IV SAB/Po 96/14

WyrokWSA w Poznaniu2015-01-15

Skład orzekający: Izabela Paluszyńska, Ewa Kręcichwost-Durchowska, Donata Starosta

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek M. S. i czy wnioskowane informacje stanowią informację publiczną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor SPZOZ dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, ponieważ nie udzielił odpowiedzi na wniosek w ustawowym terminie. Sąd stwierdził, że większość wnioskowanych informacji, w tym dane statystyczne dotyczące spraw sądowych, postępowań dyscyplinarnych oraz stawek wynagrodzeń personelu, stanowi informację publiczną. Wnioskowana informacja o rodzaju zaniedbania została uznana za informację przetworzoną, wymagającą wykazania szczególnego interesu publicznego przez wnioskodawcę.
Stan faktyczny
M. S. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej do Dyrektora SPZOZ, dotyczący liczby spraw sądowych, skarg na personel oraz stawek godzinowych dla personelu lekarskiego. Dyrektor SPZOZ odpowiedział, że wnioskowane zagadnienia nie stanowią informacji publicznej. Wnioskodawca złożył skargę do WSA w Poznaniu na bezczynność Dyrektora, zarzucając naruszenie terminów i brak uzasadnienia odpowiedzi. Dyrektor SPZOZ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko o niepublicznym charakterze wnioskowanych informacji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zobowiązał Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej do załatwienia wniosku skarżącego w terminie 14 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Dyrektora na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska WSA Donata Starosta Protokolant st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. S. – [...] na bezczynność Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w [...] do załatwienia wniosku skarżącego M. S. prowadzącego działalność gospodarczą [...] z dnia [...] września 2014 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w [...] na rzecz skarżącego kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Dnia [...] września 2014 r. do Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w [...] (dalej jako SPZOZ) wpłynął wniosek M. S. prowadzącego działalność gospodarczą [...] (dalej jako Wnioskodawca, Skarżący), zastępowanego przez radcę prawnego J. P., o udostępnienie informacji publicznej poprzez: 1. Wskazanie ilości spraw sądowych w których stroną był SPZOZ w 2012 i w 2013 roku oraz w okresie od 1 stycznia 2014 r. do 31 sierpnia 2014 r. wraz z podaniem wartości przedmiotu sporu, ilości spraw zakończonych z podaniem treści wyroku oraz spraw w toku; 2. ilości skarg na działania (zaniedbania) personelu SPZOZ w 2012 r., 2013 r. i w okresie od dnia 1 stycznia 2014 do dnia 31 sierpnia 2014 r. oraz ilości skarg, które się potwierdziły z podaniem rodzaju zaniedbania oraz rodzaju personelu (lekarski czy pielęgniarski) winnego zaniedbania; 3. aktualnych stawek za godzinę pracy dla personelu lekarskiego pracującego na umowach cywilnych (kontraktach). Ponadto we wniosku określono formę przekazania żądanej informacji: drogą elektroniczną na wskazany adres. W reakcji na ten wniosek Dyrektor SPZOZ (dalej jako Dyrektor) w piśmie z dnia [...] września 2014 r. stwierdził tylko, że przedstawione zagadnienia nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782; dalej jako udip). Pismem z dnia 20 października 2014 r. Skarżący, zastępowany przez tego samego pełnomocnika, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na bezczynność Dyrektora w zakresie udostępniania informacji publicznej, wnosząc o zobowiązanie Dyrektora do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu podkreślono, że odpowiedź Dyrektora nie zawierała żadnego uzasadnienia. Do dnia złożenia skargi Dyrektor nie udostępnił żądanej informacji ani nie wydał decyzji odmownej zgodnie z art. 16 ust. 1 udip, czym naruszył termin wskazany przez ustawodawcę w art. 13 udip. Dyrektor nie podjął również żadnych innych działań zmierzających do załatwienia sprawy, w szczególności nie zobowiązał wnioskodawcy do uzupełnienia lub sprecyzowania wniosku. Skarżący ocenił, że Dyrektor SPZOZ jest podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznych. Norma prawna zawarta w art. 4 udip znajduje zastosowanie m.in. do podmiotów leczniczych prowadzonych w formie samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, które wykonują zadania publiczne oraz dysponują majątkiem publicznym. Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2013 r. poz. 217) sytuuje samodzielne zakłady opieki zdrowotnej jako podmioty lecznicze, wykonujące działalność leczniczą rozumianą jako udzielanie świadczeń zdrowotnych. Z kolei za świadczenie zdrowotne rozumie się działania służące zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu lub poprawie zdrowia oraz inne działania medyczne wynikające z procesu leczenia lub przepisów odrębnych regulujących zasady ich wykonywania (art.2 ust.1 pkt.10 ww. ustawy). Nie ma zatem wątpliwości, że przedmiotowy SPZOZ wykonuje zadania publiczne w zakresie ochrony zdrowia. Według art. 55 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy podmiot ten może uzyskiwać środki finansowe z odpłatnej działalności leczniczej. Umowy o udzielanie tych świadczeń zawiera z kolei ze świadczeniodawcami również Narodowy Fundusz Zdrowia, dysponujący środkami publicznymi określonymi w art. 116 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164 poz. 1027 z późn. zm.). W związku z tym uzasadnione jest przekonanie, że także [...] jako Publiczny Samodzielny Zakład Opieki Zdrowotnej w zakresie, w jakim korzysta ze środków publicznych, jako podmiot wykonujący zadania publiczne i dysponujący majątkiem publicznym jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji stanowiących informację publiczną. Wszelka działalność szpitala, który korzysta przecież ze środków publicznych, powinna być udostępniana jako informacja publiczna. Działalność ta musi być pojmowana szeroko, nie tylko jako działalność lecznicza sensu stricte, lecz również każda inna dotycząca mienia szpitala (w tym także m.in. najem, dzierżawa lub użyczenie pomieszczeń i sprzętu). Ogólne danie statystyczne o sprawach sądowych, postępowaniach dyscyplinarnych i stawkach wynagrodzenia personelu medycznego z całą pewnością stanowią informację publiczną. W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o oddalenie skargi, jako bezzasadnej. Stwierdził, że nie było możliwym udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem Skarżącego, bowiem wnioskowane informacje nie należały do ustawowego katalogu informacji publicznych. Wbrew wywodom Skarżącego, wnioskowanych informacji nie można zakwalifikować jako "ogólnych, statystycznych danych o sprawach sądowych, postępowaniach dyscyplinarnych i stawkach wynagrodzenia personelu medycznego", albowiem mogą dotyczyć również osób trzecich, działających w sferze prawa prywatnego, w szczególności w zakresie informacji o treści zapadłych wyroków sądowych, których stroną był podmiot leczniczy. Nie wszystkie działania i przedsięwzięcia inicjowane przez podmiot leczniczy finansowane są ze środków publicznych. Dyrektor ocenił, że nie pozostaje w bezczynności, skoro w piśmie z dnia 24 września 2014 r. zajął stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., tj. mających za przedmiot: (1) decyzje administracyjne; (2) postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; (3) postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; (4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a także (4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach. Stosownie do generalnej reguły z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze. Co ważne, w sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje nie tylko w przypadku faktycznego "milczenia" podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, ale również w sytuacji, gdy podmiot ten stwierdza, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub nie podlega udostępnieniu. Wówczas sąd jest zobowiązany do rozpoznania skargi i rozstrzygnięcia, czy żądana informacja jest informacją publiczną, i czy rzeczywiście wnioskodawca mógł skutecznie domagać się jej udostępnienia. W myśl art. 4 ust. 1 udip zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne w szczególności organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W tym kontekście nie może być wątpliwości, że również samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej w myśl art. 2 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 2 i art. 204 ust. 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2013 r. poz. 217), wykonujący zadania publiczne związane z ochroną zdrowia i pokrywający koszty udzielanych świadczeń zdrowotnych ze środków publicznych ubezpieczonych, należy do kategorii podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej (tak również np. WSA w Lublinie w uzasadnieniu wyroku z dnia 06 listopada 2014 r., II SA/Lu 579/14; WSA w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 04 listopada 2014 r., II SAB/Wa 416/14; teksty orzeczeń dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej w skrócie: "CBOSA"). Zgodnie z art. 21 udip do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy p.p.s.a. Utrwalona jest linia orzecznicza sądów administracyjnych, że dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie skargi jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 24 maja 2006 r., I OSK 601/05; CBOSA). Mając wszystko to na uwadze sąd uznał skargę wniesioną w niniejszej sprawie za dopuszczalną. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania tej skargi stwierdzić należy, że jej przedmiotem uczyniono bezczynność Dyrektora w udostępnieniu Skarżącemu informacji określonych we wniosku, który to wniosek Dyrektor otrzymał w dniu [...] września 2014 r. Zdaniem Skarżącego bezczynność wyrażała się w tym przypadku w stwierdzeniu, że wnioskowane informacje nie stanowią informacji publicznej. Dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy niezbędne jest odrębne ocenienie żądanych informacji – czy stanowią informację publiczną. Prawo dostępu do informacji publicznej wywodzi się z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.; dalej jako: "Konstytucja"), która w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a ponadto o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (art. 61 ust. 2 Konstytucji). Ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji). Tryb udzielania informacji, o jakich mowa w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji, określają ustawy (art. 61 ust. 4 Konstytucji). Podstawowym aktem prawnym regulującym tą problematykę jest ustawa o dostępie do informacji publicznej, która normuje podstawowe zasady oraz tryby udostępniania tego rodzaju informacji. Jednocześnie ustawa ta wprowadziła definicję legalną "informacji publicznej", przez którą, zgodnie z art. 1 ust. 1 udip, należy rozumieć "każdą informację o sprawach publicznych". Przepis art. 6 ust. 1 udip zawiera przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej podlegających udostępnieniu. W doktrynie zasadnie wskazuje się, że informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (zob. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa NSA, Toruń 2002, s. 28–29). W razie wątpliwości czy żądana informacja mieści się w przedmiocie uregulowanym ustawą, należy – respektując zasadę powszechnego dostępu – interpretować przepisy na korzyść wykonującego prawo do takiej informacji ( wyrok NSA z 2.07.2003r., II SA 837/03) Udostępnienie informacji publicznej następuje w formie czynności materialno-technicznej. Natomiast powiadomienie o tym, że żądana informacja nie jest informacją publiczną – "zwykłym" pismem. Zastosowanie w takim przypadku formy decyzji byłoby równoznaczne z jej wydaniem bez podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (zob. np. wyrok WSA z 10.07.2013 r., II SA/Gd 295/13, CBOSA). Obowiązek wydania decyzji administracyjnej ustawodawca przewidział natomiast w takich przypadkach, gdy żądana informacja jest informacją publiczną, lecz organ odmawia jej udostępnienia bądź zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania (zob. art. 16 ust. 1 udip) – tj. gdy istnieją ustawowe podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej (art. 5 ust. 1 i 2 udip), bądź przeszkody do jej udostępnienia w określony sposób lub w określonej formie (zob. art. 14 ust. 2 udip). Zatem Dyrektor postąpiłby prawidłowo odpowiadając pisemnie na wniosek – gdyby żadna z żądanych informacji nie stanowiła informacji publicznej. Dla uznania obowiązku organu lub podmiotu określonego w art. 4 udip, co do podjęcia działań w zakresie wniosku o udostępnienie informacji, konieczne jest przede wszystkim ustalenie, czy żądana informacja jest w posiadaniu organu, gdyż zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są tylko te podmioty, które żądaną informację posiadają. Po pozytywnym ustaleniu, że określona żądana informacja jest informacją publiczną, którą posiada adresat wniosku należy ustalić czy jest to informacja publiczna prosta czy też przetworzona, a następnie czy jej udzielenie nie podlega ograniczeniom wskazanym w art. 5 udip. Odnosząc się do wskazanym we wniosku przez skarżącego żądań udzielenie informacji wskazać należy, że zasadniczo informacje dotyczące ogólnych danych statystycznych dotyczących prowadzonych przez podmiot dysponujący środkami publicznymi, jakim jest SPZOZ w [...] spraw sądowych, postępowań dyscyplinarnych czy stawek godzinowych wynagrodzeń personelu lekarskiego zatrudnionego na kontraktach jest informacją publiczną, której administratorem jest organ. Zgodnie z art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o działalności leczniczej (tj. Dz. U. 2014.782) samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej uzyskuje środki finansowe z odpłatnej działalności leczniczej, w ramach której zawiera kontrakty z Narodowym Funduszem Zdrowia , z wydzielonej innej działalności, jeżeli statut przewiduje jej prowadzenie, z odsetek od lokat, z darowizn, zapisów, spadków oraz ofiarności publicznej, jak również może pozyskiwać środki , o których mowa w art. 114 – 117 ustawy, a także od podmiotu tworzącego na pokrycie ujemnego wyniku finansowego, na podstawie art. 59 ust. 2 tej ustawy. Oznacza to, że dysponuje środkami publicznymi przekazywanymi mu z budżetu państwa, a także budżetu jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie z art. 52 ustawy o działalności leczniczej samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej pokrywa z posiadanych środków i uzyskiwanych przychodów koszty działalności i reguluje zobowiązania. O ile konkretne sprawy sądowe, czy postępowania dyscyplinarne których stroną był SPZOZ w[...] dotyczyły spraw z zakresu zadań publicznych, tj. ochrony zdrowia czy też majątku pozyskanego ze środków publicznych, dane dotyczące tych spraw są informacją publiczną w rozumieniu art. 6 udip. O zakwalifikowaniu określonej informacji jako podlegającej udostępnieniu na podstawie ustawy decyduje zatem treść i charakter żądanej informacji. W art. 6 ust. 1 ustawodawca wymienia jedynie przykładowe sfery działalności, o których informacja podlega udostępnieniu jako publiczna. Sąd podziela stanowisko zawarte w uzasadnieniu WSA w Opolu z dnia 15 września 2014 r., II SA/Op 447/14 (CBOSA), że stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d udip, informacją publiczną są bezspornie wszelkie informacje dotyczące majątku podmiotu reprezentującego osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, pochodzącym z zadysponowania majątkiem stanowionym majątek Skarbu Państwa i państwowych osób prawnych, inne prawa majątkowe przysługujące państwu i jego długi, majątek jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątek osób prawnych samorządu terytorialnego oraz pożytków z tego majątku i jego obciążeń. Zgodnie natomiast z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f udip ustawy informacją publiczną podlegającą udostępnieniu jest również informacja o majątku podmiotów wskazanych w art. 4 ust. 1 ustawy, którym dysponują. Wszelkie informacje o środkach publicznych, w tym również o ich rozdysponowaniu i wydatkowaniu, na prowadzone postępowania sądowe, czy wynagrodzenia pracowników finansowane ze środków SPZOZ przede wszystkim ze środków publicznych uzyskiwanych na świadczenia zdrowotne stanowią natomiast informacje o sprawach publicznych, o których mowa w art. 1 ust. 1 ustawy. Stanowią je również informacje o ilości skarg na działania (zaniedbania) personelu SPZOZ z [...], czy spraw sądowych dotyczących np. odpowiedzialności za błąd w sztuce lekarskiej, dotyczą bowiem prawidłowości wykonywania przez adresata wniosku zadań z zakresu prawidłowego świadczenia opieki zdrowotnej. Odnosząc się do wniosku w części dotyczącej informacji o sprawach sądowych organ winien we własnym zakresie ustalić czy a jeżeli tak to jakie z prowadzonych spraw finansowane były bądź dotyczyły majątku lub spraw z zakresu opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych, tylko bowiem w tym zakresie stanowią one informację publiczną. Wniosek skarżącego dotyczył wszystkich spraw sądowych, w których stroną był adresat wniosku. Z załączonej dokumentacji nie wynika, by organ wskazywał, że pewien rodzaj prowadzonych spraw nie dotyczy ogólnie rozumianej opieki zdrowotnej czy majątku pozyskanego ze środków publicznych. Na tym etapie Sąd, nie mając informacji o rodzajach postępowań, w których stroną był SPZOZ nie może zająć stanowiska wobec poszczególnych rodzajów spraw organu. Rozpoznając wniosek organ winien okoliczności te uwzględnić kierując się wskazanymi w uzasadnieniu wytycznymi. Z uwagi na fakt, że informacje dotyczące spraw sądowych i postępowań dyscyplinarnych mogą zawierać informacje, które nie podlegają ujawnieniu w trybie udzielenia dostępu do informacji publicznej na podstawie art. 5 udip organ rozpoznając wniosek winien dokonać oceny pod tym kątem. Zgodnie z art. 5 ust. 2 udip, w brzmieniu obowiązującym zarówno w dacie udzielania odpowiedzi na wniosek jak i obecnie, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, przy czym ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. Sąd ocenia, że rolą Dyrektora będzie rozważenie, czy wnioskowane dane zawarte w każdym wyroku mogą być ujawnione, czy też ich część ewentualnie całość objęta jest tajemnicą i jakiego rodzaju. Dopiero wówczas Dyrektor będzie mógł odnieść się do żądania wskazania wartości przedmiotu sporu w każdej ze spraw. Co do informacji o ilości spraw sądowych, zarówno zakończonych jak i w toku, w których stroną był SPZOZ sąd stwierdza, że zasadniczo jest to informacja publiczna, bowiem dotyczy funkcjonowania podmiotu wykonującego zadania publiczne. Będzie to tzw. informacja prosta, o ile utworzenie tego zbioru informacji prostych nie wymaga istotnego nakładu pracy i organ takie zestawienia dla własnego funkcjonowania wykonuje. Zgodnie z obecnie obowiązującym art. 6 ust. 4 pkt a tiret 3 treść orzeczeń sądowych zalicza się do danych publicznych, które są informacją publiczną. Dysponują nimi przede wszystkim sądy. W zakresie spraw, w których stroną jest SPZOZ informacjami w sprawie tego organu ma sam organ. W przypadku konieczności specjalnego stworzenia zestawienia w zakresie żądanym przez wnioskodawcę informacja będzie miała charakter złożony i będzie wymagała umotywowania wniosku. Także żądana informacja o ilości skarg na działania (zaniedbania) personelu lekarskiego i pielęgniarskiego jest informacją publiczną, skoro dotyczy funkcjonowania podmiotu wykonującego zadania publiczne. Będzie to również informacja prosta, skoro utworzenie tego zbioru informacji nie będzie wymagać istotnego nakładu pracy, a treść informacji nie ulegnie zmianie przed jej udostępnieniem. Podobnie informacją publiczną prostą będzie informacja o ilości skarg które się potwierdziły. Natomiast wniosek o udostępnienie informacji o rodzaju zaniedbania należy ocenić jako wniosek o uzyskanie informacji przetworzonej. W tym miejscu trzeba zaznaczyć, że przepisy udip nie zawierają definicji informacji przetworzonej wskazując jedynie w art. 6 udip przykładowe informacje mające status informacji publicznych, do których stosuje się przepisy udip. Jak wskazał WSA w Lublinie w uzasadnieniu wyroku z dnia 06 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Lu 579/14 (CBOSA) w literaturze i orzecznictwie uważa się, że dla zidentyfikowania tego rodzaju pojęcia niezbędne jest odniesienie się do kategorii informacji prostej, jako przeciwstawnego katalogu, pozwalającego na prawidłowe ich rozróżnienie. Przyjmuje się zatem, że informacją prostą jest informacja, której zasadnicza treść nie ulega zmianie przed jej udostępnieniem. Natomiast informacja przetworzona jest jakościowo nową informacją, nieistniejącą w przyjętej treści i postaci, chociaż, co istotne, także jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego. W wyroku z dnia 3 listopada 2009r. (I OSK 735/09 opubl. w CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny wywiódł, że informacja przetworzona wymaga podjęcia określonego działania przez organ w odniesieniu do odpowiedniego zbioru informacji będącego w jego posiadaniu, z którego to zbioru uzyskana zostanie informacja publiczna. Konsekwentnie w wyroku z dnia 17 czerwca 2010r. (I OSK 495/10 i podana tam literatura opubl. w CBOSA) NSA wyjaśnił, że za przetworzoną należy uważać taką informację, do której wytworzenia konieczne jest zaangażowanie podmiotu (jego pracowników) przygotowujących informację. Dlatego też za przetworzenie należy uznać wszystkie te działania, które nie przybierają postaci wyłącznie technicznego przeniesienia danych. A contrario jako przetworzenie należy rozumieć odpowiednie zestawienie konkretnych danych z określonego okresu, przybierające postać różnego rodzaju porównań, wyliczeń, odniesień itp. Aby zatem móc przygotować informację o rodzaju zaniedbania trzeba przeanalizować każdą uzasadnioną skargę i podzielić skargi na poszczególne kategorie. Z wniosku nie wynika przy tym w jaki sposób wyodrębnić "rodzaje" zaniedbań. Udostępnienie informacji publicznej przetworzonej wymaga wykazania po stronie wnioskodawcy, że uzyskanie tej informacji jest "szczególnie istotne dla interesu publicznego" w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Zwraca uwagę, że w świetle tego przepisu nie wystarczy, iż uzyskanie informacji przetworzonej będzie dla interesu publicznego "istotne" – ma ono być dla tego interesu "szczególnie istotne". Przepis ten ma przeciwdziałać zalewowi wniosków zmierzających do uzyskania informacji przetworzonej dla realizacji celów "niepublicznych", np. prywatnych lub komercyjnych (por.: I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa..., uw. 1 do art. 3, s. 53). Celem udip nie jest bowiem zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb w postaci pozyskiwania informacji wprawdzie publicznych, lecz przeznaczonych dla celów handlowych, edukacyjnych, zawodowych itp. Takie informacje mogą być uzyskiwane na zasadach przyjętych dla danego rodzaju stosunków (zob. J. Drachal, Prawo do informacji publicznej w świetle wykładni funkcjonalnej [w:] Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980–2005, s. 147). Jeżeli występowanie "szczególnie istotnego interesu publicznego" w uzyskaniu żądanej informacji nie wynika już z samej treści wniosku, organ winien wezwać wnioskodawcę do jego wykazania z jednoczesnym zaznaczeniem, że dana informacja jest w jego ocenie informacją przetworzoną. Brak (niewykazanie przez wnioskodawcę pomimo wezwania) interesu publicznego powoduje, iż należy wydać decyzję odmawiającą udostępnienia przetworzonej informacji publicznej (zob. wyrok WSA z 17.05.2005 r., II SA/Wa 481/05, CBOSA). Analizując wniosek w części dotyczącej informacji o aktualnych stawkach za godzinę pracy dla personelu lekarskiego pracującego na umowach cywilnych sąd zaznacza, że wniosek nie dotyczy informacji o wysokości wynagrodzeń lekarzy pracujących na kontraktach a jedynie wysokości stawki godzinowej, nawet bez podania ile godzin dana grupa pracowników pracuje. Stwierdzić trzeba, że żądane przez Skarżącego informacje są znane Dyrektorowi, który jako kierownik tej jednostki dysponuje wiedzą o warunkach zatrudnienia i kontraktach zawieranych z lekarzami, chyba, że w ogólne nie określa stawek godzinowych personelowi lekarskiemu, tylko w inny sposób ustala ich wynagrodzenie. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów i winna być udzielona w zakresie zgodnym z regulacjami udiup. Z przedstawionych wyżej względów należało stwierdzić, że Dyrektor dopuścił się bezczynności w rozpoznawaniu wniosku Skarżącego. Zgodnie bowiem z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem art. 13 ust. 2 u.d.i.p. oraz art. 15 ust. 2 u.d.i.p. (ten ostatni dotyczy możliwości poboru opłaty na pokrycie kosztów udostępnienia żądanej informacji). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). W niniejszej sprawie wszystkie te terminy upłynęły bezskutecznie przed dniem wydania wyroku. Z powyższych względów sąd, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 286 § 2 p.p.s.a. oraz art. 13 ust. 1 u.d.i.p., zobowiązał Dyrektora do załatwienia przedmiotowego wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku (pkt 1 wyroku). Zobowiązanie to nie jest tożsame z rozpoznaniem pozytywnym w całości w zakresie żądanym we wniosku, ponieważ rozpoznając wniosek organ dysponując określonymi dokumentami, informacjami zdecyduje czy wszystkie dotyczą zadań publicznych, majątku publicznego, czy mają charakter prosty czy przetworzony i w związku z tym wymagają wykazania szczególnego znaczenia dla interesu publicznego, ustali również czy nie zawierają dane, które winny podlegać ochronie w trybie art. 5 udip i dokona anonimizacji w niezbędnym zakresie. Sąd stwierdził, że bezczynność Dyrektora nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, mając na względzie, że Dyrektor nie pozostawił wniosku Skarżącego bez odpowiedzi (pkt 2 wyroku). Regulacje dotyczące informacji publicznej budzą wielokrotnie wątpliwości interpretacyjne, a zachowania adresata wniosku w przedmiotowej sprawie nie miało cech lekceważącego traktowania przez niego obowiązków nałożonych przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. W ocenie Sądu dla oceny czy nastąpiło istotne naruszenie prawa, nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów. Musi ono być znaczne bądź wręcz przejawiać się w braku reakcji organu na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, co w przedmiotowej sprawie miejsca nie miało. O kosztach postępowania (pkt 3 wyroku) sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając: poniesiony przez Skarżącego koszt wpisu w wysokości 100 zł, wynagrodzenie radcy prawnego reprezentującego Skarżącego, ustalone na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) w wysokości 240 zł, oraz koszt uiszczonej opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa w wysokości 17 zł – łącznie 357 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło