IV SAB/Po 23/05
WyrokWSA w Poznaniu2005-09-27
Skład orzekający: Ewa Makosz - Frymus, Maciej Dybowski, Danuta Rzyminiak - Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, w której Skarb Państwa posiada ponad 50% udziałów, jest zobowiązana do udostępnienia regulaminu organizacyjnego na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, pomimo uznania go za dokument wewnętrzny?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego, w której Skarb Państwa posiada ponad 50% udziałów, jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Brak udostępnienia żądanej informacji lub wydania decyzji odmownej w ustawowym terminie stanowi bezczynność organu, która podlega kontroli sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do spółki akcyjnej o udostępnienie regulaminu organizacyjnego. Spółka udostępniła schemat organizacyjny i wyciąg ze statutu, ale odmówiła udostępnienia regulaminu, uznając go za dokument wewnętrzny. Po kolejnych monitach i braku odpowiedzi spółki, skarżący złożył skargę na bezczynność. Spółka wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Sąd zobowiązał Zarząd "A." Spółka Akcyjna w P. do udostępnienia informacji publicznej bądź wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji w terminie 1 miesiąca od uprawomocnienia się wyroku oraz zasądził od Zarządu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Makosz - Frymus (spr.) Sędziowie WSA Maciej Dybowski As. sąd. Danuta Rzyminiak - Owczarczak Protokolant sekretarz sądowy Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2005 r. sprawy ze skargi S. C. na bezczynność "A." Spółki Akcyjnej w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Zarząd "A." Spółka Akcyjna w P. do udostępnienia informacji publicznej bądź wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji w terminie 1 miesiąca od uprawomocnienia się wyroku, 2. zasądza od Zarządu "A." Spółka Akcyjna w P. na rzecz S.C. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/E.Makosz-Frymus /-/M.Dybowski KB/
IV SAB/Po 23/05
U Z A S A D N I E N I E
S. C. zwrócił się do A. Spółka Akcyjna w P., na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112 poz. 1198 ze zm.), o udostępnienie regulaminu organizacyjnego i schematu organizacyjnego Spółki. W odpowiedzi na wniosek udostępniono S. C. schemat organizacyjny Spółki, a po kolejnych monitach, wyciąg ze statutu dotyczący struktur organizacyjnych Spółki. Odmówiono natomiast wnioskodawcy udostępnienia regulaminu organizacyjnego uznając, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie określa, iż taki dokument podlega upublicznieniu. Zdaniem Spółki regulamin organizacyjny jest wewnętrznym dokumentem Spółki i brak podstaw, by tak obszerne opracowanie stworzone na wewnętrzne potrzeby funkcjonowania Spółki udostępnić wnioskodawcy.
Wobec stanowiska A. Sz. C. zwrócił się ponownie w dniu [...] marca 2005 r. listem poleconym i faksem do Spółki o udostępnienie informacji w zakresie regulaminu organizacyjnego A. SA.
Spółka w ustawowym terminie nie udostępniła informacji, ani nie wydała decyzji odmownej. W związku z tym Sz. C. złożył w dniu [...] kwietnia 2005 r. zażalenie do Rady Nadzorczej A.na niezałatwienie przez Zarząd A. sprawy w ustawowym terminie (art. 37 kpa).
W dniu [...] maja 2005 r. Sz. C. otrzymał mailem odpowiedź na zażalenie, w której A. podtrzymał stanowisko, że obowiązek udostępnienia informacji publicznej w zakresie organizacji A. w pełni wyczerpuje przekazanie schematu organizacyjnego i wyciągu z regulaminu organizacyjnego dotyczącego organów Spółki.
Uznając, że do dnia [...] maja 2005 r. A. nie nadesłał żądanych informacji, ani nie wydał decyzji odmownej S. C. wniósł skargę na bezczynność Zarządu A. Spółka Akcyjna w zakresie udostępnienia regulaminu organizacyjnego.
W odpowiedzi na skargę A. Spółka Akcyjna w P. wniosła o jej oddalenie podnosząc, że obowiązek udostępnienia informacji publicznej określony w art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej nie obejmuje regulaminu organizacyjnego spółki prawa handlowego jaką jest A. S.A. Z obowiązku określonego w/wym. przepisem A. S.A wywiązał się przekazując schemat organizacyjny spółki oraz wyciąg z Regulaminu organizacyjnego dotyczący organów spółki i ich kompetencji. Zdaniem A. S.A. Regulamin jest dokumentem wewnętrznym Spółki zawierającym bardzo szczegółowe unormowania daleko wykraczające poza zakres informacji o organizacji podmiotu określony w cytowanym wyżej przepisie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Art. 61 ust. 1 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. nr 78 poz. 483) określa, że obywatel ma prawo do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej, osób pełniących funkcje publiczne, o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Prawo do uzyskania informacji obejmuje, w szczególności, dostęp do dokumentów (art. 61 ust. 2 Konstytucji). Ograniczenie prawa, o którym mowa ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji).
Tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2 określają ustawy (art. 61 ust. 4 Konstytucji).
W doktrynie trafnie wskazuje się, że cytowane wyżej przepisy deklarują obywatelskie prawo do informacji o działalności władzy publicznej. Dostęp obywateli do informacji jest warunkiem ich racjonalnego uczestnictwa w podejmowaniu decyzji w sprawach publicznych, a także ułatwia im społeczną kontrolę nad procesami sprawowania władzy.
Jedną z ustaw, o których mowa w art. 61 ust. 4 Konstytucji jest ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112 poz. 1198 ze zm.), która opiera się na koncepcji prawa do informacji jako prawa podmiotowego człowieka (art. 2 ust. 1; T. Aleksandrowicz "Komentarz do ustawy o dostępie do informacji" Wyd. Prawnicze 2004 r.)..
Ustawodawca w art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji wprowadził zasadę, że każda informacja o sprawach publicznych podlega udostępnieniu w trybie przewidzianym ustawą, a wszelkie wyłączenia umożliwiające zachowanie informacji publicznej w tajemnicy potraktowane zostały przez ustawodawcę jako wyjątek od reguły jawności życia publicznego.
Zgodnie z cyt. wyżej art. 1 ust. 1 i art. 61 Konstytucji informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie ich kompetencji (wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r. sygn. II SA/Po 1956/02 LEX 78062).
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej do udostępnienia informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, między innymi jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym.
W czasie prac nad ustawą o dostępie do informacji publicznej przyjęto, że majątek publiczny oznacza "mienie państwowe, mienie komunalne oraz mienie należące do podmiotów sfery finansów publicznych w rozumieniu przepisów o finansach publicznych oraz mienie należące do banków i spółek prawa handlowego, w których Skarb Państwa posiada ponad 50 % udziałów w kapitale zakładowym". (T. Aleksandrowicz "Komentarz do ustawy o dostępie do informacji publicznej" Wyd. Prawnicze Lexis Nexis 2002 r. st. 91 - 92).
A. Spółka z o.o. powstała z dniem [...]1997 r. z przekształcenia P. W. i K. w P. w jednoosobową spółkę Miasta P. Spółka ta dysponuje majątkiem publicznym i w związku z tym należy do kręgu podmiotów objętych przepisem art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej obowiązanych do udostępnienia, na żądanie, informacji publicznej znajdującej się w ich posiadaniu.
Skarżącemu nie udostępniono, mimo złożonych kilku wniosków, Regulaminu organizacyjnego A. Sp. z o.o. uznając, że Regulamin ten jest dokumentem wewnętrznym zawierającym bardzo szczegółowe unormowania daleko wykraczające poza zakres informacji o organizacji podmiotu.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu albo nie podjął stosownej czynności (T.Woś "Postępowanie sądowoadministracyjne" Wyd. Prawnicze PWN W-wa 1996 r. str. 62 - 63).
Ustawa o dostępie do informacji publicznej określa obowiązki organu, do którego został złożony wniosek o udostępnienie informacji publicznej wskazując, w jaki sposób postępowanie powinno być zakończone. Podmiot, do którego złożono wniosek, jeśli wniosek ten dotyczy informacji publicznej, powinien albo udostępnić tę informację w formie czynności materialno - technicznej (art. 10 ustawy o dostępie do informacji publicznej), albo w drodze decyzji odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 tej ustawy). Możliwe jest także umorzenie postępowania w drodze decyzji na podstawie art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ, do którego skierowano wniosek o udostępnienie informacji ma obowiązek podjąć jedną z tych form działania w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 cytowanej ustawy.
A. Spółka z o.o. nie udzielił skarżącemu żądanej informacji (Regulaminu organizacyjnego spółki) i nie odmówił w formie decyzji udostępnienia informacji. Wydając decyzję o odmowie udostępnienia informacji organ obowiązany jest wskazać konkretne przesłanki prawne takiej decyzji (art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej). Nie doszło też do umorzenia postępowania.
W związku z tym, uwzględniając wyżej przytoczoną definicję bezczynności organu, Sąd uznał, że spółka A. pozostaje w stanie bezczynności wobec skarżącego.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 149 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 21 ustawy o dostępie do informacji publicznej, orzekł jak w sentencji.
/-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/E.Makosz-Frymus /-/M.Dybowski
KB/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło