I SA/Rz 1069/15

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-12-02

Skład orzekający: Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek ustawowych. Jej oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym były wybiórcze i niewiarygodne, nie ujawniono wszystkich wydatków ani źródeł finansowania różnicy między dochodami a wydatkami, co uniemożliwiło ocenę możliwości poniesienia kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca J. T. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Złożyła oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym, wskazując na niskie dochody z pracy, częściowe zajęcie wynagrodzenia, zawieszoną działalność gospodarczą oraz brak majątku. Mąż skarżącej prowadzi działalność gospodarczą przynoszącą straty. Sąd uznał oświadczenia za niewiarygodne i niepełne, wskazując na rozbieżności między deklarowanymi dochodami a wydatkami oraz nieujawnione źródła finansowania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2015 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku J. T. o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) sierpnia 2015 r., nr (...), w przedmiocie podatku od towarów i usług za III kwartał 2010 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżąca wystąpiła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym, na urzędowym formularzu, oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, a jedynym źródłem jej utrzymania jest wynagrodzenie za pracę, w wysokości 1 530 zł netto miesięcznie. Jak zaznaczyła, wynagrodzenie to zostało częściowo zajęte w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżąca w 2014 r. zawiesiła prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą, natomiast jej mąż, z którym zawarła umowę o rozdzielności majątkowej, prowadzi taką działalność, jednakże przynosi ona straty. Jak wynika z oświadczeń skarżącej, nie posiada ona żadnego wartościowego majątku (mieszkanie w którym zamieszkuje, wraz z mężem, należy do syna), oszczędności ani papierów wartościowych. Nie korzysta też, podobnie jak mąż, z rachunku bankowego. Jeżeli chodzi o ponoszone wydatki, to na żywność, odzież, leki i środki czystości, zgodnie z oświadczeniem, wydaje miesięcznie 1 000 zł miesięcznie. Wydatki jej męża z tego tytułu wynoszą zaś 1 200 zł. Skarżąca przedłożyła ponadto kserokopie rachunków za gaz, na kwotę 551,21 zł oraz wodę i kanalizację, w wysokości 237,96 zł miesięcznie. Z załączonych do dodatkowego oświadczenia dokumentów źródłowych wynika, że podstawa opodatkowania męża skarżącej podatkiem od towarów i usług, w III kwartale 2015 r., wyniosła 629 558 zł, w II kwartale 2015 r. 376 275 zł, zaś w I kwartale br. 406 938 zł. W 2014 r. skarżąca osiągnęła przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej w wysokości 141 581,30 zł, zaś przychód jej męża z tego samego tytułu wyniósł 1 144 365,13 zł (dochód 41 969,85 zł). Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 425 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie okoliczności o których wyżej mowa obciąża w całości wnioskodawcę i powinno polegać na złożeniu jasnego, pełnego i wiarygodnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, a także współdziałaniu z sądem, w zakresie wyjaśnienia wynikłych w tym zakresie wątpliwości. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o zwolnienie jej od kosztów sądowych, ponieważ na podstawie złożonych przez nią oświadczeń nie sposób jest przyjąć, że wykazała ona spełnienie przez siebie przesłanek, od których ustawodawca uzależnia przyznanie tego rodzaju ulgi. Oświadczenia te są bowiem wybiórcze, a zarazem niewiarygodne. I tak, skarżąca uchyliła się od przedstawienia kompletnej listy ponoszonych wydatków, przytaczając jedynie ogólnikowo niektóre pozycje, poza tym nie podała informacji na temat faktycznych dochodów jej męża, stwierdzając jedynie, że prowadzona przez niego działalność przynosi straty. Tymczasem zauważyć należy, że straty w rozumieniu przepisów podatkowych nie można utożsamiać z rzeczywistym wynikiem finansowym, gdyż strata ta stanowi różnicę pomiędzy przychodami a kosztami ich uzyskania, które to koszty obejmują takie pozycje jak odpisy amortyzacyjne i poczynione inwestycje. Jeżeli natomiast chodzi o kwestię wiarygodności złożonych oświadczeń to w tym miejscu stwierdzić należy, że zgodnie z nimi wydatki w gospodarstwie domowym skarżącej (wydatki skarżącej i jej męża, nie obejmujące kosztów korzystania z mediów) wynoszą łącznie ponad 2 000 zł miesięcznie, tymczasem jeżeli chodzi o zadeklarowane dochody, to zgodnie z oświadczeniem nie przekraczają one 1 530 zł, w dodatku są częściowo zajęte w postepowaniu egzekucyjnym. Do wyżej wspomnianych wydatków dochodzą zaś jeszcze koszty opłat za usługi komunalne i media, których źródła finansowania nie sposób ustalić. W związku z tym należy stwierdzić, że zaistniałą różnice pomiędzy dochodami a wydatkami skarżąca musi finansować z innych źródeł, których jednak nie ujawniła. Być może źródłem tym są dochody męża, nie można jednak tego domniemywać, zaś poszukiwanie informacji dotyczących tych kwestii nie jest zadaniem sądu, gdyż obowiązek ten spoczywa wyłącznie na stronie, domagającej się przyznania prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że niepełne i niewiarygodne przestawienie przez skarżącą swojej sytuacji majątkowej dyskwalifikuje jej wniosek, przesądzając o jego negatywnym załatwieniu. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło