I SA/Rz 1060/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Surmacz po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2017 r., w Wydziale I, na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. N. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) listopada 2016 r., nr (...), w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zarzutu zgłoszonego w postępowaniu egzekucyjnym - postanawia – odrzucić skargę. Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego na postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J., z dnia (...) września 2016 r., w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zgłoszonego w postępowaniu egzekucyjnym zarzutu, postanowieniem z dnia 28 listopada 2016 r., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Skarżący, pouczony o terminie i sposobie wniesienia skargi na ostateczne rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Skarbowej, w dniu 5 grudnia 2016 r. wniósł, za pośrednictwem organu, na jego elektroniczny adres na platformie ePUAP, skargę na postanowienie z dnia 28 listopada 2016 r., kwestionując legalność tego rozstrzygnięcia. Przedmiotowa skarga została wniesiona w formie elektronicznej i opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym. Przewodniczący Wydziału I, zarządzeniem z 23 grudnia 2016 r., wezwał skarżącego do uzupełnienia braku formalnego jego skargi, poprzez jej podpisanie, w terminie siedmiu dni, od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie w tym przedmiocie zostało doręczone skarżącemu w dniu 30 grudnia 2016 r., w związku z tym ustawowy termin do uzupełnienia braku skargi upłynął z dniem 9 stycznia 2017 r. Skarga nie została podpisana. Pismem z dnia 31 grudnia 2016 r., będącym również dokumentem elektronicznym, podpisanym bezpiecznym podpisem elektronicznym, skarżący, ustosunkowując się do wezwania o uzupełnienie braku formalnego skargi stwierdził, że wezwanie o jej podpisanie jest bezzasadne, gdyż jego skarga spełnia wymogi, o których mowa w art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 P.p.s.a. ustawa ta normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Stanowi więc ona kompleksową regulacją postępowania sądowoadministracyjnego, a inne przepisy, również te rangi ustawowej, znajdują zastosowanie w regulowanej nią materii, jedynie w zakresie przez P.p.s.a. przewidzianym. Szczegółowe wymogi pism procesowych, składanych przez strony w ramach postępowań sądowoadministracyjnych, zawiera art. 46 P.p.s.a. Przepis ten w § 1 pkt 4 stanowi zaś, że każde pismo powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Żaden z przepisów P.p.s.a. nie przewiduje możliwości wnoszenia pism procesowych, składanych w poszczególnych sprawach, jak również ich podpisywania elektronicznie. Nie przewiduje także możliwości prowadzenia w formie elektronicznej akt sprawy. W związku z tym wnioskować należy, że pod pojęciem "podpis" należy rozumieć wyłącznie podpis własnoręczny – zindywidualizowany znak graficzny, właściwy dla konkretnej osoby. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z dnia z 12 maja 2014 r., sygn. I OPS 10/13 (dost. w CBOiS – www.orzeczenia.nsa.gov.pl), który stwierdził, że w aktualnym stanie prawnym, w postępowaniu sądowoadministracyjnym – z uwagi na treść art. 46 P.p.s.a., nie jest dopuszczalne wniesienie do sądu pisma opatrzonego bezpiecznym podpisem elektronicznym, w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz.U. z 2013 r., poz. 262, ze zm., zwanej dalej ustawa o podpisie elektronicznym), w tym także za pośrednictwem organu administracji publicznej, za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Odnosząc się do kwestii zastosowania przepisów ustawy o podpisie elektronicznym NSA stwierdził, że ustawodawca w art. 5 ust. 2 ustawy o podpisie elektronicznym zastrzegł, że z przepisów szczególnych mogą w tym zakresie wynikać inne rozwiązania. Tak więc, z elektroniczną procedurą w sensie prawnym, będziemy mieli do czynienia dopiero wówczas, gdy zostaną wprowadzone aktami odpowiedniej rangi, regulacje prawne pozwalające, zarówno nadawcy, jak i odbiorcy, na dokonywanie czynności procesowych na tym samym poziomie technologicznym. Niezależnie od powyższego zwrócić należy uwagę, że interpretacji cytowanego przez NSA art. 5 ust. 2 ustawy o podpisie elektronicznym, w myśl której dane w postaci elektronicznej opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy ważnego kwalifikowanego certyfikatu są w każdym wypadku równoważne pod względem skutków prawnych dokumentom opatrzonym podpisami własnoręcznymi sprzeciwia się to, że regulacje dotyczące możliwości wykorzystywania przez strony takiej formy autoryzacji dokumentów zostały wprowadzone do innych procedur, czego przykładem jest chociażby art. 63 § 3a pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postepowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23, ze zm.). Gdyby więc zamiarem ustawodawcy było bezwzględne zrównanie wyżej wymienionych rodzajów podpisów, to regulacja taka byłaby zbędna. Przywoływana przez NSA ustawa o podpisie elektronicznym została uchylona z dniem 7 października 2016 r., przepisami ustawy z dnia 5 września 2016 r. o usługach zaufania oraz identyfikacji elektronicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 579), który to akt obecnie reguluje kwestie posługiwania się tego typu podpisem, zaś w jego przepisach brak jest odpowiednika art. 5 ust. 2 ustawy o podpisie elektronicznym, mówiącego o równoważności podpisu elektronicznego i własnoręcznego. Aktualnie obowiązujące przepisy, regulujące postępowanie przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości wnoszenia pism w formie elektronicznej. Możliwość taka wystąpi dopiero od dnia 15 maja 2018 r., tj. po wejściu w życie przepisu art. 4 ustawy z dnia 10 stycznia 2014 r. o zmianie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2014 r., poz. 183, ze zm.), zmieniającego art. 46 § P.p.s.a., poprzez dodanie do niego §2 a – 2d . Skutki prawne, na gruncie przepisów P.p.s.a., związane z opatrzeniem pisma podpisem elektronicznym, odpowiadają tym jakie wywołuje podpisanie pisma wniesionego w formie elektronicznej podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP, w rozumieniu art. 20 b ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2014 r., poz. 1114). W tym wypadku również brak jest podstaw do przyjęcia dopuszczalności podpisania w ten sposób pisma elektronicznego i jego wniesienia do sądu. W związku z powyższym skonstatować należy, że skarga w niniejszej sprawie dotknięta była brakiem formalnym, podlegającym uzupełnieniu w trybie art. 49 P.p.s.a.. Tak więc, w myśl art. 49 § 1 i 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., wezwano skarżącego o podpisanie jego skargi w terminie siedmiu dni, pod rygorem jej odrzucenia. Skarżący nie wykonał kierowanego do niego wezwania, stąd Sąd odrzucił jego skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji.