IV SO/Po 20/18
PostanowienieWSA w Poznaniu2018-12-04
Skład orzekający: sędzia WSA Tomasz Grossmann
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może wymierzyć grzywnę organowi administracji publicznej za nieterminowe przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, a jeśli tak, to na jakiej podstawie prawnej i w jakim trybie?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny jest uprawniony do wymierzenia grzywny organowi administracji publicznej na wniosek skarżącego, w przypadku stwierdzenia niezastosowania się przez organ do obowiązków określonych w art. 54 § 2 PPSA, tj. nieterminowego przekazania skargi, akt sprawy i odpowiedzi na skargę. Grzywna pełni funkcje dyscyplinującą, represyjną i prewencyjną, a jej wysokość jest miarkowana przez sąd z uwzględnieniem stopnia naruszenia, okresu zwłoki oraz okoliczności faktycznych, przy czym jej maksymalna wysokość jest określona przez przepisy PPSA.Stan faktyczny
W. W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosek o wymierzenie grzywny Burmistrzowi Miasta i Gminy S. za nieterminowe przekazanie skargi na uchwałę w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Organ przyznał się do opóźnienia, tłumacząc je koniecznością zbadania sprawy i zasięgnięcia opinii planisty. Sąd uznał, że przesłanki do wymierzenia grzywny zostały spełnione i orzekł o jej wymierzeniu oraz o zwrocie kosztów postępowania na rzecz skarżącego.Rozstrzygnięcie
1. Wymierzono M. i Gminie S. grzywnę w wysokości [...] zł. 2. Zasądzono od Miasta i Gminy S. na rzecz W. W. kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
POSTAN[...] 4 grudnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Grossmann po rozpoznaniu w dniu [...] grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W. W. o wymierzenie grzywny M. i Gminie S. w związku z niezastosowaniem się do obowiązku przekazania skargi oraz akt sprawy wraz z odpowiedzią na skargę postanawia 1. wymierzyć M. i Gminie S. grzywnę w wysokości [...] zł (słownie: pięćset złotych), 2. zasądzić od Miasta i Gminy S. na rzecz W. W. kwotę [...]zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z [...] sierpnia 2018 r. W. W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosek o wymierzenie grzywny Inne na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 54 § 2 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.; dalej w skrócie "p.p.s.a.") wobec nieterminowego przekazania skargi (na uchwałę Inne nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi L. gm. S.) wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, tj. wobec niewywiązania się przez organ z obowiązków nałożonych nań przepisem art. 54 § 2 p.p.s.a.
W odpowiedzi na wniosek Burmistrz Miasta i Gminy S. podał, że przekazał skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę z opóźnieniem, wobec konieczności zbadania sprawy i ustosunkowania się do zgłoszonych zarzutów. Organ wyjaśnił, iż zaskarżony plan miejscowy był wykonywany przez jednostkę zewnętrzną i dopiero po zasięgnięciu opinii planisty można było odnieść się do złożonej skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
W myśl art. 54 § 2 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Zgodnie z art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., także na posiedzeniu niejawnym.
W świetle cytowanych przepisów przesłankami uprawniającymi sąd administracyjny do wymierzenia organowi grzywny są: (1) wniosek skarżącego oraz (2) stwierdzenie niezastosowania się przez organ do obowiązków wymienionych w art. 54 § 2 p.p.s.a.
Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie obie te przesłanki zostały spełnione.
Jak wynika z załączonej do wniosku, kserokopii zwrotnego potwierdzenia odbioru, skarga Wojewody skierowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wpłynęła do Urzędu Miasta i Gminy S. w dniu [...] kwietnia 2018 r. Sądowi w niniejszym składzie wiadomym jest z urzędu (z akt sprawy zainicjowanej ww. skargą, zarejestrowanej pod sygn. IV SA/Po [...]), że skarga ta została przez organ nadana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu dopiero [...] sierpnia 2018 r., i to po wcześniejszym monicie ze strony Wojewody (datowanym na [...] sierpnia 2018 r. – kopia monitu załączona do wniosku).
Mając na względzie przywołane okoliczności, należy stwierdzić, że wniosek o wymierzenie grzywny zasługuje na uwzględnienie, bowiem z całą pewnością organ uchybił, i to znacznie, trzydziestodniowemu terminowi określonemu w art. 54 § 2 p.p.s.a., czego zresztą w odpowiedzi na wniosek nie kwestionuje.
W tym miejscu należy wyjaśnić, że sąd orzeka o grzywnie według swego uznania i wymierza ją w wysokości adekwatnej do stopnia niewypełnienia przez organ ww. obowiązku, z uwzględnieniem okresu, w jakim organ pozostawał w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. Oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni bowiem również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy (zob. uchwała NSA z 03.11.2009 r., II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010, nr 1, poz. 2).
Wysokość grzywny ustala się na podstawie art. 154 § 6 p.p.s.a., czyli wymierza się ją do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Aktualnie stanowi o tym obwieszczenie Prezesa GUS z dnia 16 lutego 2018 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2017 r. i w drugim półroczu 2017 r. (M.P. poz. 197) – zgodnie z którym wynagrodzenie to wyniosło 3731,13 zł.
Miarkując wysokość grzywny Sąd wziął w szczególności pod uwagę fakt, że ostatecznie, po jednokrotnym monicie skarżącego, a jeszcze przed złożeniem przezeń wniosku o wymierzenie grzywny, skarga została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Ponadto uwzględnił okoliczność, iż celem udzielenia wyczerpującej odpowiedzi na skargę niezbędna była współpraca z podmiotem zewnętrznym odpowiedzialnym za przygotowanie zaskarżonego planu miejscowego. W tym miejscu należy jednak podkreślić, że sam fakt konieczności kontaktu z podmiotem przygotowującym projekt planu nie mogła stanowić podstawy do odstąpienia przez Sąd całkowicie od nałożenia na organ grzywny, w sytuacji gdy w sposób ewidentny i znaczny (blisko czterokrotnie) przekroczył on termin określony w art. 54 § 2 p.p.s.a. Zarazem Sąd wyjaśnia, że w ustalonych okolicznościach sprawy nie dopatrzył się, aby działanie organu charakteryzowały rażące nieprawidłowości (poza samą kwestią znacznego przekroczenia terminu przekazania skargi) lub intencjonalne w złej wierze postępowanie. Sąd dał wiarę wyjaśnieniom organu, że o niedopełnieniu obowiązku przesądziła potrzeba zasięgnięcia opinii planisty, celem ustosunkowania się do zarzutów skargi. Należy jednak zauważyć, że ostatecznie to organ obciąża fakt długotrwałego pozyskiwania (oczekiwania na pozyskanie) potrzebnej opinii.
Wszystko to skłoniło Sąd do wymierzenia organowi (a ściślej: jego "macierzystej" jednostce samorządu terytorialnego, czyli M. i Gminie S., o czym niżej) grzywny w wysokości [...] zł – na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. (pkt 1 postanowienia).
O kosztach postępowania (pkt 2 postanowienia) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając wynagrodzenie przysługujące pełnomocnikowi Wojewody, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265), w wysokości [...] zł.
Sąd wyjaśnia, że orzekając o nałożeniu grzywny oraz o zwrocie kosztów postępowania w stosunku do Miasta i Gminy S., a nie do jej organu, który zaskarżony plan uchwalił (tj. Inne), miał na uwadze, że z przepisów ustawy z dnia [...] marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2018 r. poz. 994, z późn. zm.) da się wyprowadzić wniosek, ż to gmina, która realizuje zadania z zakresu administracji publicznej, a nie jej poszczególne organy, powinna być adresatem rozstrzygnięcia sądu w przedmiocie wymierzenia grzywny za nieprzekazanie skargi w terminie (zob. postanowienie NSA z [...].12.2013 r., II OZ [...], CBOSA) oraz nałożenia obowiązku zwrotu kosztów postępowania (por. postanowienie NSA z [...].02.2013 r., I OZ [...], CBOSA).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło