I SA/Rz 104/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Referendarz sądowy Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi D. K. i R. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2007r. [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę - p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić skarżącą od kosztów sądowych w całości Skarżąca D. K. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 29 lutego 2008r. oraz piśmie z dnia 26 marca 2008r. podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z trójką małoletnich dzieci. Podstawą utrzymania rodziny jest otrzymywane przez skarżącą wynagrodzenie za pracę w wysokości 2.400zł (brutto) miesięcznie. Wynagrodzenie za pracę jest zajęte w związku z prowadzoną egzekucją. Mąż skarżącej przebywa w zakładzie karnym. W skład majątku skarżącej wchodzi niewykończony dom o powierzchni 120m2 oraz mieszkanie spółdzielcze. Zwolnienie z kosztów sądowych wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, które zgodnie z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej jako p.p.s.a. - obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ubiegająca się o pomoc wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem instytucji prawa pomocy która ma charakter wyjątkowy i nie może być nadużywana jest także zapewnienie stronie prawa do sądu w sytuacji, gdy z przyczyn od siebie niezależnych nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania. Prawo pomocy zapewnia stronie możliwość dochodzenia swoich praw przed sądem, w sytuacji gdy znajduje się ona w ciężkich warunkach materialnych. Główną zatem przesłanką decydującą o przyznaniu stronie prawa pomocy jest jej stan majątkowy, w tym osiągane dochody. Uwzględniając okoliczności wskazane w uzasadnieniu złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, Sąd uznał, że zaistniały przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Za przyznaniem prawa pomocy w takim zakresie przemawia trudna sytuacja materialna skarżącej. Oceniając przedstawione przez nią okoliczności Sąd uznał, iż przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych będzie adekwatne do jej sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodów. Skarżąca otrzymuje wprawdzie wynagrodzenie za pracę w wysokości 2.400zł (brutto) miesięcznie. Ma jednak na utrzymaniu troje dzieci. Ponadto część wynagrodzenia jest zajęta w związku z prowadzoną egzekucją. W ocenie Sądu uiszczenie kosztów sądowych mogłoby spowodować, że skarżąca zostałby pozbawiona środków do właściwej egzystencji a ewentualna odmowa przyznania prawa pomocy mogłaby skutecznie pozbawić ją prawa do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji. Jednocześnie Sąd poucza o treści art. 249 p.p.s.a., zgodnie z którym przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub części, jeżeli się okaże, że okoliczności na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Mając na uwadze przedstawione okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.