I SA/Rz 113/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska / spr./ SO del. Piotr Popek Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2016 r. sprawy ze skargi Z. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015r. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy T. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...]. I SA/Rz 113/16 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2015r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO) po rozpoznaniu odwołania Z. J. (dalej: podatnik/skarżący) od decyzji Wójta Gminy z dnia [...] lipca 2015r., nr [...], w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015r. na kwotę 207,00zł, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Z uzasadnienia decyzji oraz akt sprawy wynika, że Wójt Gminy decyzją z dnia [...] lipca 2015r. ustalił podatnikowi wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015r. w kwocie 207,00zł, na którą składają się podatek od nieruchomości w wysokości 184,00zł oraz podatek rolny – 23zł. Uzasadniając decyzję organ I instancji wyjaśnił, że wysokość podatków w formie łącznego zobowiązania pieniężnego została ustalona na podstawie złożonych informacji (wykazu nieruchomości) i zapisu w ewidencji gruntów i budynków, przy zastosowaniu stawek określonych w obowiązujących przepisach podatkowych. Od powyższej decyzji podatnik złożył odwołanie do SKO, w którym zarzucił, że organ I instancji nieprawidłowo naliczył zobowiązanie pieniężne w podwójnej stawce 260zł, tj. zamiast 130zł. Wskazał, że od 2008r. pobiera rentę strukturalną i w dalszym ciągu opłaca obowiązkowe ubezpieczenie rolnicze w KRUS. Ponadto decyzja zawiera niezrozumiałe dla podatnika stwierdzenie "saldo – zaległość na kwotę 249,00zł". Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] listopada 2015r., SKO utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy powołując się na przepis art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014, poz. 849 ze zm.) – dalej: u.p.o.l. oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2013, poz. 1381 ze zm.) – dalej: u.p.r., wskazał, kto może być podatnikiem podatków od nieruchomości i rolnego. Wyjaśnił również, że na podstawie art. 6c u.p.r. podatki: rolny, leśny oraz od nieruchomości, należne od osoby fizycznej za dany rok podatkowy na terenie tej samej gminy, są pobierane w formie łącznego zobowiązania pieniężnego. Zdaniem SKO, organ I instancji prawidłowo ustalił kwotę łącznego zobowiązania pieniężnego, uwzględniając zmianę powierzchni gruntów i budynków będących własnością podatnika, dokonaną w związku z przeprowadzoną modernizacją gruntów i budynków na terenie miejscowości Ł. (zmiana użytku w jedn. rej. 1172). Z uwagi na to, że ww. zmiana została ujawniona w systemie informatycznym przez Starostę w dniu 13 stycznia 2015r., w ocenie SKO, organ I instancji w sposób prawidłowy ustalił kwotę podatków rolnego i od nieruchomości uwzględniając w wymiarze za miesiąc styczeń wielkość powierzchni przed zmianami powierzchni gruntów i budynków, a za okres od lutego do grudnia 2015r., z uwzględnieniem zmiany powierzchni. Ponadto organ II instancji wyjaśnił, że podstawą wymiaru podatków, zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2015r., poz. 520 ze zm.), są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, wskazując na wiążący charakter tych zapisów przy wymiarze podatku oraz obowiązek ich respektowania przez organy podatkowe, mimo ewentualnych różnic między ewidencją, a stanem faktycznym. Na ww. decyzję SKO podatnik złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wnosząc o jej uchylenie. Skarżący podniósł, że w wydanej decyzji SKO nie odniosło się do zarzutu odwołania dotyczącego określenia w decyzji organu I instancji salda zaległości na kwotę 249,00zł. Ponadto zdaniem skarżącego, zastosowano nieprawidłową stawkę podatkową, gdyż skarżący przekazał gospodarstwo rolne w zamian za rentę strukturalną i w myśl ustawy z dnia 19 czerwca 2007r. traktowany jest jako rolnik do osiągnięcia wieku emerytalnego i podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu rolniczemu, zatem powinien być rozliczany według stawek przysługujących rolnikom. W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) - dalej: P.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi. Skarga jest zasadna, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty zasługują na uwzględnienie. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji Sąd dostrzegł naruszenia prawa, skutkujące koniecznością uchylenia tych rozstrzygnięć. W ocenie Sądu, zasadny jest zarzut dotyczący nieprawidłowego zamieszczenia w decyzji Wójta Gminy z dnia [...] lipca 2015r., informacji o kwocie salda. Stosownie do art. 210 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015, poz. 613 ze zm.) – dalej: O.p., rozstrzygnięcie jest jednym z elementów decyzji. Niewątpliwe rozstrzygnięcie to jedna z najważniejszych części składowych decyzji, będąca kwintesencją orzeczenia. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że rozstrzygnięcie jest tym elementem decyzji, który określa skutki prawnopodatkowe ustalonego przez organ podatkowy stanu faktycznego i zastosowanych przepisów prawnych. Z rozstrzygnięcia powinien wynikać zakres praw lub obowiązków strony, która jest adresatem decyzji. Rozstrzygnięcie powinno być zatem sformułowane w sposób zrozumiały i precyzyjny, tak aby wynikało z niego w sposób niebudzący wątpliwości, jakie uprawnienia zostały przyznane lub jakie obowiązki zostały nałożone (por. wyrok NSA w Poznaniu z dnia 31 października 1995 r., SA/Po 1024/95, Prawo Gospodarcze 1996, nr 4, s. 20). Ponadto w decyzji nie powinny być zamieszczone żadne inne elementy, poza wymienionymi w art. 210 § 1 O.p., w tym informacja dla podatnika o jego zadłużeniu wynikającym z innych rozstrzygnięć. Niedopuszczalne jest zwłaszcza umieszczenie tego rodzaju informacji w części decyzji znajdującej się przed uzasadnieniem, co mogłoby sugerować, że stanowi część rozstrzygnięcia. Należy zwrócić uwagę, że tego rodzaju informacja jest nie tylko niezrozumiała dla podatnika, co wynika z odwołania i skargi, ale też może spowodować wadliwą egzekucję kwoty wskazanej jako zaległość, chociaż decyzja dotyczy innego zobowiązania. Z tych względów, zamieszczenie w rozstrzygnięciu decyzji organu I instancji sformułowania " saldo – zaległość na kwotę: 249,00zł" jest niedopuszczalne. Ponadto jak słusznie zwraca uwagę skarżący, mimo podniesienia powyższej kwestii w odwołaniu od decyzji organu I instancji, SKO nie ustosunkowało się do tego zarzutu, nie wyjaśniając wątpliwości strony. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak jest stanowiska organu odwoławczego w tym zakresie, co stanowi naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 O.p. Sąd podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że nieustosunkowanie się do zarzutów odwołania narusza art. 210 § 1 pkt 6 O.p. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z dnia 25 czerwca 1999 r., III SA 7760/98, LEX nr 46794). Powyższe uchybienia spowodowały konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c i art. 135 P.p.s.a. W ocenie Sądu, pozostałe zarzuty skargi są niezasadne. Stosownie do art. 4 ust. 1 u.p.r. podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi dla gruntów gospodarstw rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego (pkt 1); dla pozostałych gruntów - liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków (pkt 2). Wysokość stawki podatku rolnego została określona w art. 6 ust. 1 u.p.r., zgodnie z którym, podatek rolny za rok podatkowy wynosi: od 1 ha przeliczeniowego gruntów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 - równowartość pieniężną 2,5q żyta; od 1 ha gruntów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 - równowartość pieniężną 5q żyta - obliczone według średniej ceny skupu żyta za 11 kwartałów poprzedzających kwartał poprzedzający rok podatkowy. Przy czym średnią cenę skupu żyta, o której mowa w ust. 1, ustala się na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, ogłaszanego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", w terminie do dnia 20 października roku poprzedzającego rok podatkowy. Korzystając z uprawnienia, o którym mowa w art. 6 ust. 3 u.p.r. Rada Gminy obniżyła cenę skupu żyta do kwoty 52,00zł za 1q. Z powyższych unormowań wynika, że stawka wynosząca równowartość pieniężną 2,5q żyta, jest stosowana do hektarów przeliczeniowych gospodarstwa rolnego, a stawka stanowiąca równowartość pieniężną 5q żyta znajduje zastosowanie do gruntów rolnych niestanowiących gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów tej ustawy. O wysokości opodatkowania podatkiem rolnym decyduje zatem to, czy użytek rolny jest, bądź nie jest, gospodarstwem rolnym. Definicję gospodarstwa rolnego zawiera przepis art. 2 ust. 1 u.p.r. Wynika z niej, że podstawowym warunkiem uznania gruntów za gospodarstwo rolne jest ich łączna powierzchnia, określana mianem normy obszarowej. Jeżeli łączna powierzchnia gruntów stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu jednej osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej przekracza 1 ha użytków rolnych lub 1 ha gruntów zadrzewionych i zakrzewionych na użytkach rolnych, jest to gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 2 ust. 1 u.p.r. W przypadku, gdy grunt nie spełnia normy obszarowej, nie może być uznany za gospodarstwo rolne i w konsekwencji będzie opodatkowany podatkiem rolnym według wyższej stawki, stanowiącej równowartość pieniężną 5q żyta. Ze znajdującej się w aktach administracyjnych ewidencji gruntów i budynków wynika, że skarżący jest właścicielem użytków rolnych o łącznej powierzchni 0.1821 ha. Jak wskazuje SKO, powierzchnia ta uległa zmianie na 0,0816 ha w związku z przeprowadzoną modernizacją gruntów na terenie miejscowości Łukawiec (zmiana użytku w jedn. rej. 1172), która została ujawniona w systemie informatycznym przez właściwy organ w dniu 13 stycznia 2015r. Grunty stanowiące własność skarżącego nie stanowią zatem gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 2 ust. 1 u.p.r., co uprawniałoby do zastosowania niższej stawki podatku. Żadne inne okoliczności, w tym opłacanie składki na KRUS, czy "traktowanie" skarżącego jako rolnika w związku z przekazaniem gospodarstwa za rentę strukturalną, nie mają wpływu na wybór właściwej składki. W konsekwencji, zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom skarżącego organ I instancji zastosował stawkę podatku rolnego w prawidłowej wysokości 260zł, stanowiącej równowartość pieniężną 5q żyta. Z powyższych względów zarzut dotyczący zastosowania niewłaściwej stawki podatku jest niezasadny. Nie budzi wątpliwości również stanowisko SKO wskazujące na wiążący charakter, przy wymiarze podatku, zapisów ewidencji gruntów i budynków oraz obowiązek respektowania przez organy podatkowe danych z niej wnikających. Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji. W ponownym postępowaniu organy podatkowe zobowiązane są uwzględnić wskazania Sądu odnośnie nieprawidłowego zamieszczenia w rozstrzygnięciu decyzji informacji o kwocie salda. Należy wskazać również, że niniejszy wyrok nie zawiera orzeczenia o kosztach postępowania ponieważ skarżący nie zgłosił wniosku o przyznanie należnych kosztów w terminie określonym w art. 210 § 1 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, strona traci uprawnienie do żądania zwrotu kosztów, jeżeli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia, nie zgłosi wniosku o przyznanie należnych kosztów, o czym skarżący został pouczony (pkt 6 pouczenia doręczonego skarżącemu wraz z zawiadomieniem o rozprawie).