I SA/Rz 1069/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2017 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku M. P. o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego, w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) października 2016 r., nr (...), w przedmiocie podatku od towarów i usług za III kwartał 2010 r. - postanawia – odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy. Skarżący, wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie dla niego doradcy podatkowego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymując się z działalności gospodarczej, dochodów z której jednak nie podał. W złożonym oświadczeniu skarżący nie zadeklarował jakiegokolwiek majątku, a w zakresie wydatków i zobowiązań nadmienił jedynie, że wartość zaciągniętych przez niego kredytów i pożyczek wynosi ok. 15 000 zł, natomiast pozostałych zobowiązań 6 000 zł. Uzasadniając złożony wniosek skarżący podkreślił, że obroty jego firmy ciągle spadają, a za ostatni rok obrotowy odnotowała ona stratę. W związku z tym, że złożone przez skarżącego oświadczenie okazało jest wybiórcze i niejasne, zarządzeniem z dnia 24 stycznia 2017 r., wezwano go do złożenia dodatkowego oświadczenia, poprzez sprecyzowanie i udokumentowanie wysokości wydatków, ponoszonych na utrzymanie, a także przedłożenie dokumentów źródłowych w postaci wyciągów z rachunków bankowych i kopii deklaracji VAT. W odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie skarżący podał, że na utrzymanie użytkowanego mieszkania wydaje miesięcznie ok. 300 zł, a na życie 200 zł. Nadmienił również, że jest współwłaścicielem samochodu marki BMW, rocznik 2004. Jeżeli chodzi o dokumenty źródłowe to skarżący przedłożył wyciąg z rachunku bankowego, na którym odnotowano minimalne obroty, opiewające na niewielkie sumy, a liczba tych operacji również jest nieznaczna. Odnośnie deklaracji VAT, to skarżący, pomimo tego że był wzywany o złożenie tych deklaracji za trzy ostatnie okresy rozliczeniowe, przedłożył tylko deklarację za IV kwartał 2016 r., w którym jego podstawa opodatkowania wyniosła 13 716 zł, a nadwyżka podatku naliczonego nad należnym, do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy wyniosła 195 565 zł. Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 400 zł. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, (o co wnosi skarżący) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z brzmienia zacytowanego przypisu wynika w sposób jednoznaczny, że ustawodawca zarezerwował przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie dla sytuacji wyjątkowych, tj. takich, w których osoba ubiegająca się o uzyskanie tego rodzaju wsparcia znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji, niepozwalającej jej partycypować, chociażby w minimalnym stopniu, w kosztach postępowania. W praktyce dotyczyć to będzie więc osób żyjących w ubóstwie, a więc takich, które nie mogą zaspokoić swoich podstawowych potrzeb. Oprócz tego zauważyć należy, że ciężar wykazania przesłanek, od których ustawodawca uzależnia przyznanie prawa pomocy spoczywa w całości na wnioskodawcy, który winien tego dokonać poprzez złożenie, na urzędowym formularzu, pełnego, jasnego i wiarygodnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, a na wezwanie, dodatkowego oświadczenia i dokumentów źródłowych, celem wyjaśnienia wszelkich wątpliwości i niejasności. W niniejszej sprawie skarżący złożył najpierw wybiórcze i niepełne oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym, na podstawie którego nie sposób jest ustalić jego sytuacji majątkowej. Oświadczenie to nie zawiera bowiem podstawowych informacji, takich jak chociażby wysokość ponoszonych wydatków. Informacji tych nie dostarcza także dodatkowe oświadczenie skarżącego, które oprócz zdawkowych stwierdzeń, co do wysokości wydatków, określonych zresztą na bardzo niskim poziomie, co rodzi wątpliwości, nie zostało poparte w żadnymi dokumentami w postaci rachunków i faktur, o które skarżący był wzywany. Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że w obydwu oświadczeniach skarżący nie wskazał ile wynoszą jego miesięczne wydatki. W tym zakresie nie sposób zaś opierać się na jego twierdzeniach o deficytowym charakterze prowadzonej działalności, gdyż strata na którą się powołuje nie oznacza braku dochodów. Jest ona bowiem różnią pomiędzy kwotą przychodów, a wysokością kosztów ich uzyskania, które obejmują między innymi wartość dokonanych inwestycji i zakupów. Na taką sytuację w przypadku skarżącego wskazuje kwota podatku naliczonego, do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy, wynikająca z deklaracji za IV kwartał 2016 r., jedynej którą skarżący przedłożył, a wzywany był o przedłożenie trzech deklaracji. W związku z powyższym, wobec wybiórczości i niewiarygodności złożonych oświadczeń skarżącego, brak jest podstaw do przyznania mu prawa pomocy, chociażby w zakresie częściowym. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 odmówiono uwzględnienia jego wniosku.