IV SAB/Po 29/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 08 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi [...] Towarzystwa [...] w [...] na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; 2. stwierdza, że Komendant Wojewódzki Policji w [...] dopuścił się bezczynności; 3. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] na rzecz [...] Towarzystwa [...] w [...] kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. sygn. akt IV SAB/Po [...] U Z A S A D N I E N I E Pismem z dnia [...] marca 2017r. [...] Towarzystwo [...] ( dalej skarżący) wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (dalej organ lub Komendant) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu rozpoznania jego wniosku z dnia [...] stycznia 2017r. o udzielenie informacji publicznej w terminie 14-tu dni od daty uprawomocnienia się orzeczenia w niniejszej sprawie i zasądzenia kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że w dniu [...] grudnia 2016 r. wniósł pocztą elektroniczną na adres [...] wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Pismem z dnia [...] stycznia 2017r. Komendant udzielił informacji zgodnie z wnioskiem. Pismem z dnia [...] stycznia 2017r. skarżący złożył drugi wniosek o udzielenie informacji publicznej jednocześnie dziękując za udzielenie informacji na pierwszy wniosek. P. skarżącego zostało wysłane za pomocą poczty elektronicznej na adres [...], a więc na adres mailowy osoby udzielającej informacji na pierwszy wniosek. Wniosek ten został potraktowany przez organ jako podziękowanie i potwierdzenie otrzymania odpowiedzi na pierwszy wniosek z [...].12.2016r. Organ, po otrzymaniu w dniu [...] marca 2017r. skargi skarżącego niezwłocznie, w dniu 29 marca br. Przesłał żądaną informację. Pismem z dnia [...] kwietnia 2017r. wysłanym drogą elektroniczną skarżący podziękował organowi za udzieloną informację. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że drugi wniosek skarżącego (tj. z dnia [...] stycznia 2017r.) wpłynął na indywidualną służbową skrzynkę elektroniczną policjanta a nie na oficjalny elektroniczny adres do korespondencji (obok platformy ePUAP) tj. [...]. stąd potraktowano go jako podziękowanie a nie jako nowy wniosek o udzielenie informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje: Postępowanie sądowe należało umorzyć. Przedmiotem rozpoznawanej skargi jest bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w udzieleniu informacji, objętych wnioskiem skarżącego z dnia [...] stycznia 2017r., na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112 poz. 1198 z późn. zm.- dalej udip). Ustawa o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Zgodnie z art. 1 ust. 1 udip, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu cytowanej ustawy i podlega udostępnieniu oraz ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych w tejże ustawie. Prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu z zastrzeżeniem art. 5 ustawy. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji RP obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Przy czym owo "każdy" należy rozumieć jako każdy człowiek (osoba fizyczna) lub podmiot prawa prywatnego. Jak wynika z kolei z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a wymienionej ustawy, udostępnieniu podlegają w szczególności informacje o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, a zwłaszcza aktów administracyjnych oraz innych rozstrzygnięć. Trzeba przy tym zaznaczyć, że informacją publiczną są wiadomości dotyczące faktów zarówno wytworzone przez władzę publiczną lub inny podmiot wykonujący funkcje publiczne, jak i jedynie odnoszone (skierowane) do tych podmiotów. Trzeba przy tym zauważyć, że obowiązane do udzielenia informacji publicznej są zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 udip nie tylko szeroko rozumiane organy administracji publicznej, publiczne osoby prawne lub jednostki organizacyjne albo podmioty je reprezentujące, lecz także inne podmioty lub jednostki organizacyjne, jeżeli wykonują one w szczególności zadania publiczne. Należy zarazem podkreślić, że zakres nazwy "zadania publiczne" jest szerszy od zakresu nazwy "zadania władzy publicznej". Pierwsze z tych wyrażeń abstrahuje bowiem od elementu podmiotowego, a zatem zadania publiczne mogą być wykonywane także przez podmioty niemające statusu władzy publicznej. Zadania publiczne są przy tym realizowane powszechnie i użyteczne dla ogółu, służąc zarazem osiąganiu celów wskazanych w Konstytucji RP i ustawach. Z bezczynnością podmiotu obowiązanego na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy podmiot ten milczy w sprawie wniosku strony o udostępnienie informacji publicznej, w szczególności nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej, tj. nie udostępnia żądanej informacji w ustawowym terminie (art. 13 ust. 1 udip) bądź nie wydaje decyzji, w sytuacji, gdy zachodzą podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej z przyczyn wskazanych w art. 5 udip (art. 16 ust. 1 udip). Zgodnie z art. 13 ust. 1 udip udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Nadto, udostępnienie informacji publicznej powinno według art. 14 ust. 1 udip nastąpić w formie zgodnej z wnioskiem. Dopiero wtedy ustaje stan bezczynności podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy przyjąć, iż organ bez wątpienia pozostawał w stanie bezczynności. Niemniej, zauważyć trzeba, że żądana informacja została ostatecznie udzielona skarżącemu, już po złożeniu skargi, ale przed dniem rozpoznana skargi przez Sąd. Organ przyznał również, że błędnie potraktował pismo - wniosek skarżącego z dnia [...] stycznia 2017r. tylko jako podziękowanie za udzielenie informacji na wcześniejszy wniosek. Ze względu zatem na przekazanie żądanych informacji niniejsze postępowanie należało umorzyć na mocy art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 j.t.- dalej ppsa) jako bezprzedmiotowe (zob. uchwała NSA z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009/4/63). Biorąc powyższe pod uwagę Sąd w pkt 1 wyroku działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa umorzył postępowanie w sprawie. Sąd jednocześnie miał na uwadze, że art. 149 ppsa w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce oraz czy miały one charakter rażącego naruszenia prawa albo nie miały charakteru rażącego. Użycie w zdaniu drugim art. 149 §1 ppsa wyrazu "jednocześnie" nie oznacza, że ta część przepisu ma zastosowanie tylko wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Z analizy tego przepisu, w kontekście przepisu art. 4171 § 3 Kodeksu cywilnego, wynika, że uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo że naruszenie prawa nie było rażące, mimo że są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu. Należy więc wskazać, że udostępnienie informacji publicznej przez podmiot do tego zobowiązany ( a takim jest niewątpliwie Komendant Policji) po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność, nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 ppsa, że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa. W tym zatem zakresie, z uwagi na zmianę stanu prawnego, nie można powoływać się na uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08. Trzeba wyraźnie stwierdzić, że stanowisko przyjęte w tej uchwale może być nadal aktualne w kwestii dotyczącej zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu, albowiem tylko w tym przedmiocie, z uwagi na ustanie bezczynności organu (w niniejszej sprawie z uwagi na udostępnienie żądanej informacji publicznej), postępowanie może stać się bezprzedmiotowe (por. postanowienie NSA z dnia 26 lipca 2012 r., II OSK 1360/12, baza orzeczeń NSA). Odnosząc się zatem do kwestii, czy w niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa w zwłoce, co do udostępnienia przez podmiot do tego zobowiązany żądanej przez skarżącego informacji publicznej Sąd uznał, że naruszenie prawa w tym zakresie nie miało charakteru rażącego. Wprawdzie należy zauważyć, że wniosek skarżącego z dnia [...] stycznia 2017r. powinien zostać rozpatrzony w ustawowym terminie wynoszącym, co do zasady 14 dni (a maksymalnie i wyjątkowo 2 miesiące – art. 13 udip), to bezczynność organu wynikała z jego przekonania, że jest to tylko podziękowanie za udzielenie wcześniejszej informacji (nieprawidłowe odczytanie wniosku) - tym bardziej, że wniosek został skierowany na niewłaściwy, indywidualny adres poczty elektronicznej konkretnego policjanta a nie na adres oficjalny organu. Sąd miał na uwadze, iż regulacje dotyczące udostępnienia informacji publicznej budzą wielokrotnie wątpliwości interpretacyjne, a zachowanie organu w kontrolowanej sprawie nie świadczyło o złej woli czy opieszałości i lekceważeniu wniosku skarżącego . W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 149 § 1 zd. drugie ppsa orzekł jak w punkcie 2 i 3 sentencji wyroku. W punkcie 4 wyroku Sąd, działając na podstawie art. 200 ppsa, zasądził od organu na rzecz skarżącego koszty postępowania ( [...] zł wpis i [...] zł koszt zastępstwa procesowego).