I SA/Rz 1019/16

WyrokWSA w Rzeszowie2017-04-20

Skład orzekający: Grzegorz Panek, Małgorzata Niedobylska, Tomasz Smoleń

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy upomnienie w sprawie zaległości podatkowych, wzywające do zapłaty pod rygorem wszczęcia postępowania egzekucyjnego, może być przedmiotem zażalenia?
Ratio decidendi
Upomnienie, jako czynność materialno-techniczna poprzedzająca postępowanie egzekucyjne, nie stanowi rozstrzygnięcia władczego i nie podlega zaskarżeniu w drodze zażalenia. Możliwość podniesienia zarzutów dotyczących zasadności należności istnieje dopiero po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, w ramach zarzutów egzekucyjnych.
Stan faktyczny
Skarżący J. M. otrzymał od Burmistrza Miasta i Gminy upomnienie wzywające do zapłaty zaległości podatkowych za rok 2013 wraz z odsetkami i kosztami. Skarżący złożył pismo zatytułowane "zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa", które Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) uznało za zażalenie na upomnienie i stwierdziło jego niedopuszczalność. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując postanowienie SKO.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska WSA Tomasz Smoleń / spr./ Protokolant sekr. sąd. Aleksandra Baczyńska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi J. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę. Przedmiotem skargi J. M. jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej SKO lub Kolegium) z dnia [...] października 2016 r. nr [...], stwierdzające niedopuszczalność zażalenia. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte o następujące okoliczności faktyczne i prawne: Burmistrz Miasta i Gminy upomnieniem z dnia 7 września 2016 r. nr [...], wezwał J. M. do uregulowania w terminie 7 dni należności podatkowych za nieruchomość - stanowiących 3 i 4 ratę łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2013. Łączna kwota zaległości to kwota 490,60 zł - w tym: należność główna to 383,00 zł; odsetki 96,00 zł i koszty upomnienia 11,60 zł. W dniu 12 września 2016 r., J. M. reprezentowany przez pełnomocnika T. S. złożył w SKO pismo zatytułowane "zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa". W jego treści podał, iż mocodawca otrzymał od Burmistrza upomnienie wzywające do uregulowania zaległości podatkowych tj. 3 i 4 raty podatku za rok 2013. Sprawa jest w toku i zajmują się nią wyższe instancje. Podniesiono, że J. M. nie posiada wystarczających środków na utrzymanie i nie jest w stanie zapłacić należności w ciągu wyznaczonych 7 dni. Bezprawnie nalicza się odsetki, kiedy sprawa nie została jeszcze rozpoznana. Kolegium uznało ww. pismo skarżącego za zażalenie na upomnienie do uregulowania zaległości podatkowych, gdyż strona wyraźnie koncentruje niezadowolenie w stosunku do tego środka procesowego. SKO postanowieniem z dnia [...] października 2016 r. nr [...], stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że zażalenie nie może ulec uwzględnieniu, gdyż jest ono niedopuszczalne. Wyjaśniło, że upomnienie ma jedynie przypominać o obowiązku zapłaty wymienionych w nim należności, informując o zagrożeniu skierowania sprawy na drogę egzekucji administracyjnej. Nie stanowi zatem rozstrzygnięcia władczego, które decydowałoby o sytuacji prawnej osoby, do której zostało skierowane. Nadto Kolegium wskazało, że na upomnienie nie przysługuje zażalenie, i stanowi ono czynność materialno-techniczną, która nie może podlegać kontroli kolegiów odwoławczych. J. M. reprezentowany przez T. S. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na postanowienie SKO z dnia [...] października 2016 r. nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem. Skarżący w znacznej części powtórzył zastrzeżenia wyrażone w zażaleniu i wyraził swoje niezadowolenie ze sposobu załatwienia przez Kolegium zażalenia na wniesione upomnienie. Zarzucił, że sprawę nie wyjaśniono w sposób należyty i nie umożliwiono mu uczestnictwa w posiedzeniu. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Kolegium z dnia [...] października 2016 r. stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na upomnienie Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] września 2016 r., wzywające J. M. do uregulowania należności pieniężnych za nieruchomość - stanowiących 3 i 4 ratę łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2013. Zgodnie z art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.; zwanej dalej u.p.e.a.) egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Art. 17 § 1 u.p.e.a. stanowi, że: o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. Na postanowienie to służy zażalenie, jeżeli niniejsza ustawa lub Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi. Zażalenie wnosi się do organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżone postanowienie, w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia. Z powyższej regulacji wynika, że zaskarżeniu zażaleniem podlegają akty, które łącznie spełniają następujące warunki: 1) mają charakter postanowienia, 2) zawierają rozstrzygnięcie lub stanowisko organu egzekucyjnego lub wierzyciela w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego, 3) możliwość wniesienia zażalenia wynika z przepisów u.p.e.a. lub K.p.a. W niniejszej sprawie skarżący złożył zażalenie na upomnienie, a więc akt który nie spełnia żadnego z ww. warunków. Po pierwsze, nie ma ono charakteru postanowienia. Jest to wezwanie skierowane przez wierzyciela do zobowiązanego do dobrowolnego uregulowania należności pieniężnych względem wierzyciela z zagrożeniem, że w przypadku jego niewykonania, zostanie wszczęta egzekucja administracyjna. Stanowi więc informację (przypomnienie) dla zobowiązanego o obowiązkach, które posiada względem wierzyciela i daje zobowiązanemu możliwość dobrowolnego ich wykonania w określonym terminie, a jednocześnie zawiera rygor wszczęcia egzekucji administracyjnej w przypadku braku tej dobrowolnej realizacji obowiązku. Na tle omawianego zagadnienia Sąd przychyla się do stanowiska Kolegium, że upomnienie ma jedynie przypominać o obowiązku zapłaty wymienionych w nim należności, informując o zagrożeniu skierowania sprawy na drogę egzekucji administracyjnej. Nie stanowi zatem rozstrzygnięcia władczego, które decydowałoby o sytuacji prawnej osoby, do której zostało skierowane. Po drugie, upomnienie nie dotyczy postępowania egzekucyjnego. Poprzedza ono bowiem postępowanie egzekucyjne, które nie zostało jeszcze wszczęte, a które może być wszczęte dopiero po doręczeniu upomnienia w trybie art. 15 u.p.e.a. Po trzecie, zarówno przepisy u.p.e.a., jak i K.p.a. nie przewidują środka zaskarżenia, w postaci zażalenia na upomnienie. Z powyższych rozważań wynika, że upomnienie nie podlega zaskarżeniu w drodze zażalenia, w związku z powyższym uznać należy, że SKO w niniejszej sprawie prawidłowo stwierdziło - zgodnie z art. 134 w zw. z art. 144 K.p.a. oraz art. 18 u.p.e.a. - niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez skarżącego na upomnienie Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] września 2016 r. Stosownie bowiem do art. 18 u.p.e.a. jeżeli przepisy niniejszej ustawy (u.p.e.a.) nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast w myśl art. 134 w zw. z art. 144 K.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność zażalenia. Okoliczności podnoszone przez skarżącego w zażaleniu na upomnienie oraz w skardze na postanowienie SKO stwierdzające niedopuszczalność zażalenia, a dotyczące bezzasadności egzekwowania przez Burmistrza Miasta i Gminy należności z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2013, mogą być ewentualnie podnoszone w zarzutach w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 u.p.e.a., lecz dopiero po wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Z tych względów skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło