I SA/Rz 129/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 10 lipca 2014r. . na posiedzeniu niejawnym wniosku P.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania - postanawia – odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy Sygn. I SA/Rz 129/14 U Z A S A D N I E N I E P.K. (dalej: skarżący/wnioskodawca) w skardze na postanowienie opisane w sentencji wniósł o zwolnienie z opłaty sądowej. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na formularzu PPF podał krótko, że nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania rodziny ponieść kosztów sądowych (zakres rozpoznawanego wniosku). Oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Jedynymi dochodami są dochody z prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej w wysokości 1500 zł brutto miesięcznie. Na utrzymaniu małżonków pozostaje ich dwunastoletnia córka. Jako majątek skarżący oświadczył budynek o pow. 25 m² na dzierżawionej od gminy działce, zasoby pieniężne w postaci akcji na kwotę 10.000 zł, dwa samochody osobowe, motocykl, pojazd czterokołowy, wszystko o łącznej wartości 80.000 zł. Skarżący dodał, że jego zobowiązania wobec urzędu celnego wynoszą ok. 12.000 zł, ponosi miesięcznie koszty ok. 400 zł związane z opłatami za dom rodziców, w którym mieszka wraz ze swoją rodziną. Oceniając te informacje jako niewystarczające, zwrócono się do skarżącego o dodatkowe dane, tj. m.in. o podanie kosztów związanych z codziennym utrzymaniem, ewentualnej pomocy w utrzymaniu od instytucji oraz osób trzecich, przedłożenia wyciągów ze wszystkich rachunków bankowych i kart kredytowych, rachunków papierów wartościowych, udokumentowania za pomocą zeznań podatkowych dochodów gospodarstwa domowego, przedłożenie kserokopii ksiąg rachunkowych prowadzonych w ramach działalności gospodarczej i składanych deklaracji dla podatku od towarów i usług, za ostatnie sześć miesięcy poprzedzających złożenie wniosku, a także kopii ewidencji środków trwałych, udokumentowanie statusu bezrobotnej przez żonę skarżącego i przedłożenia dokumentów wskazujących na trudną sytuację materialną, zdrowotną itp. jeśli takowe są w posiadaniu strony. W odpowiedzi skarżący wyjaśnił, że opłaca połowę kosztów związanych z utrzymaniem domu, w którym mieszka (dom, w którym zamieszkuje wraz z rodziną jest własnością jego rodziców). Posiada będące w użytkowaniu jako środki trwałe w prowadzonej działalności gospodarczej Hondę CRV, Toyotę Land Cruiser, quad Yamaha YSTD 550 oraz jako towar motocykl Harley Davidson (uszkodzony). Do dodatkowego oświadczenia skarżący załączył kserokopie: zeznań PIT-36 za 2011 r. i 2012 r., ewidencję środków trwałych, wyciągi z rachunków bankowych, z rachunku papierów wartościowych oraz karty kredytowej, karty wizyt w urzędzie pracy należącej do żony skarżącego . Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej P.p.s.a.- przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, tj. w takim o jaki wnioskuje skarżący, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych wynika, że zasadą jest, że to strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199, art. 205, art. 214 P.p.s.a.). Zwolnienie jako odstępstwo od obowiązku ponoszenia kosztów może mieć miejsce tylko wówczas gdy zdobycie środków na pokrycie udziału w postępowaniu sądowym jest przez stronę obiektywnie niemożliwe. Zdaniem rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, oświadczenie skarżącego, że nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania rodziny ponieść kosztów sądowych, nie jest wiarygodne w konfrontacji z poddaniem okoliczności sprawy analizie na podstawie akt i zgromadzonej dodatkowej dokumentacji oraz racjonalnej ocenie, zgodnej z zasadami doświadczenia życiowego i logiki. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że rozpoznając wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych wzięto pod uwagę fakt, że wniósł on do sądu skargi na postanowienia organu podatkowego w czterech sprawach. Zatem wpis we wszystkich zaskarżonych sprawach będzie wpisem stałym i wynosi 100 zł (zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. nr 221, poz. 2193 ze zm.). Wysokość ewentualnych innych kosztów sądowych w tych sprawach (opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, wpis od skargi kasacyjnej)- o ile powstaną- każdorazowo wyniesie również kwotę 100 zł. Zatem takie kwoty obciążenia budżetu domowego zostały wzięta pod uwagę w rozważaniach nad przesłankami ustawowymi przyznania prawa pomocy w stosunku do skarżącego. W rozpoznawanej sprawie analiza wniosku, a przede wszystkim analiza dokumentów nadesłanych na wezwanie dostarcza argumentów za odmową przyznania prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Przede wszystkim skarżący posiada na rachunku walutowym zasoby pieniężne w kwocie 761,17 USD. Na rachunku firmowym skarżącego odnotowywane są wpłaty od kontrahentów. Z rachunku tego dokonywane są przelewy na rachunek osobisty skarżącego, a ilość transakcji i rodzaj płatności nie wskazują na to, że skarżący ogranicza swoje wydatki do kwoty zadeklarowanego dochodu w wysokości 1500 zł miesięcznie brutto. Na rachunek bankowy żony, zgodnie z przedłożoną historią operacji (od 1.10.2013 r. do 31.01.2014 r.) dokonywane są wpłaty dysponowane dalej na różne cele, w tym zapłatę i spłatę zobowiązań kredytowych skarżącego. Skarżący dysponuje kartą kredytową. Według wyciągu z 28.01.2014r. saldo tego rachunku wynosiło 15.977,08 zł. Oboje małżonkowie posiadają rachunki inwestycyjne o wartości 5.022,25 zł każde. Przychody skarżącego za 2012 r. z tytułu prowadzonej działalności według PIT-36 wyniosły 407.710,63 zł. Wprawdzie zgodnie z przedłożonymi dokumentami w 2013 r. skarżący odnotował stratę: -27.856,12 zł, ale należy pamiętać, że system podatkowy zezwala na odliczenie poniesionych strat, czyli kosztów transakcji przewyższających w danym okresie odpowiadające im przychody, od przyszłej podstawy opodatkowania, redukując w ten sposób kwotę przypadającego do zapłaty podatku dochodowego, co nie oznacza faktycznego braku dochodów. Do kosztów uzyskania przychodów zaliczyć można amortyzację (w przypadku skarżącego była to kwota 8.534,65 zł) i w taki sposób optymalizować zobowiązania podatkowe. Zatem strata, co jeszcze raz należy podkreślić, nie zawsze odpowiada faktycznemu brakowi dochodów z tytułu prowadzonej działalności. Na ocenę sytuacji strony ubiegającej się o przyznanie jej prawa pomocy wpływa całokształt sytuacji majątkowej, a ta w przypadku skarżącego z pewnością pozwoli mu na pokrycie kosztów sądowych w całości we wszystkich czterech sprawach bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Konkludując, rozpoznający wniosek referendarz, nie utwierdził się w przekonaniu, że skarżący faktycznie wymaga wsparcia w postaci przyznania - w jakimkolwiek zakresie- prawa pomocy. Społeczna funkcja instytucji prawa pomocy nie powinna być nadużywana, w sytuacji gdy możliwości finansowe zobowiązanego na to pozwalają. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.