I SA/Rz 1009/13

PostanowienieWSA w Rzeszowie2014-01-20

Skład orzekający: Małgorzata Futera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Pomimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień, skarżący nie ujawnił swojej rzeczywistej sytuacji materialnej i życiowej, co uniemożliwiło ustalenie przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., odmówiono przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący J.S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej przyznania płatności rolnośrodowiskowej. W uzasadnieniu podał swoje dochody i wydatki, w tym alimenty, podatki od gruntów i ratę kredytu. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień dotyczących jego sytuacji finansowej i majątkowej, jednak skarżący nie zastosował się do wezwania. Wobec braku pełnej informacji o stanie majątkowym skarżącego, referendarz odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku J.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na rok 2012 - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. WSA/post.1 - sentencja postanowienia W skardze J.S. (dalej skarżący) wniósł o zwolnienie od wpisu od tejże skargi. W uzasadnieniu wniosku podał, że nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania siebie i rodziny, dlatego wnosi o zwolnienie. Zadeklarował dochody łącznie w wysokości 5.463 zł (z najmu – 667 zł, z działalności gospodarczej - 1876 zł, dopłat - 2920 zł), z czego jak oświadczył płaci alimenty w wysokości 1750 zł, na podatki od gruntów 1600 zł, a z pozostałej kwoty 2.113 zł utrzymuje dom, niepracującą żonę (urlop wychowawczy) i najmłodsze dziecko oraz z tej kwoty spłaca kredyt – rata 860 zł. Dodatkowo podał, że nie otrzymuje od 2010 r. dopłat do gospodarstwa rolnego. W kwestii posiadanego majątku skarżący oświadczył, że posiada udział (½) w spółce (...), mieszkanie o pow. 24 m² i 53 m² (współwłasność), gospodarstwo rolne o pow. ok. 100 ha. Do wniosku załączył kserokopie orzeczenia lekarskiego z 1987 r., zaświadczenia o wysokości dochodów za 2011 i zaświadczenia o wysokości dochodów za 2012 r. R. i D. S. Korzystając z możliwości żądania dodatkowego oświadczenia jaką daje art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – zwana dalej P.p.s.a., referendarz sądowy wezwał skarżącego do przedłożenia dokumentów i złożenia wyjaśnień, tj. wyciągów z rachunków bankowych i kart kredytowych posiadanych przez wszystkich domowników pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, rachunków (kserokopii) za czynsz, gaz, energię elektryczną i inne opłaty związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego, kserokopii deklaracji skarżącego PIT-28, deklaracji PIT-36, deklaracji PIT-37 za 2012 r., deklaracji CIT-8 za 2012 r. spółki z o.o., w której skarżący posiada udziały oraz deklaracji VAT-7 od marca do września 2013 r. spółek "(...)" jawnej i z ograniczoną odpowiedzialnością, podania stanu majątkowego wszystkich osób pozostających ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym, wyjaśnienie ilu mieszkań, o jakiej powierzchni skarżący jest właścicielem lub współwłaścicielem i która z tych nieruchomości zaspokaja potrzeby mieszkaniowe skarżącego i jego rodziny, przedłożenie decyzji w sprawie wysokości podatku rolnego /łącznego zobowiązania pieniężnego/ za ostatni okres rozliczeniowy z tytułu posiadanych nieruchomości, udokumentowanie posiadanych wierzytelności i zobowiązań, zarówno cywilnych jak również publicznoprawnych. Wezwanie zostało przez skarżącego przemilczane Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., osobie fizycznej przyznane zostaje prawo pomocy z jej wniosku w zakresie częściowym - o taki ubiega się w tej sprawie skarżący żądając zwolnienia od kosztów sądowych, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej taki wniosek. W ocenie rozpoznającego wniosek skarżący nie uwiarygodnił, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, które co istotne z uwagi na fakt, że w tej kategorii spraw wymagany jest wpis stały wynoszący 200 zł, nie będą wysokie. Ponieważ kwota, którą dysponuje skarżący po odliczeniu wskazanych we wniosku kosztów, tj. 1253 zł (5.463 zł dochodu brutto – 1750 zł (alimenty) – 1600 zł (podatki od gruntów) – 860 zł (rata kredytowa) nie jest wysoka biorąc pod uwagę koszty utrzymania trzyosobowej rodziny, dlatego zwrócono się do wnioskodawcy o wyjaśnienia, które pozwoliłyby na poznanie jego sytuacji i podjęcie rozstrzygnięcia. Takie wnikliwe badanie znajduje swoje usprawiedliwione podstawy, bowiem środki pochodzące na pokrywanie kosztów pomocy prawnej przyznawanej w ramach instytucji prawa pomocy są środkami publicznymi, a zatem ich rozdysponowanie podlega pewnych ścisłym regułom. Bezspornie zatem każdy ubiegający się o taką pomoc winien wykazać, że nie może w pełni własnymi siłami i z własnych środków zaspokoić swoich usprawiedliwionych potrzeb, a co za tym idzie nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z prowadzeniem sprawy przed sądem. Wątpliwości co do sytuacji majątkowej i finansowej wzmagają się biorąc pod uwagę skalę i prężność działania spółek, których skarżący jest wspólnikiem, ujawnioną w internecie. Milczenie skarżącego w kwestii dodatkowego oświadczenia o swoim stanie majątkowym, należy potraktować jako odmowę ujawnienia swojej rzeczywistej sytuacji materialnej i życiowej, uniemożliwiając ustalenie istnienia przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. W takim stanie rzeczy, bez dodatkowych informacji, o które był wzywany skarżący, nie można dokonać jego prawidłowej oceny możliwości płatniczych i tym samym przyznania prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło