I SA/Rz 107/14
PostanowienieWSA w Rzeszowie2014-06-18
Skład orzekający: Małgorzata Futera
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony bez złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów potwierdzających trudną sytuację finansową wnioskodawcy?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony tylko wtedy, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Brak złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów potwierdzających trudną sytuację finansową skutkuje odmową przyznania prawa pomocy, gdyż twierdzenia o złej sytuacji finansowej bez dowodów są niewystarczające.Stan faktyczny
Skarżący D.W. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za nabycie samochodu. Wnioskował o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację finansową, wskazując zajęcie rachunku bankowego oraz posiadanie mieszkania i samochodu osobowego. Nie złożył jednak dodatkowych wyjaśnień ani dokumentów potwierdzających swoją sytuację majątkową pomimo wezwania sądu.Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2014 r. w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D.W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu marki Nissan Navara - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.
Sygn. I SA/Rz 107/14
UZASADNIENIE
Skarżący wezwany do uiszczenia wpisu od skargi na zaskarżona decyzję opisaną w sentencji niniejszego postanowienia w wysokości 356 zł, wniósł także o zwolnienie od kosztów sądowych. Jako argument podał trudną sytuację finansową. Nadmienił, że dokonano zajęcia jego rachunku bankowego na poczet zaległości podatkowych związanych z przedmiotem skargi. Jako majątek skarżący wyszczególnił mieszkanie o pow. 35m2 i samochód osobowy.
Skarżący przemilczał wezwanie do złożenia dodatkowych wyjaśnień (k. 33 akt sądowych sprawy) na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej zwaną w skrócie P.p.s.a., dotyczących możliwości płatniczych.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym może nastąpić, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powołane przepisy są odstępstwem od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, zawartej w art. 199 P.p.s.a., a zatem interesem wnioskodawcy jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia takie wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w przytoczonych powyżej przepisach.
W rozpoznawanej sprawie skarżący nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie (art. 245 § 3 i § 4 P.p.s.a.). Przede wszystkim nie złożył dodatkowego oświadczenia o stanie majątkowym, które m.in. dotyczyło rodzaju wydatków i kwot pieniężnych związanych z kosztami utrzymania, informacji o pomocy materialnej od osób i instytucji, podania informacji o posiadanych zobowiązaniach i wierzytelnościach (publicznoprawnych i cywilnych), nie przedłożył wyciągów z rachunków bankowych i rachunków kart kredytowych z ostatnich trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku oraz zeznań podatkowych ani jakichkolwiek informacji pomocnych przy weryfikacji wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wezwanie w trybie art. 255 P.p.s.a. do uzupełnienia wniosku było konieczne, ponieważ skarżący nie wskazywał żadnych środków dowodowych na poparcie twierdzenia o złej sytuacji finansowej, a udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i powinno
mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowania udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Skoro skarżący nie przedłożył dokumentów uprawdopodobniających trudną sytuację, to samo twierdzenie o złej sytuacji finansowej zawarte we wniosku cyt. "moja sytuacja finansowa jest w obecnej chwili na tyle trudna, iż nie stać mnie na poniesienie kosztów" nie daje podstaw do zwolnienia skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych, bowiem jest nazbyt ogólnikowe. Należy dodać, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy ani referendarz sądowy ani sąd nie mają obowiązku prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy dokładne dane odnośnie stanu majątkowego wnioskodawcy nie są znane wobec uchylania się strony od złożenia stosownych dokumentów i wyjaśnień.
Reasumując, niezastosowanie się do wezwania w trybie art. 255 P.p.s.a. i brak danych w postaci dokumentów i wyjaśnień, pozbawia rozpoznającego wniosek możliwości oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego (por. postanowienie NSA z dnia 1 marca 2006 r., sygn. II OZ 235/06, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem niewykonanie wezwania, o którym mowa w powołanym powyżej przepisie należy potraktować jako niewykazanie przez skarżącego przesłanek, o których mowa w art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a
Mając powyższe na uwadze, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło