenie działki nr [...], wymienionej w decyzji Wojewody W. z dnia [...] czerwca 2008 r., w kwocie [...] zł., powołując się na operat szacunkowy udostępniony skarżącym przez Kierownika Wydziału Architektonicznego Budownictwa Drogowego W. D., według powierzchni 434 m2 liczonej po cenie rynkowej. Skarżący wnieśli o wypłacenie im powyższej kwoty wraz z ustawowymi odsetkami od dnia [...] września 2008 r. do dnia zapłaty, o ustalenie "terminu daty miejsca Kancelarii Notarialnej sporządzającej akt Notarialny przenoszący własność nieruchomości na nabywcę" (k. 4 akt sądowych) oraz o zobowiązanie organu administracji w ciągu 12 miesięcy od daty zawarcia aktu notarialnego do wykupu pozostałej części nieruchomości w przypadku uznania przez skarżących, że jest ona zbędna na skutek wykonania inwestycji drogowej, zgodnie z treścią decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. (k. 4-6 akt sądowych). W odpowiedzi na skargę z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...], Wojewoda W. przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że Starosta K. decyzją z dnia [...] września 2005 r., nr [...] orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Województwa W. nieruchomości gruntowej niezabudowanej, położonej w obrębie miasta K., gm. K., oznaczonej numerem ewidencyjnym działki [...] o powierzchni [...] ha, stanowiącej własność D. W. oraz o ustaleniu odszkodowania z tytułu wywłaszczenia. Powyższa decyzja została następnie utrzymana w mocy decyzją Wojewody W. z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...]. Wyrokiem z dnia [...] maja 2009 r., sygn. akt III SA/Po 305/08, WSA oddalił skargę D. W. na powyższą decyzję Wojewody, natomiast prawomocnym postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r., sygn. akt IV SA/Po 183/10 odrzucił skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie o sygnaturze III SA/Po 305/08. Z uwagi na bezskuteczność działań prowadzących do wypłaty skarżącemu odszkodowania, po złożeniu stosownego wniosku, Sąd Rejonowy w K. postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r., sygn. akt VII Ns 11/09 zezwolił wnioskodawcy Województwu W. na złożenie do depozytu sądowego kwoty z tytułu odszkodowania przysługującej skarżącemu za wywłaszczenie działki nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r., sygn. akt I Ns 15/10 Sąd Rejonowy w K. odrzucił apelację D. W. od w/w postanowienia. Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] Wojewoda W. ustalił lokalizację drogi wojewódzkiej na rzecz Wielkopolskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich dla inwestycji polegającej na budowie wschodniej obwodnicy miasta K., przewidzianej do realizacji na działkach położonych w obrębie Kleczew, m. In. Na arkuszu [...], działka nr [...]. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2008 r., nr [...]. Na jej podstawie dnia [...] sierpnia 2009 r. została wydana decyzja nr [...], znak [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę. Postępowanie odwoławcze zostało umorzone w tej sprawie decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 167/09 WSA w Warszawie odrzucił skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2008 r. (k. 29-30 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. W pierwszej kolejności Sąd miał na względzie, że skarżący pomimo powołania się na decyzję Wojewody W. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] o ustaleniu lokalizacji drogi wojewódzkiej, bezczynności organu administracji publicznej dopatrzyli się w niewypłaceniu odszkodowania za wywłaszczoną działkę położoną w obrębie miasta K., gm. K., oznaczoną numerem ewidencyjnym [...], o powierzchni [...] ha, stanowiącą uprzednio własność D. W. Zgodnie z art. 132 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. 2010 r., nr 102, poz. 651 ze zm., dalej ugn), zapłata odszkodowania za wywłaszczenie następuje jednorazowo w terminie 14 dni od dnia w którym decyzja o wywłaszczeniu podlega wykonaniu. Stosowanie natomiast do art. 132 ust. 2 ugn, do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego. Skoro jednak obowiązek zapłaty odszkodowania powstał na tle stosunku administracyjnoprawnego, to również obowiązek zapłaty odsetek zachowuje administracyjnoprawny charakter. Odesłanie do zasad kodeksu cywilnego nie powoduje zmiany charakteru prawnego roszczenia, dozwalając jedynie na posługiwanie się pojęciami i instrumentami zawartymi w kodeksie cywilnym na użytek rozpoznawania sprawy administracyjnej (E. Mzyk,: w: red. G. Bieniek, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, Warszawa 2011 r., str. 601). Obowiązek zapłaty odsetek jest pochodny od obowiązku zapłaty sumy głównej. Skoro zatem obowiązek zapłaty odszkodowania powstał na tle stosunku administracyjnego, to również obowiązek zapłaty odsetek od tego odszkodowania zachowuje administracyjny charakter (wyrok NSA z dnia 15 marca 2006 r., sygn. akt I OSK 525/05, lex nr 198159). Podzielając powyższy pogląd należało uznać, że obowiązek wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość będąc czynnością materialnotechniczną zawiera się w ramach innych niż określonych w art. 3 § 2 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej ppsa) aktów lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których stanowi art. 3 § 2 pkt 4 ppsa (na temat zaliczenia szeregu czynności materialnotechnicznych do tej kategorii zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010 r., str. 30-31). Zgodnie z art. 52 § 1 ppsa, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 ppsa). Wniesienie skargi na bezczynność organu jest dopuszczalne po wyczerpaniu środków zaskarżenia, do których należy zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, zgodnie z art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.). Dodać przy tym należy, że bez względu na formę czynności, jaką podejmie organ właściwy do rozpoznania zażalenia przewidzianego w art. 37 § 1 kpa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym prowadzonym w przedmiocie bezczynności można uznać, że doszło do wyczerpania środków zaskarżenia dopiero po upływie miesiąca (art. 35 § 3 kpa) umożliwiającego organowi wyższego stopnia dokonanie czynności, o której mowa w art. 35 § 3 kpa (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010 r., str. 162 oraz podane tam orzecznictwo). W rozpoznawanej sprawie skarżący wnosząc skargę na bezczynność Wojewody Wielkopolskiego w wypłacie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość nie wykorzystali trybu przewidzianego w art. 37 § 1 kpa. Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa orzekł jak w sentencji. Niezależnie od tego należy w tym miejscu dodać, że kwota odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość znajduje się na rachunku depozytowym Sądu Rejonowego w K. Skarżący D. W. w każdej chwili może odebrać powyższą kwotę. Natomiast do właściwości sądu administracyjnego w postępowaniu dotyczącym bezczynności organu nie należy dokonywanie oceny zgodności z prawem wysokości ustalonego odszkodowania za wywłaszczenie. Decyzja Starosty K. w tej materii jest już bowiem ostateczna i prawomocna. ja

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło