I SA/Rz 1119/14
PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-02-19
Skład orzekający: Referendarz sądowy Jacek Boratyn
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która z mocy ustawy jest zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, gdy strona z mocy ustawy jest już z nich zwolniona. Jednakże, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika, wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zasadny i powinien zostać uwzględniony, co stanowi przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Skarżący R. S. złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący wykazał trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody z gospodarstwa rolnego i zasiłek rodzinny, przy jednoczesnym posiadaniu znacznego zadłużenia wobec podmiotów publicznoprawnych. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję ZUS odmawiającą umorzenia należności z tytułu zaległych składek.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2015 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku R. S. o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia (...) sierpnia 2014 r., nr (...), w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu zaległych składek na ubezpieczenie społeczne za październik 2003 r., za okres od września 2004 r. do kwietnia 2005 r., od września 2005 r. do kwietnia 2006 r. w łącznej kwocie 6.626,74 zł, na ubezpieczenie zdrowotne za luty i marzec 2005 r. i za okres od września 2005 r. do kwietnia 2006 r. w łącznej kwocie 1.573,84 zł oraz na Fundusz Pracy za marzec 2005 r. oraz za okres od września 2005 r. do kwietnia 2006 r. w łącznej kwocie 279.86 zł. - postanawia – ustanowić dla skarżącego radcę prawnego.
Skarżący wystąpił o przyznanie mu w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie dla niego zawodowego pełnomocnika w osobie radcy prawnego. W związku z tym złożył oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym z którego wynika, że pozostaje on we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i córką. Źródło utrzymania wszystkich wspólnie gospodarujących osób stanowi gospodarstwo rolne, z którego statystyczny dochód wynosi 1 500 zł, a także zasiłek rodzinny na córkę w wysokości 110 zł miesięcznie.
Deklarując posiadane składniki majątkowe skarżący wymienił: dom jednorodzinny o pow. 70 m2 (pow. zdatna do użytkowania), grunty rolne o areale 7,6 ha, w tym grunty orne 3 ha, a także polisę na życie.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podkreślił, że ze względu na bardzo wysokie zadłużenie wobec podmiotów publicznoprawnych (razem ok. 16 tys. zł) nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w niniejszej sprawie.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Skarżący w niniejszej sprawie z mocy ustawy jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, co wynika z art. 239 pkt 1 e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270, ze zm. zwanej dalej: P.p.s.a.), który stanowi, że nie mają obowiązku uiszczenie kosztów sądowych strony skarżące działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
W związku z tym, że skarżący korzysta z mocy ustawy ze zwolnienia od kosztów sądowych, jego wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy. Rozpoznaniu podlega więc jedynie wniosek o ustanowienie radcy prawnego.
Mając na uwadze sytuację materialną skarżącego, niski poziom uzyskiwanych dochodów w jego gospodarstwie domowym, przy wydatkach pochłaniających całe te środki, należy stwierdzić, że jego wniosek o przyznanie prawa pomocy jest w pełni zasadny. W związku z tym ustanowiono dla niego radcę prawnego, co zgodnie z art. 245 § 3 P.p.s.a. odpowiada przyznaniu prawa pomocy w zakresie częściowym, w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło