I SA/Rz 1244/14
PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-01-12
Skład orzekający: Jacek Boratyn
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółce przysługuje prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w postępowaniu administracyjnosądowym, biorąc pod uwagę jej sytuację majątkową i obroty?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy spółce, uznając, że wpis od skargi w kwocie 2000 zł nie jest wygórowany w stosunku do obrotów spółki i wartości jej środków trwałych. Pomimo bieżących trudności finansowych i zajęcia rachunków bankowych, spółka jako przedsiębiorca powinna we własnym zakresie pozyskać środki na pokrycie kosztów postępowania, a wspólnicy powinni dostarczyć brakujących środków w sytuacjach kryzysowych.Stan faktyczny
Spółka "A" sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej długu celnego. Spółka wykazała wysoki kapitał zakładowy, wartość środków trwałych oraz zysk z ostatniego roku obrotowego, ale jednocześnie podała wysokie zadłużenie na rachunkach bankowych i zajęcie kont przez Izbę Celną. Jako argument podano, że działalność spółki jest jedynym źródłem utrzymania rodziny wspólnika.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy spółce "A" sp. z o.o. w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2015 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku "A" sp. z o.o., z siedzibą w P., o przyznanie tej spółce prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi spółki na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia (...) października 2014 r., nr (...), w przedmiocie długu celnego - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżąca spółka wystąpiła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W związku z tym, złożyła oświadczenie o stanie majątkowym, zgodnie z którym wartość jej kapitału zakładowego wynosi 600 000 zł, wartość zgromadzonych przez nią środków trwałych 659 126,48 zł, a ostatni rok obrotowy zakończyła z zyskiem, w wysokości 174 849,87 zł.
Spółka podała również, że posiada trzy rachunki bankowe, których salda, na dzień złożenia wniosku wynosiły odpowiednio: - 109 650,92 zł, - 142 756,33 EUR i – 122 066,03 USD.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy spółka podała, że na koniec czerwca 2014 r. odnotowała stratę. Obecnie nie ma też możliwości zbycia należących do niej środków trwałych, albowiem stanowią one zabezpieczenie rzeczowe kredytów bądź są przedmiotem leasingu. Na swoją bieżącą działalność spółka, zgodnie ze swoim oświadczeniem, wykorzystuje kredyt obrotowy.
W dalszej części uzasadnienia podkreślono, że działalność przedsiębiorstwa skarżącej zaburza przede wszystkim zajęcie jej kont przez Izbę Celną, w związku z czym wszystkie wpływy na te rachunki są natychmiast przejmowane przez organ egzekucyjny.
Jako argument przemawiający za uwzględnieniem wniosku spółki podano także to, że jej działalność jest jedynym źródłem utrzymania rodziny, w tym dwójki dzieci.
Do wniosku skarżącej załączonych zostało szereg dokumentów źródłowych, w tym między innymi kopie deklaracji składanych przez spółkę na poczet podatku od towarów i usług, zgodnie z którymi podstawa opodatkowania tym podatkiem w październiku 2014 r. wyniosła 224 497 zł, a we wrześniu tego roku 109 647 zł.
Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 2 000 zł.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, w zakresie częściowym, może nastąpić, gdy wykaże ona że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Jak wynika z przytoczonego wyżej regulacji przyznanie prawa pomocy innym podmiotom niż osoby fizyczne uzależnione jest nie tylko od ich sytuacji materialnej, ponieważ ustawodawca w tym przypadku, posługując się terminem "prawo pomocy może zostać przyznane", pozostawił decyzję w tym zakresie uznaniu sądu, co oznacza, że nawet, gdy wnioskodawca wykaże brak środków na pokrycie określonych kosztów postepowania, to nie rodzi to po jego stronie swoistego rodzaju "roszczenia" o przyznanie mu ulgi w postaci prawa pomocy. Udzielając bowiem tego rodzaju wsparcia osobie prawnej rozważyć należy oprócz uwarunkowań materialnych również takie okoliczności jak status wnioskodawcy, cele jego działalności, możliwości pozyskania środków oraz potencjalne skutki odmowy przyznania mu wsparcia.
Mając na uwadze okoliczności przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy, gdyż nie sposób jest stwierdzić, że nie ma ona środków na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Koszty te, wśród których najważniejszą pozycję stanowi wpis w kwocie 2 000 zł, nie są wygórowane w stosunku do wartości obrotów spółki (wysokość podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług wyniosła we wrześniu i październiku 2014 r. odpowiednio 109 647 zł i 224 497 zł) oraz zgromadzonych przez nią środków trwałych (659 126,48 zł). W tej sytuacji nawet bieżące trudności finansowe, zajęcie jej rachunków bankowych, nie mogą przemawiać za przyznaniem skarżącej dofinansowania ze środków publicznych.
Oprócz tego dodać należy, że spółka jest przedsiębiorcą, nastawionym na generowanie zysku dla swoich wspólników, tak więc to ci wspólnicy powinni dostarczyć jej brakujących środków w sytuacjach kryzysowych, skoro decydują się na kontynuowanie jej działalności.
Aktualnie spółka prowadzi działalność gospodarczą, jest czynnym uczestnikiem obrotu gospodarczego, tak więc winna we własnym zakresie pozyskać środki na zabezpieczenie realizacji swoich celów.
Na marginesie niniejszych rozważań dodać również należy że jedynym udziałowcem skarżącej spółki jest B. J. N., która posiada także, zgodnie z danymi zamieszczonymi w Krajowym Rejestrze Sądowym, udziały w "B" sp. z o.o., z siedzibą w P., a także jest wspólnikiem spółki jawnej "C" sp. j. Skarżąca spółka więc, wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu wniosku, nie stanowi jedynego źródła jej utrzymania.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło