IV SO/Po 9/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. M. P. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 grudnia 2011 r., sygn. akt IV SO/Po 9/11 w sprawie z wniosku S. L. L.G. O. o ukaranie grzywną na podstawie art. 55 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.) Z. M.P. postanawia przywrócić termin do wniesienia zażalenia. Pismem z dnia [...] września 2011 r. S. L. L. G. O. wystąpiło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z wnioskiem o wymierzenia Z. M. P. na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej Ppsa) grzywny w kwocie 500 zł. Postanowieniem z dnia 22 grudnia 2011 r., sygn. akt IV SO/Po 9/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wymierzył Z. M. P.grzywnę w wysokości 500 zł oraz zasądził na rzecz wnioskodawcy zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 100 zł. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł Z. M. P.. Postanowieniem z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt I OZ 148/12 Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie Z. M.P.. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, iż od postanowienia, o którym mowa w art. 55 § 1 zdanie drugie Ppsa zgodnie z art. 173 § 1 in fine Ppsa w zw. z art. 194 § 1 pkt 10 Ppsa służy stronie zażalenie, a nie skarga kasacyjna (por. uchwała NSA z dnia 7 kwietnia 2008 r. sygn. akt II FPS 1/08 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Dalej Sąd wskazał, iż zgodnie z art. 194 § 3 Ppsa zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia. Jeżeli zatem zaskarżone postanowienie doręczono pełnomocnikowi Z. M.P. w dniu 4 stycznia 2012 r. (karta nr 73 – akt sądowych), zaś środek odwoławczy w postaci zażalenie, błędnie nazwany przez niego skargą kasacyjną wniósł dopiero w dniu 2 lutego 2012 r. (karta nr 76 – akt sądowych), to powyższe zażalenia jako złożone z uchybieniem terminu do jego wniesienia podlegało odrzuceniu. Ubocznie Sąd zauważył, że błędne pouczenie strony o przysługujących środkach odwoławczych, nie może powodować, że stronie przysługuje inny środek odwoławczy niż wynika to z przepisów ustawy. Jeżeli natomiast na skutek błędnych działań sądu administracyjnego strona uchybi terminowi do złożenia środka odwoławczego, to jest uprawniona do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej, co pozwoli na uniknięcie negatywnych konsekwencji uchybień powstałych bez winy strony. Pismem z dnia [...]marca 2012 r. Z. M. P. wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia wskazując, iż strona została błędnie pouczona o przysługującym środku zaskarżenia, co wskazuje na brak winy w uchybieniu terminu do dokonania tej czynności procesowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej Ppsa) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie natomiast do art. 87 § 1 Ppsa, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Ponadto we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 2 i 4 Ppsa) W tym miejscu wskazać należy, iż przywrócenie terminu uzależnione jest od spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu, i negatywnych, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. Brak winy po stronie dokonującego czy zamierzającego dokonać określoną czynność procesową stanowi konieczną, a jednocześnie podstawą przesłankę przywrócenia terminu. W postanowieniu z dnia 29 października 1999 r.( I CKN 556/98, LEX nr 50702) Sąd Najwyższy stwierdził, iż sąd może uwzględnić wniosek strony o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej jedynie wtedy, gdy ustalone zostanie, że uchybienie to nastąpiło bez winy strony. Wynika stąd, że w razie gdy ustalone przez sąd okoliczności uchybienia świadczą o zachowaniu się strony, noszącym znamiona winy - w jakiejkolwiek jej postaci, a zatem także winy polegającej na niedbalstwie, sąd nie może dokonać przywrócenia uchybionego terminu. Ponadto w postanowieniu z dnia 12 stycznia 1999 r.( II UKN 667/98, OSNP-wkł. 1999/8/6) Sąd Najwyższy zauważył, iż przy ocenie braku winy, jako przesłance przywrócenia terminu procesowego, uchybionego przez stronę dotkniętą nawet ciężkim schorzeniem (inwalidztwo drugiej grupy) nie można rezygnować z wymagania należytej staranności człowieka przejawiającego dbałość o swe własne życiowo ważne sprawy. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy uznać należy, iż błędne pouczenie o przysługującym środku odwoławczym stanowi przesłankę wyłączającą winę strony w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia [...] grudnia 2011 r. W tym miejscu wskazać należy, iż co prawda Sąd doręczając postanowienie z dnia [...] grudnia 2011 r. nie pouczył pełnomocnika organu, będącego radcą prawnym, o przysługującym środku zaskarżenia, to jednakże zawarte w piśmie przewodnim sformułowanie "doręczenie odpisu postanowienia od którego przysługuje skarga kasacyjna" mogło wprowadzić pełnomocnika organu w błąd co do właściwego środka zaskarżenia. Stwierdzić zatem należy, że w rozpoznawanej sprawie uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia było następstwem błędnego pouczenia przez sąd. W ocenie Sądu, w przypadku uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia, błędne pouczenie, co do sposobu zaskarżenia danego aktu należy uznać za okoliczność wyłączającą winę. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 86 § 1 Ppsa postanowił jak w sentencji.