I SA/Rz 1119/14
WyrokWSA w Rzeszowie2015-01-29
Skład orzekający: Tomasz Smoleń, Jerzy Solarski, Stanisław Śliwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy, pomimo korzystania przez wnioskodawcę z pomocy społecznej, jest zgodna z prawem, gdy organ nie rozważył interesu publicznego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy, odmawiając umorzenia należności z tytułu składek, prawidłowo ocenił, że nie zachodzą przesłanki do przyznania ulgi, mimo iż wnioskodawca korzysta z pomocy społecznej. Organ prawidłowo wyważył interes indywidualny wnioskodawcy z interesem publicznym, stwierdzając, że sytuacja majątkowa i rodzinna wnioskodawcy nie jest na tyle wyjątkowa, aby uzasadniać umorzenie, a jego zobowiązania wobec instytucji publicznych powinny być regulowane, zwłaszcza że nie wykazano, by opłacenie składek pozbawiło go możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.Stan faktyczny
Skarżący R. S. złożył wniosek o umorzenie zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia, uznając, że nie zachodzi całkowita nieściągalność należności, a sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącego nie uzasadnia umorzenia ze względu na ważny interes osoby zobowiązanej ani interes publiczny. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia zasady dwuinstancyjności i obiektywizmu. Sąd rozpoznał skargę na decyzję odmawiającą umorzenia.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Tomasz Smoleń / spr./ Sędziowie NSA Jerzy Solarski NSA Stanisław Śliwa Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2014r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu zaległych składek na ubezpieczenie społeczne za październik 2003r., za okres od września 2004r. do kwietnia 2005r., od września 2005r. do kwietnia 2006r. w łącznej kwocie 6.626,74 zł, na ubezpieczenie zdrowotne za luty i marzec 2005r. i za okres od września 2005r. do kwietnia 2006r. w łącznej kwocie 1.573,84 zł oraz na Fundusz Pracy za marzec 2005r. oraz za okres od września 2005r. do kwietnia 2006r. w łącznej kwocie 279.86 zł. - oddala skargę -
Zaskarżoną decyzją Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] odmawiającą R. S. ( dalej określanemu jako Skarżący ) umorzenia należności z tytułu składek na:
-ubezpieczenia społeczne za okres: październik 2003r., od września 2004r. do kwietnia 2005r., od września 2005r. do kwietnia 2006r. w łącznej kwocie 6 626,74 zł; w tym z tytułu: składek – 6. 145,14 zł., odsetek naliczonych na dzień wpływu wniosku 8 maja 2006r. - 464,00 zł., kosztów upomnienia 17,60 zł.,
- ubezpieczenie zdrowotne za okres: luty 2005r., marzec 2005r., od września 2005r., do kwietnia 2006r. w łącznej kwocie 1.573,84 zł, w tym z tytułu: składek -1. 517,84 zł., odsetek naliczonych na dzień wpływu wniosku 8 maja 2006r. - 56,00 zł.,
- Fundusz Pracy za okres: marzec 2005r., od września 2005r. do kwietnia 2006r.
w łącznej kwocie 279,86 zł w tym z tytułu składek -279,86 zł.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 138 § 1 ustawy
z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) – dalej w skrócie K.p.a. w zw. z art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( Dz.U. z 2013 r., poz. 1442 ze zm.) – dalej określanej jako ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych.
Jak wynika z akt sprawy wyżej wymienione decyzje zostały wydane w wyniku uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie poprzednio wydanych w sprawie decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2011r., nr [...] i utrzymującej ją w mocy decyzji z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] – wyrok z dnia 10 lipca 2012 r., sygn. akt I SA/Rz 407/12 oraz oddalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej od tego wyroku – wyrok z dnia 6 lutego 2014 r., sygn. akt II GSK 1779/12.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził, a Naczelny Sąd Administracyjny powyższe stanowisko uznał za uzasadnione, że organ wydając decyzje nie rozważył czy odmowa umorzenia należności pozostaje w zgodzie
z interesem publicznym. Z akt sprawy wynika bowiem, że Skarżący wraz z rodziną korzysta z pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej w zakresie dożywiania oraz zasiłku okresowego i zasiłku celowego, a organ nie ocenił tych faktów i nie nadał im żadnego znaczenia, przez co nie ocenił i nie rozważył czy wniosek o umorzenie należności jest zgodny z interesem publicznym.
W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ ustalił, że w stosunku do Skarżącego nie zachodzi całkowita nieściągalność. Jest właścicielem majątku ruchomego, nieruchomości, a prowadzone postępowanie egzekucyjne jest skuteczne i nie zostało zakończone.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie stwierdził również przesłanek do umorzenia należności z tytułu składek ze względu na ważny interes osoby zobowiązanej.
Skarżący prowadzi wraz z żoną i córką - uczennicą liceum, wspólne gospodarstwo domowe. Od dnia 30 kwietnia 2006 r. podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników. Głównym źródłem utrzymania rodziny jest dochód z prowadzonego gospodarstwa rolnego o powierzchni 4,5633 ha fizycznych co stanowi 6,3139 ha przeliczeniowych, położonego w Zdziechowicach Pierwszych, gmina Z., który wynosi 1.578,42 zł miesięcznie. Dodatkowo żona Skarżącego jest uprawniona do pobierania zasiłku rodzinnego: za miesiąc kwiecień 2014r. wypłacono kwotę 196,00 zł. Łączna suma dochodów rodziny wynosi 1.774,47 zł.
Na podstawie oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz o sytuacji materialnej osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej organ ustalił, że wydatki związane z utrzymaniem wynoszą:
* z tytułu miesięcznych opłat (czynsz, energia, gaz, itp.) 200,00 zł miesięcznie,
* inne 400,00 zł miesięcznie, łącznie około 600,00 zł.
Kwota wolna to 1 174,47 zł. Ponadto w okresie letnim, zgodnie z kartą informacyjną Ośrodka Pomocy Społecznej Z., rodzina Skarżącego osiąga niewielkie dochody z prac dorywczych.
Zgodnie z oświadczeniem zawartym w załączniku "informacje do pozycji Zobowiązania pieniężne" zobowiązania pieniężne wynoszą 42.680,90 zł, w tym
z tytułu:
* podatków 1. 730,80 zł,
* kredytów 7. 355,84 zł,
* wobec instytucji 11. 065,00 zł,
* wobec osób fizycznych 14. 000,00 zł,
* inne 22.529,26 zł.
Dokonując porównania zadłużenia w grudniu 2011r. i w chwili obecnej, organ stwierdził, że:
* zadłużenie w Banku BPH SA zmniejszyło się z kwoty 3. 000,00 zł do kwoty 1.315,14 zł,
* zadłużenie w Banku Credit Agricole Bank Polska SA (przedtem Lucas Bank) zmniejszyło się z kwoty 5 566,80 zł do 3 480,00 zł,
* kredyt w Żagiel - kwota 2 679,00 zł – obecnie nie posiada zadłużenia,
- w dniu 27 lipca 2012r. zawarł nową umowę kredytu ratalnego z Bankiem Zachodnim WBK SA,
* wzrosło zadłużenie w KRUS z kwoty 4.239,00 zł do kwoty 9.787,00 zł,
* wzrosło zadłużenie w Amplico Life z kwoty 9.928,04 zł do kwoty 21.410,51 zł,
- zadłużenie wobec osób fizycznych wzrosło z kwoty 11.000,00 zł do 14.000,00 zł.
Na podstawie kwestionariusza o możliwościach płatniczych płatnika składek
z grudnia 2007r., organ ustalił, że kwota zadłużenia u osób fizycznych wynosiła 10. 500,00 zł, natomiast obecnie Skarżący podaje, iż kwota zadłużenia z tego samego tytułu w 2009r. wynosi 4.000,00 zł., co w ocenie organu I instancji czyni uzasadnionym wniosek, że na przestrzeni dwóch lat ( 2007-2009 ) Skarżący spłacił osobom fizycznym kwotę 6. 500,00 zł.
Na tej podstawie organ I instancji stwierdził, że zadłużenie wobec banków i osób fizycznych uległo zmniejszeniu, natomiast wzrosło zadłużenie wobec instytucji w tym KRUS i Gminy Z. W ocenie organu świadczy to o zdolności kredytowej Skarżącego i czyni niezasadnym wniosek o umorzenie należności.
Na podstawie karty informacyjnej Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. z dnia 9 maja 2014r. organ ustalił, że rodzina Skarżącego korzysta okresowo z pomocy społecznej, potwierdzono wartość pobranych zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami przez E. S. – żonę Skarżącego w okresie od stycznia 2006r. do kwietnia 2014r. w wysokości 24.082,00 zł.
Na tej podstawie organ ustalił, że wsparcie rodziny pomocą finansową nastąpiło przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Potwierdzeniem tego faktu jest wystawienie pierwszych tytułów egzekucyjnych i ich skierowanie do Banku PEKAO S.A. w dniu 8 marca 2006r.
Z powodu bezskuteczności egzekucji tytuły przekierowano do Naczelnika Urzędu Skarbowego w dniu 27 czerwca 2008r., a zwolnienie środków z zajętego rachunku na wniosek Skarżącego nastąpiło postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2007r.
w kwocie 7.876,75 zł, oraz postanowieniem z dnia 17 lipca 2008r. w kwocie 2.585,40 zł. Pierwsze środki pochodzące z zajętego rachunku bankowego pozyskane w drodze egzekucji prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego pochodzą dopiero z dnia 14 września 2009r., następnie z 4 sierpnia 2011r., 19 marca 2012r. i ostatnie 22 stycznia 2014r. Na tej podstawie organ przyjął, że to nie działania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych były powodem korzystania przez Skarżącego i jego rodzinę z pomocy Ośrodka od stycznia 2006r.
Organ I instancji nie uwzględnił również argumentów dotyczących problemów zdrowotnych, wskazał, że świadczą one o doznanych urazach, które nie wyłączają Skarżącego z pracy we własnym gospodarstwie. Ponadto wskazał, że Skarżący posiada kwalifikacje pozwalające mu na podjęcie dodatkowego zatrudnienia.
W ocenie organu I instancji za przyznaniem wnioskowanej ulgi nie przemawia również interes publiczny.
Rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy organ podzielił ustalenia jak i wnioski organu I instancji.
W skardze na powyższą decyzję Skarżący podniósł, że decyzja organu wydana w II instancji jest w rzeczywistości kopią decyzji organu I instancji co świadczy o tym, że została wydana przez tego samego pracownika i narusza w ten sposób art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. a także zasadę dwuinstancyjności postępowania. Zwraca się z pytaniem, czy możliwe jest by decyzja organu opierała się na tzw. "widzi mi się".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej określana jako P.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylając poprzednie decyzje organu wskazał, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalając skargę kasacyjną od powyższego wyroku zgodził się z tym, że organ odmawiając umorzenia należności
z tytułu składek powinien był rozważyć czy pozostaje to w zgodzie z interesem publicznym, w sytuacji gdy Skarżący korzysta z pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej.
Wskazówka ta wpisuje się w ugruntowane w tym zakresie orzecznictwo, z którego wynika, że w przypadku wydawania decyzji opartych na swobodnym uznaniu organ powinien wyważyć zarówno interes indywidualny jak również interes publiczny, co wynika wprost z art. 7 K.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 czerwca 1995 r. sygn. akt SA/Wr 2744/94 ( komputerowy system informacji prawniczej LexPolonica nr 341873) zwrócił uwagę, że reguła wyrażona w art. 7 K.p.a. ma zastosowanie we wszystkich tych wypadkach, w których rozstrzygnięcie sprawy powierzone zostało tzw. uznaniu administracyjnemu, co zachodzi wówczas, gdy norma prawna nie przewiduje obowiązku określonego zachowania się organu, lecz możliwość wyboru sposobu załatwienia sprawy. Również w literaturze podkreśla się, że możliwość ta może
i powinna zostać zdeterminowana wyważeniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (A. Wróbel (w:) M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz Zakamycze 2000 s. 139). Zakład Ubezpieczeń Społecznych jako dysponent środków publicznych, oceniając istnienie przesłanek umorzenia składek, zobligowany jest do uwzględnienia interesu publicznego, a nie tylko interesu indywidualnego wnioskodawcy.
Z kolei w wyroku z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 181/10 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w sprawach o umorzenie należności z tytułu zaległych składek ubezpieczeniowych na podstawie art. 28 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym interes publiczny musi być szczególnie mocno akcentowany, bowiem akceptowanie stanu, w którym dopuszcza się niewywiązywanie się z obowiązku opłacania składek godzi w prawa innych opłacających składki osób i narusza zasadę równego traktowania ubezpieczonych. Rozważenie zatem obu interesów tj. słusznego interesu strony postępowania i interesu publicznego, znaleźć powinno wyraz w uzasadnieniu decyzji, tak aby umożliwić kontrolę instancyjną, a następnie ewentualną kontrolę sądową rozstrzygnięcia opartego na uznaniu administracyjnym.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w oparciu zarówno o przepisy prawa materialnego jak również przez pryzmat tak pojmowanego interesu publicznego, Sąd nie znalazł podstaw do jej uchylenia.
W pierwszej kolejności Sąd pragnie odnieść się do zarzutu naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania, a także naruszenia zasady obiektywizmu poprzez wydanie decyzji przez pracownika, który brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji – art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a.
Wbrew zarzutom w sprawie dochowano standardów postępowania dwuinstancyjnego. Organ odwoławczy- w tym przypadku- co dopuszcza procedura związana z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy – ten sam organ- dokonał ponownej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego. Wyciągnięcie takich samych wniosków jak przy pierwotnym rozpoznaniu wniosku nie oznacza, że decyzja jest kopią poprzedniej, ale jedynie, że organ dokonując ponownej analizy sprawy na tle zgłoszonych zarzutów podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Uzasadnienie decyzji nie potwierdza by decyzja była kopią. Nie można również zgodzić się z zarzutem nie wyłączenia pracownika, który brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Decyzja wydana w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy została podpisana przez S. W. poprzednia przez N. P.
Z akt sprawy nie wynika by osoby te brały udział we wcześniejszym etapie postępowania.
Przechodząc do meritum sądowej kontroli decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy, wskazać należy, że podstawą prawną umorzenia należności z tytułu składek jest powołany
w decyzjach art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Powyższy przepis daje prawo do umorzenia tych należności w sytuacji ich całkowitej nieściągalności (art. 28 ust. 1-3), a także w uzasadnionych przypadkach, w stosunku do składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek – jak w niniejszej sprawie - pomimo braku ich całkowitej nieściągalności (art. 28 ust. 3a), przy czym umorzenie składek powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty (art. 28 ust. 4). Jednocześnie na postawie art. 32 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych przepisy dotyczące składek na ubezpieczenie społeczne stosuje się odpowiednio także do składek na fundusz pracy, fundusz gwarantowanych świadczeń pracowniczych i na ubezpieczenie zdrowotne.
W niniejszej sprawie nie występuje całkowita nieściągalność należności z tytułu składek, o której stanowi art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych
i z akt sprawy nie wynika, aby taki stan faktyczny był przez Skarżącego kwestionowany. Istotne dla rozstrzygnięcia w sprawie są natomiast postanowienia zawarte w art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w którym ustawodawca stworzył organom możliwość umorzenia określonych zaległości z tytułu składek, mimo braku ich całkowitej nieściągalności.
Szczegółowe przesłanki umorzenia należności w oparciu o ten przepis sprecyzowane zostały w § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne ( Dz.U. Nr 141, poz. 1365 )- dalej określane w skrócie jako rozporządzenie, zgodnie z którym zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny,
w szczególności w przypadku:
1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;
2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;
3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.
Z punktu widzenia niniejszej sprawy istotny będzie pkt 1 i 3 wyżej powołanego przepisu, gdyż okoliczności na które powołuje się Skarżący to trudna sytuacja majątkowa i rodzina oraz schorzenia na które się powołuje.
Brzmienie wskazanych przepisów wskazuje, że rozstrzygnięcie co do umorzenia ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że nawet zaistnienie przewidzianych
w cytowanych przepisach przesłanek nie zobowiązuje organu do zastosowania wnioskowanej ulgi i daje jedynie potencjalną możliwość umorzenia należności. Prawo wyboru rozstrzygnięcia przysługuje organowi, który może, ale nie musi umorzyć należności. Co czyni formułowane na tym tle zarzuty bezzasadnymi.
Zaznaczyć przy tym należy, że ulga taka jest przywilejem, który może być wnioskodawcy przyznany decyzją, ale nie jest jego prawem, a sądowa kontrola
w takich przypadkach nie odnosi się do zasadności przyznania lub odmowy przyznania ulgi, lecz do zbadania, czy organ wydał decyzję z zachowaniem przepisów postępowania administracyjnego. Tylko prawidłowo przeprowadzone postępowanie pozwala na wyczerpujące i pełne wyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, a w konsekwencji na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego.
W szczególności sąd bada, czy postępowanie przeprowadzono zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, obligującej do podejmowania wszelkich niezbędnych działań
w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy - mając na względzie opisany wyżej interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 K.p.a.) oraz zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.), czy dowody oceniono zgodnie z zasadą swobodnej oceny (art. 80 K.p.a.), czy zapewniony został stronie czynny udział w postępowaniu, a decyzje wydane w jego toku są prawidłowo uzasadnione (art. 107 § 3 K.p.a.).
W ocenie Sądu odmawiając umorzenia zaległości podatkowej w niniejszej sprawie Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Zakład Ubezpieczeń Społecznych ponownie przeanalizował sytuację materialną oraz rodzinną Skarżącego i stwierdził, że przedłożone przez Skarżącego w toku postępowania dokumenty nie potwierdzają okoliczności mogących uzasadniać umorzenie zaległości w oparciu o przepisy rozporządzenia.
Przeprowadzone przez organ postępowanie zaprzeczyło by opłacenie należności miało pozbawić Skarżącego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.
Ulga w postaci umorzenia należności z tytułu skałek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy nie ma za zadanie wyrównania różnic finansowych, gospodarczych, ekonomicznych czy też zapewnienia wszystkim równego startu
w realizowaniu zamierzeń gospodarczych, a jedynie ma służyć zagwarantowaniu minimum egzystencji tym, którzy ponosząc ciężar finansowy tych składek, zostają pozbawieni możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.
Tymczasem jak ustalił organ, źródłem utrzymania rodziny Skarżącego jest dochód
z prowadzonego gospodarstwa rolnego o powierzchni 4,5633 ha fizycznych co stanowi 6,3139 ha przeliczeniowych miesięcznie. Żona Skarżącego jest uprawniona do pobierania zasiłku rodzinnego. We wspólnym gospodarstwie pozostaje jeszcze córka w wieku licealnym. Łączna suma dochodów rodziny wynosi 1.774,47 zł, Zgodnie ze złożonym oświadczeniem organ ustalił miesięczne wydatki rodziny Skarżącego na kwotę 600 zł, kwota wolna to 1.174,47 zł.
Przeprowadzona przez organ analiza zobowiązań wykazała, że zadłużenie Skarżącego względem banków i osób prywatnych malało, wzrastały natomiast należności w stosunku do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Organ ustalił również, że rodzina Skarżącego korzystała z pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej i z tego tytułu miała przyznawane od 1 czerwca 2006 r. zasiłki, w łącznej kwocie 24.082,00 zł. Analiza przyznawanych zasiłków na tle narastających należności względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wskazała, że z pomocy Ośrodka Skarżący zaczął korzystać jeszcze przed podjęciem czynności egzekucyjnych, zmierzających do wyegzekwowania należności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Tak opisana sytuacja majątkowa, rodzinna Skarżącego czyni uzasadnionym twierdzenie organu, że po stronie Skarżącego nie zachodzi słuszny interes przemawiający za umorzeniem powstałych należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne zdrowotne i Fundusz Pracy. Sytuacja Skarżącego nie jest na tyle wyjątkowa by twierdzić, że jego dalsza egzystencja, bez zapewnienia środków ze strony Państwa, jest niemożliwa.
W świetle powyższego za nieskuteczny należy uznać podnoszony przez Skarżącego argument, że umorzenie należności rozwiązałoby wiele jego problemów, i umożliwiło inwestycje w rozwój gospodarstwa w czym upatrywał powodzenie wniosku.
Powoływanie się przez Skarżącego na dolegliwości kręgosłupa, ortopedyczne, bóle stawów, czy zły stan uzębienia, jak również podobne dolegliwości żony – schorzenia kręgosłupa, żylaki nie wyczerpują przesłanki przewlekłej choroby pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Nie można pominąć faktu, że Skarżący ponosi wydatki na rozwój gospodarstwa, które zamierza prowadzić. Przyjęcie w takim stanie rzeczy, że jego schorzenia, czy też schorzenia jego żony pozbawiają go możliwości podjęcia zatrudnienia przeczyłoby tym faktom.
W ocenie Sądu słuszne jest również stanowisko organu, że za umorzeniem tych zaległości nie przemawia interes publiczny, który musi być również postrzegany jako dbałość o równe traktowanie ubezpieczonych. Niewywiązywanie się
z obowiązku opłacania składek godzi bowiem w prawa innych opłacających składki osób. Sąd podziela stanowisko organu, że nie leży w interesie państwa premiowanie osób, które unikają płacenia należności względem placówek publicznych, regulując na bieżąco zobowiązania prywatne.
W takiej sytuacji interes indywidualny musi ustąpić interesowi publicznemu. Organ zaprzeczył przy tym by korzystanie przez Skarżącego ze środków pomocy społecznej było konsekwencją regulowania tych zaległości. Jak wyjaśnił, korzystanie przez Skarżącego z tych środków miało miejsce jeszcze przed podjęciem czynności egzekucyjnych. Ponadto, jak ustalił organ, na dzień wydawania decyzji rodzina Skarżącego nie korzystała z pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej w Zaklikowie.
W ocenie Sądu przeprowadzone przez organ postępowanie wykazało brak przesłanek do przyznania Skarżącemu wnioskowanej ulgi. Organ w sposób wszechstronny zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, a wydając decyzję wziął pod uwagę zarówno słuszny interes obywatela jak i interes publiczny.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło