IV SAB/Po 23/09
PostanowienieWSA w Poznaniu2009-05-12
Skład orzekający: Paweł Miładowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Sądu Rejonowego, działając w zakresie uprawnień strony postępowania cywilnego, jest organem administracji publicznej zobowiązanym do wydania zaświadczenia na podstawie art. 217 k.p.a. i czy jego bezczynność w tym zakresie podlega kontroli sądowoadministracyjnej?Ratio decidendi
Prezes Sądu Rejonowego, realizując uprawnienia strony postępowania cywilnego wynikające z Kodeksu postępowania cywilnego, nie działa jako organ administracji publicznej w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z tym nie jest zobowiązany do wydania zaświadczenia na podstawie art. 217 k.p.a., a jego ewentualna bezczynność w tym zakresie nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Uprawnienia stron postępowania cywilnego do przeglądania akt i otrzymywania ich odpisów są regulowane przez Kodeks postępowania cywilnego i podlegają kontroli sądów powszechnych.Stan faktyczny
Skarżący K. T. wniósł skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu w przedmiocie wydania zaświadczenia dotyczącego przeglądania akt sprawy cywilnej. Skarżący uważał, że Prezes Sądu działał jako organ administracji publicznej i był zobowiązany do wydania zaświadczenia na podstawie art. 217 k.p.a. Prezes Sądu Rejonowego zakwestionował swoją rolę jako organu administracji publicznej w tej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. T. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu w przedmiocie niewydania zaświadczenia postanawia: odrzucić skargę /-/ P. Miładowski
W skardze z 21 marca 2009r. K. T. zarzucił Prezesowi Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu bezczynność w przedmiocie wydania zaświadczenia o jakim mowa w art. 217 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.), zgodnie z wnioskiem z 16 marca 2009r. Wskazany wniosek stanowił uzupełnienie wniosku z 13 marca 2009r. o wydanie dwóch zaświadczeń o wskazanej przez skarżącego treści, dotyczących przeglądania akt w sekretariacie w dniu 12 marca 2009r. oraz posiedzenia z dnia 30 lipca 2008r. w sprawie sygn. akt IV RC 366/08.
Odpowiadając na skargę Prezes Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu wskazał, że w tej sprawie nie działał jako organ administracji publicznej i nie miał obowiązku wydania zaświadczenia w trybie przewidzianym w kodeksie postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr153, poz.1269, dalej: u.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola, o której mowa w art.1 §1 u.s.a., sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 u.s.a. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Zakres właściwości sądów administracyjnych został uregulowany w art. 3 §2 i §3 oraz art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
Istotą sprawy jest błędna interpretacja art. 217 k.p.a. dokonana przez skaranego, który przyjął że w oparciu o ten przepis może żądać wydania zaświadczenia także w celu realizacji jego uprawnień jako strony postępowania cywilnego. Wbrew jego twierdzeniom, w niniejszej sprawie Prezes Sądu Rejonowego nie działał jako organ administracji publicznej i nie miał obowiązku wydania zaświadczenia, a co za tym idzie nie można zarzucić mu w tym zakresie bezczynności. Niniejsza sprawa dotyczy realizacji uprawnień skarżącego jako strony postępowania cywilnego, które wynikają z ustawy z dnia 17 listopada 1964r. kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 1964r., nr 43, poz. 296 ze zm., dalej: k.p.c.), nie mieści się zatem w pojęciu sprawy indywidualnej rozstrzyganej na drodze administracyjnej przez organ administracji publicznej. Dlatego też nie ma zastosowania art. 217 k.p.a. regulujący wydawanie zaświadczeń przez organy administracji publicznej w przypadkach tam wskazanych, do których nie zalicza się niniejsza sprawa dotycząca uprawnień strony w postępowaniu cywilnym. Z tych względów – skoro w tym zakresie do działań sądu powszechnego przepisy k.p.a. nie mają zastosowania – to odmowa wydania zaświadczenia nie przybiera formy postanowienia, o którym mowa w art. 219 k.p.a., co z kolei skutkuje wyłączeniem kontroli sądowoadministracyjnej.
Przepis art. 9 k.p.c. stanowiący, że strony i uczestnicy postępowania mają prawo przeglądać akta sprawy i otrzymywać odpisy, kopie lub wyciągi z tych akt, wprowadza pewne gwarancje, których przestrzeganie podlega kontroli instancyjnej w postępowaniu przed sądami powszechnymi. Uprawnienia wynikające z powołanego przepisu dla strony procesu cywilnego wyprzedzają także stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wynika to wprost z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2001r., nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej: u.d.i.p.), który stanowi że przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi.
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
/-/ P. Miładowski
MZ
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło