I SA/Rz 1062/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2017r., na posiedzeniu niejawnym, sprzeciwu P. K. od postanowienia referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie z dnia 25 stycznia 2017r., sygn. I SA/Rz 1062/16, w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] października 2016r., nr [...], w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego, jako byłego członka zarządu sp. z o.o., wraz ze spółką oraz drugim, byłym członkiem zarządu, za zaległości podatkowe spółki z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od wynagrodzeń, za okres od lipca do listopada 2010r. - postanawia – utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. I SA/Rz 1062/16 Uzasadnienie P. K. (dalej: skarżący) złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, przez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i dwoma małoletnimi synami, a źródłem utrzymania rodziny są pobierane przez skarżącego i jego małżonkę zasiłki dla bezrobotnych, w wysokości 572,87zł miesięcznie każdy, zasiłek rodzinny na dzieci, w wysokości 215,00zł miesięcznie i podwójne świadczenie wychowawcze, w kwocie 1.000,00zł miesięcznie. Jeżeli chodzi o zgromadzony majątek, to skarżący nie wskazał żadnych nieruchomości, bądź przedmiotów ruchomych. W pkt 8 urzędowego formularza PPF dotyczącego stanu majątkowego osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym podał dom jednorodzinny wraz z gospodarstwem rolnym. Z uwagi na niepełny charakter złożonego oświadczenia, zarządzeniem z dnia 10 stycznia 2017r., referendarz sądowy wezwał skarżącego do złożenia dodatkowego oświadczenia, między innymi poprzez szczegółowe wykazanie i udokumentowanie ponoszonych wydatków, a także podanie wielkości gospodarstwa rolnego żony, ze wskazaniem jego profilu. W odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie skarżący wymienił ponoszone wydatki bytowe, których łączna wysokość wynosi 2.355,22zł miesięcznie. Dodał też, że jego małżonka jest współwłaścicielką samochodu osobowego marki KIA Sportage, rok prod. 2001, o wartości 4.000,00zł. Jeżeli zaś chodzi o gospodarstwo rolne to w dodatkowym oświadczeniu skarżący zaprzeczył faktowi jego posiadania przez żonę. Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2017r., referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy stwierdzając, że skarżący nie wykazał iż spełnia przesłanki od których ustawodawca uzależnia przyznanie wsparcia w postaci prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Referendarz sądowy uznał, że skarżący złożył niepełne i niejasne oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym, któremu nie można przypisać atrybutu wiarygodności. Najpierw bowiem zadeklarował (w pkt 8 formularza PPF), że jego żona posiada dom wraz z gospodarstwem rolnym, bez podania jakichkolwiek bliższych szczegółów, po czym, w dodatkowym oświadczeniu zaprzeczył posiadaniu gospodarstwa, co skutkowało brakiem możliwości stwierdzenia stanu majątkowego małżonków. Ponadto referendarz sądowy zauważył, że wskazane przez skarżącego wydatki pokrywają się z wysokością deklarowanych dochodów, a w niniejszym postępowaniu skarżący korzysta z usług zawodowego pełnomocnika, co wiąże się z kosztami, których źródła finansowania skarżący nie wyjawił. W sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego skarżący podniósł, że jego sytuacja majątkowa została przedstawiona zgodnie ze stanem faktycznym, zaś złożone oświadczenie jest pełne i jasne. Skarżący zarzucił, że Sąd błędnie wywiódł, iż majątek w postaci domu jednorodzinnego i gospodarstwa rolnego należy do żony skarżącego. Wyjaśnił, że właścicielem domu i gospodarstwa rolnego jest jego syn B. K. i podkreślił, że w formularzu PPF w pkt 8 wpisał: "dom jednorodzinny wraz z gospodarstwem rolnym", przy czym nie zaznaczał, że jest to majątek żony. Ponadto skarżący podniósł, że korzystanie przez niego z usług zawodowego pełnomocnika, nie powinno wpływać na ocenę jego sytuacji materialnej, gdyż należność wobec kancelarii została uregulowana na początku sprawy w 2015r., skarżący nie utrzymuje na etacie doradcy i część czynności wykonuje samodzielnie. Podkreślił, że w chwili obecnej uregulowanie kwot wpisu sądowego jest dla skarżącego bardzo wysokim wydatkiem, którego sfinansowanie wymaga pożyczenia środków pieniężnych, zaś jego sytuacja materialna nie rokuje, aby mógł otrzymać pożyczkę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: P.p.s.a)., m.in. od postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. W takiej sytuacji, rozpatrując sprzeciw od takiego postanowienia, sąd – jak stanowi art. 260 § 1 P.p.s.a. – wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie z § 2 tego przepisu, wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność, a sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy wskazać, że "wykazanie", o którym mowa w powołanym wyżej przepisie, następuje przede wszystkim przez złożenie, pełnego, jednoznacznego i wiarygodnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, a na wezwanie sądu, także dodatkowego oświadczenia, wyjaśniającego wszelkie wątpliwości i rozbieżności, jak również odpowiednich dokumentów źródłowych. Ubiegając się zatem o przyznanie prawa pomocy strona winna wskazać wszelkie okoliczności przemawiające za uwzględnieniem jej żądania. Ciężar ich wykazania spoczywa bowiem w całości na wnioskodawcy, który wywodzi z nich korzystne dla siebie skutki prawne. Mając na uwadze okoliczności wynikające ze złożonego przez skarżącego oświadczenia, a także treść i uzasadnienie zarzutów sprzeciwu stwierdzić należy, że brak jest podstaw do zmiany zaskarżonego postanowienia. Zdaniem Sądu, dokonana przez referendarza sądowego ocena złożonego przez skarżącego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz przedłożonego w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego dodatkowego oświadczenia jest prawidłowa. W niniejszej sprawie zarządzeniem referendarza sądowego skarżący został wezwany do złożenia dodatkowego oświadczenia, przez wskazanie m.in. wielkości należącego do żony skarżącego gospodarstwa rolnego oraz rodzaju upraw i hodowli prowadzonej w jego ramach, a także o przedłożenie kserokopii decyzji określającej wysokość podatku rolnego od tego gospodarstwa rolnego. W pierwotnie złożonym oświadczeniu zadeklarował (w pkt 8 formularza PPF) dom jednorodzinny wraz z gospodarstwem rolnym, bez podania jakichkolwiek bliższych szczegółów, zaś w dodatkowym oświadczeniu zaprzeczył posiadaniu gospodarstwa przez żonę, nie wyjaśniając jednak, do której z osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym należy zadeklarowany majątek oraz nie podając wielkości gospodarstwa rolnego i rodzaju działalności rolniczej prowadzonej w jego ramach. Skarżący nie przedłożył również kserokopii decyzji określającej wysokość podatku rolnego od tego gospodarstwa rolnego. Dopiero w sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego skarżący wyjaśnił, że zadeklarowany majątek należy do jego małoletniego syna, przy czym w dalszym ciągu nie podał żadnych bliższych szczegółów dotyczących zadeklarowanego gospodarstwa. Sąd podziela również wątpliwości referendarza sądowego odnośnie wiarygodności wysokości deklarowanych przez skarżącego dochodów, skoro wskazane przez niego wydatki bytowe pokrywają się z osiąganymi dochodami, a z okoliczności sprawy wynika, że skarżący ponosi jeszcze inne wydatki, tj. korzysta z usług zawodowego pełnomocnika. Niewyjaśnione pozostaje zatem źródło finansowania tych wydatków. Z przedstawionych względów, nie można – zdaniem Sądu – uznać, że skarżący wywiązał się z obowiązku złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz wyjaśnił wszelkie wątpliwości i rozbieżności, a co za tym idzie, że wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tej sytuacji należy uznać, iż skarżący nie wykazał, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 260 § 1 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.