IV SAB/Po 43/15

PostanowienieWSA w Poznaniu2016-05-17

Skład orzekający: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, oparty na tych samych podstawach co prawomocnie odrzucony wniosek, może zostać uwzględniony?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w przedmiocie prawa pomocy, uznając, że wniosek został złożony na tych samych, nieudokumentowanych podstawach co poprzedni, który został prawomocnie odrzucony. Strona świadomie uchylała się od przedstawienia rzetelnych danych o swojej sytuacji majątkowej, co stanowiło nadużycie prawa. Ponowne uruchamianie procedury wyjaśniającej było zbędne.
Stan faktyczny
Skarżący R.P. złożył skargę na bezczynność organu. W trakcie postępowania wielokrotnie wnosił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika. Wnioski te były konsekwentnie odrzucane przez referendarza sądowego, WSA i NSA z powodu braku udokumentowania sytuacji finansowej. Mimo wcześniejszych orzeczeń i wezwań, skarżący nadal przedstawiał ogólnikowe i nieudokumentowane twierdzenia o swojej sytuacji materialnej, co doprowadziło do odrzucenia skargi z powodu nieuiszczenia wpisu.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w przedmiocie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego i adwokata w sprawie ze skargi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie robót budowlanych postanawia umorzyć postępowanie w przedmiocie prawa pomocy W związku ze skargą R.P. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie robót budowlanych, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 12 marca 2015r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 17 lipca 2015r. sygn. akt II OZ 381/15 oddalił zażalenie na w/w zarządzenie. W związku z powyższym zarządzeniem z 27 lipca 2015 r. skarżący został wezwany do wykonania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 12 marca 2015 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi. Skarżący pismem z 10 sierpnia 2015 r. ponownie wniósł zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 12 marca 2015 r. wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, który został rozpatrzony odmownie postanowieniem referendarza sądowego z dnia 17 listopada 2015r. (vide k. 117 – 122 akt) oraz postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 grudnia 2015r. (k. 131 -138 akt) – zażalenie na w/w orzeczenie tut. Sądu zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2016r. sygn. akt II OZ 108/16. Prowadząc dalej postanowienie tut. Sąd postanowieniem z 19 stycznia 2016 r. odrzucił zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi (Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 4 marca 2016 r. sygn. akt II OZ 381/15 oddalił zażalenie na w/w postanowienie). Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 22 marca 2016r. odrzucił przedmiotową skargę z uwagi na nie uiszczenie wpisu. Wraz z zażaleniem na powyższe orzeczenie Sądu, skarżący po doręczeniu mu formularza wniosku złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, stanowiącym poszerzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych złożonym wraz z zażaleniem na postanowienie tut. Sądu z dnia 19 stycznia 2016r. W powyższych pismach skarżący powoływał się na pogorszenie sytuacji finansowej, oraz w ogólnikowy i nieudokumentowany sposób zapewniał o swojej bezdomności, samotności, zadłużeniu, czy ujawnieniu jego osoby w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych. W tak ustalonym stanie faktycznym sprawy, na wstępie wskazać należy, że w niniejszym postępowaniu R.P. już występował z żądaniem przyznania prawa pomocy. W kwestii poprzedniego żądania zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu wypowiadał się co wykazano powyżej referendarz sądowy, Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz Naczelny Sąd Administracyjny, który w uzasadnieniu postanowienia z dnia 5 lutego 2016r. sygn. akt II OZ 108/16 wyjaśnił, że strona, nieprzedstawiając żadnych dokumentów, uniemożliwiła dokonanie wszechstronnej i właściwej oceny jej sytuacji finansowej. Dalej Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że dla podważenia ustaleń Sądu pierwszej instancji niewystarczające są gołosłowne twierdzenia skarżącego, że zaskarżone postanowienie jest niezgodne za stanem faktycznym i prawnym sprawy. Pomimo tej treści orzeczenia kończącego postępowanie w przedmiocie poprzednio złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, Wnioskodawca składając obecnie rozpatrywany wniosek o przyznanie prawa pomocy nie przedstawił dokumentacji, którą miał obowiązek przedłożyć już 2015 roku w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia informacji zawartych w pierwszym wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym w przedmiotowej sprawie (k. 110 - 111 akt sądowych). Skoro w tym stanie rzeczy Skarżący ponownie w kolejnym wniosku o prawo pomocy powołuje ogólnikową i nieudokumentowaną argumentację o braku zdolności do uiszczenia kosztów sądowych, to taka postawa Skarżącego dowodzi dalszego i świadomego uchylania się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego. W kontekście wezwania o uzupełnienie informacji związanych z sytuacją majątkową i finansowa skierowanego do Wnioskodawcy w dniu 6 października 2015r., złożenie kolejnego wniosku o prawo pomocy z tożsamą argumentacją, co wniosek o prawo mocy już prawomocnie rozstrzygnięty, nosi znamiona nadużycia prawa w postaci obejścia przepisów o obowiązku strony postępowania w zakresie przedstawienia dokładnych danych o stanie majątkowym i rodzinnym wnioskodawcy. Na powyższe wskazuje również fakt, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wydał już około 490 orzeczeń w sprawie wniosków o prawo pomocy pochodzących od R.P. Wnioskodawca ma więc pełną świadomość zasad regulujących wpadkowe postępowanie w przedmiocie prawa pomocy i informacji, które musi ujawnić w postępowaniu dotyczącym złożonego przez wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tych okolicznościach sprawy, wbrew oczekiwaniom Skarżącego, zbędne jest prowadzenie powstępowania wyjaśniającego na okoliczność pogorszenia się sytuacji majątkowej Wnioskodawcy, a tym samym zbędne jest ponowne uruchamianie trybu z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm. – dalej P.p.s.a.), ale tym razem w celu uzupełnienia materiału dla weryfikacji twierdzeń Wnioskodawcy o pogorszeniu się jego sytuacji majątkowej. Porównanie poprzedniego oświadczenia majątkowego z aktualnie składanym wnioskiem, ujawnia brak podstaw faktycznych dla przyjęcia stanowiska, że przyczyną wystąpienia przez R.P. z kolejnym żądaniem przyznania prawa pomocy jest pogorszenie się jego sytuacji majątkowej. Wyjaśnić należy, że postanowienie o przyznaniu prawa pomocy nie może być wydane na skutek ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy, który został oparty na tych samych podstawach, co wydane już prawomocne postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy. Zatem w okolicznościach niniejszej sprawy brak jest podstaw faktycznych do przyjęcia stanowiska, ze spełnione zostały warunki do przełamania mocy wiążącej postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy z dnia 18 grudnia 2015 roku. Z tych względów, na podstawie art. 249a oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło