I SA/Rz 141/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Jarosław Szaro /spr./, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2023 r. sprawy ze skargi J.F. na decyzję Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Rzeszowie z dnia 13 stycznia 2023 r., nr 9009-2023-41 w przedmiocie odmowy przyznania pomocy 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję nr BP175.8110.2911.2022.MP/DM Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. z dnia 7 grudnia 2022 r., 2) zasądza od Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Rzeszowie na rzecz skarżącego J.P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. J. F. (dalej: Skarżący/Wnioskodawca) poddał kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie decyzję Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Rzeszowie z 13 stycznia 2023 r. nr 9009-2023-41. Utrzymano nią w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. z [...] grudnia 2022 r. nr [...] o odmowie przyznania Mu pomocy finansowej w zakresie wsparcia finansowego rodziny, której zagraża utrata płynności finansowej w związku z wystąpieniem w gospodarstwie rolnym w 2022 r. szkód spowodowanych niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi (suszą). Z przedłożonych Sądowi akt sprawy wynika, że Skarżący zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego Agencji o udzielenie ww. pomocy finansowej. Zasady przyznawania wnioskowanej pomocy określało rozporządzenie Rady Ministrów z 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zmienione rozporządzeniami Rady Ministrów z 14 listopada 2022 r. i z 21 listopada 2022 r. Do warunków, od których uzależniono udzielenie pomocy, było wykazanie, do 30 listopada 2022 r., sprzedaży produktów rolnych z prowadzonego gospodarstwa rolnego w okresie od 1 stycznia 2021 r. do 30 września 2022 r. o wartości co najmniej 5 000 zł brutto, kopiami faktur lub innych dokumentów. Wnioskodawca dokumentów takich w przepisanym terminie nie przedłożył. Wobec tego Kierownik Biura Powiatowego odmówił uwzględnienia wniosku i przyznania Wnioskodawcy pomocy finansowej, ponieważ nie zostały spełnione warunki określone w § 13zs ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 27 stycznia 2015 r. Rozstrzygnięcie to utrzymał w mocy Dyrektor Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji uznając, że istotna przy rozpatrywaniu wniosku Skarżącego była treść § 13zs ust. 7 rozporządzenia Rady Ministrów z 27 stycznia 2015 r., która określała, że potwierdzenie sprzedaży, o której mowa w ust. 2 pkt 4, następuje kopią faktur lub innych dokumentów. Regulacja ta została wprowadzona na mocy rozporządzeń Rady Ministrów z 14 listopada 2022 r. i 21 listopada 2022 r., zmieniającego rozporządzenie z 27 stycznia 2015 r. odpowiednio od 15 listopada 2022 i 23 listopada 2022 r. Został nimi dodany do ww. rozporządzenia i modyfikowany przepis § 13zs ust. 3 pkt 4. Z kolei przepis przejściowy zawarty w § 3 ust. 1 rozporządzenia z 14 listopada 2022 r. stanowił, że osoba, która złożyła wniosek przed dniem jego wejścia w życie (15 listopada 2022 r.), obowiązana jest złożyć kopie faktur do 23 listopada 2022 r. Później, w rozporządzeniu z 21 listopada 2022 r., termin ten przedłużono do 30 listopada 2022 r. W § 3 ust. 2 rozporządzeń z 14 listopada 2022 r. i z 21 listopada 2022 r. postanowiono zaś, że w przypadku niezłożenia faktur w terminie pomocy nie przyznaje się. W wyznaczonym terminie Wnioskodawca nie złożył do Biura Powiatowego kopii wymaganych dokumentów. Postępowanie było prowadzone na wniosek strony, która złożyła w formularzu oświadczenie o znajomości warunków otrzymania pomocy finansowej. W odwołaniu Wnioskodawca podniósł, że do wniosku o udzielenie dołączył kalkulację szkód, jaka poniósł w gospodarstwie wskutek suszy. W okresie od 1 stycznia 2021 r. do 30 września 2022 r. sprzedał na targowisku produkty rolne o wartości ponad 6.000 zł. Nie posiada faktur, które by tę sprzedaż dokumentowały. Do wniosku nie dołączył odpowiednich dokumentów, ponieważ nie był o tym odpowiednio poinformowany. Do odwołania przedłożył oświadczenie o sprzedaży produktów rolnych (pszenicy ozimej, pszenżyta ozimego, ogórków, jabłek i owsa). Natomiast w skardze, domagając się uchylenia zaskarżonych decyzji i orzeczenia o kosztach postępowania, Skarżący zarzucił naruszenie przez organy: 1) art. 8 k.p.a. poprzez działanie podważające zaufanie do organów wskutek nieprawidłowej oceny zgromadzonych dowodów i bezzasadne uznanie, że złożone przez Niego oświadczenie jest nieskuteczne w sytuacji, gdy wniosek złożył w stanie prawnym, w którym nie było wymagane przedłożenie faktur bądź innych dokumentów, a także nie został poinformowany przez organy o konieczności ich złożenia i nie został wezwany także do uzupełnienia braków, 2) art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez brak podjęcia wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, co skutkowało brakiem zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a mianowicie poprzez uznanie, że nie przysługuje Mu pomoc finansowa w sytuacji, gdy: - złożył wniosek wraz z kompletnymi dokumentami w obowiązującym wówczas stanie prawnym, w którym nie było wymagane przedłożenie faktur oraz innych oświadczeń, natomiast nie został poinformowany o konieczności późniejszego ich dostarczenia, - przedłożył oświadczenie o sprzedaży produktów rolnych, jednakże brak ich dostarczenia po dniu złożenia wniosku wynikła z uchybienia organów administracji, które nie wezwały go w sposób prawidłowy do uzupełnienia wniosku oraz przedłożenia dodatkowych dokumentów, - organ I Instancji podejmował próby kontaktu telefonicznego z Nim w celu uzupełnienia/przedłożenia do wniosku dodatkowych dokumentów, jednak wezwanie to nie było skuteczne, gdyż nigdy do Niego nie dotarło, natomiast pomimo tego faktu i bezskuteczności podjętej czynności organy wydały decyzję o odmowie przyznania pomocy finansowej (gdyby wezwanie zostało skierowane zgodnie z zasadą pisemności i w odpowiednim terminie, skarżący braki uzupełniłby), - spełnił wszystkie prawne i faktyczny przesłanki do przyznania tej pomocy, tym bardziej, że w dniu składania przez niego wniosku (14 listopada 2022 r.) nie istniał wymóg przedłożenia faktur/oświadczeń, natomiast w przypadku zmiany stanu prawnego organ powinien wezwać Go na piśmie do przedłożenia rzeczonych dokumentów, 3) art. 9 k.p.a. poprzez naruszenie zasady informowania stron skutkującą uznaniem, że powinien znać przepisy prawa ubiegając się o płatność, przy czym to ograny obowiązane są do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw, a przede wszystkim to organy czuwają, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa, co nie miało miejsca, a dodatkowo tą okolicznością organy obciążyły Jego, 4) art. 10 k.p.a. poprzez brak zapewnienia Mu czynnego udziału w postępowaniu i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem decyzji, podczas gdy nie został poinformowany o zakończeniu postępowania administracyjnego, a także o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, a tym samym nie miał możliwości ustosunkowania się do zarzucanych mu kwestii braku dokumentacji, 5) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu decyzji faktów, które uznano za udowodnione, a także dowodów, którym odmówiono nadania waloru wiarygodności, w szczególności brak odniesienia się przez organ II Instancji do faktu podejmowania przez organ I Instancji próby wezwania Go do uzupełnienia dokumentacji, a także zbadania, czy podejmowana czynność była skuteczna w świetle przepisów prawa i pozwalała organowi na nieuwzględnienie wniosku skarżącego, 6) § 13zs ust 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 27 stycznia 2015 r., zmienionego rozporządzeniem Rady Ministrów z 21 listopada 2022 r., poprzez błędną wykładnię i uznanie, że nie przysługuje Mu pomoc finansowa w sytuacji, gdy przedłożył do akt sprawy dokumentację, tj. oświadczenie o sprzedaży produktów rolnych, która wskazuje, że sprzedał w okresie od 1 stycznia 2021 r. do 30 września 2022 r. produkty rolne w powyżej 5.000 zł brutto, 7) § 13zs ust 7pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 27 stycznia 2015 r. poprzez błędną wykładnię i uznanie, że nie przysługuje Mu pomoc finansowa w sytuacji, gdy wskazanie w treści rozporządzenia terminu do złożenia określonych dokumentów nie wyłącza stosowania przez organy ogólnych przepisów k.p.a. służących m.in. wezwaniu strony do uzupełnienia braków, tym bardziej, że złożył swój wniosek przed zmianą przepisów, tj. 14 listopada 2022 r. Skarżący podkreślił, że wniosek o pomocy finansową złożył przed wprowadzeniem wymogu przedłożenia kopii faktur lub innych dokumentów potwierdzających sprzedaż, kiedy taki wymóg nie obowiązywał. Natomiast do odwołania dołączył stosowny dokument, ponieważ wcześniej o takim wymogu nie wiedział i nie został o nim powiadomiony. Nie można poprzestać na tym, że to wnioskodawca jest zobligowany do gromadzenia dokumentów. Organ powinien wezwać go do przedłożenia określonych dokumentów. Na organie spoczywa obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Wprawdzie pracownik Biura Powiatowego próbował się z nim skontaktować telefonicznie, ale okazało się to bezskuteczne. Wezwanie takie powinno przybrać postać pisemną. Organ przyjął błędne założenie, naruszające art. 9 K.p.a., że powinien znać przepisy regulujące zasady przyznawania pomocy, ponieważ powinien o takim wymogu zostać powiadomiony. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko w sprawie. Podkreślił, że w przeprowadzonym postępowaniu ustaleń faktycznych dokonywano na podstawie dowodów przedstawionych przez stronę. Zmiana przepisów rozporządzenia, o jakiej mowa, została przeprowadzona wprawdzie po złożeniu wniosku przez Skarżącego, ale w § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 14 listopada 2022 r. zobowiązano Wnioskodawcę do dostarczenia faktur sprzedażowych. Informacja taka została zamieszczona także na stronie internetowej Agencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonych decyzji wykazała, że zostały one wydane z naruszeniem prawa, o jakim mowa w przepisach art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd stwierdził naruszenie przez organy przepisów postępowania, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z akt sprawy wynikało, że Skarżący ubiegał się o uzyskanie wsparcia finansowego rodziny na zasadach określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015 r. poz. 187 ze zm.) z powodu szkód spowodowanych niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi (suszą), jakie wystąpiły w prowadzonym przez Niego gospodarstwie rolnym w 2022 r. Powodem negatywnych dla Wnioskodawcy decyzji był brak dołączenia przez Niego do wniosku kopii faktur lub innych dokumentów, które potwierdziłyby określony poziom sprzedaży produktów rolnych. Skarżący uważał, że o przedłożenie takich dokumentów powinien być wezwany przez organ, ponieważ w dacie złożenia wniosku wymóg taki nie obowiązywał, a pojawił się dopiero 15 listopada 2022 r. Stanowisko to Sąd podzielił. Wniosek o przyznanie pomocy finansowej Skarżący zgłosił 14 listopada 2022 r. W stanie prawnym obowiązującym tego dnia pomoc, o której mowa w § 13zs rozporządzenia Rady Ministrów z 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015 r. poz. 187 ze zm.), w zakresie wsparcia finansowego rodzin, której zagraża utrata płynności finansowej w związku z wystąpieniem w gospodarstwie rolnym w rozumieniu przepisów o podatku rolnym szkód spowodowanych wystąpieniem w 2022 r., w tym suszy, wprowadzona na mocy rozporządzenia nowelizującego Rady Ministrów z 13 października 2022 r. (Dz. U. poz. 2117) i obowiązująca od 15 października 2022 r., mogła być przyznana rodzinie: 1) w skład której wchodzą osoby pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące, 2) w której co najmniej jedna osoba prowadzi gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, 3) w której co najmniej jednej osobie został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Pomoc ta była przyznawana jednemu członkowi rodziny, któremu został nadany numer identyfikacyjny, na jego wniosek, w drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji. Wniosek należało złożyć na formularzu opracowanym przez Agencję, do 15 listopada 2022 r. Powinien on spełniać wymagania określone w § 13zs ust. 6 rozporządzenia. Należało do niego dołączyć kopię protokołu oszacowania szkód, wydruk protokołu oszacowania szkód albo kalkulacji oszacowania szkód, zgodę współwłaściciela gospodarstwa rolnego na przyznanie pomocy wnioskodawcy. Powyższe warunki Wnioskodawca spełniał. Jako rolnik posiadał nadany numer identyfikacyjny, zgłosił wniosek, uzyskał zgodę współwłaścicielki gospodarstw, dołączył kalkulację z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym spowodowanych suszą. Jednak przed rozpoznaniem wniosku dwukrotnie zmianie ulegał stan prawny. Pierwsze zmiany wprowadzono rozporządzeniem Rady Ministrów z 14 listopada 2022 r., drugie rozporządzeniem Rady Ministrów z 21 listopada 2022 r. Rozporządzeniem z 14 listopada 2022 r. wprowadzono wymóg, aby wnioskodawca wykazał sprzedaż produktów rolnych z gospodarstwa rolnego, o którym mowa w pkt 2, w okresie od 1 stycznia 2021 r. do 30 września 2022 r., w wysokości co najmniej 5000 zł brutto (dodany w § 13zs w ust. 2 pkt 4), co powinno nastąpić poprzez przedłożenie kopi faktur potwierdzających sprzedaż (dodany w § 13zs ust. 7 pkt 4). W § 2 rozporządzenia z 14 listopada 2022 r. postanowiono, że do postępowań wszczętych i niezakończonych należy stosować przepisy w brzmieniu znowelizowanym, natomiast w § 3 ust. 1 wyznaczono termin do przedłożenia faktur do 23 listopada 2022 r. Z kolei w rozporządzeniu z 21 listopada 2022 r. dopuszczono potwierdzenie sprzedaży także innymi dokumentami niż faktury, a ponadto wydłużono termin ich przedłożenia do 30 listopada 2022 r. W § 2 rozporządzenia z 21 listopada 2022 r. postanowiono, że do postępowań wszczętych i niezakończonych należy stosować przepisy w brzmieniu znowelizowanym. W § 3 ust. 2 obu rozporządzeń nowelizujących postanowiono, że nieprzedłożenie faktur/faktur lub innych dokumentów skutkuje nieprzyznaniem pomocy. Wymienione akty wykonawcze (rozporządzenia) Rada Ministrów wydawała na podstawie art. 4 ust. 6 ustawy z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (aktualny tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2157). Zgodnie z tą delegacją ustawową, Radzie Ministrów powierzono określenie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji zadań Agencji wymienionych w ust. 1 tego artykułu, w tym warunki i tryb udzielania wsparcia w ramach tych zadań, mając na względzie priorytety polityki państwa w zakresie rolnictwa, rozwoju wsi i rynków rolnych oraz efektywne wykorzystanie środków finansowych. Należy przy tym mieć na uwadze, że zgodnie z obowiązująca Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, rozporządzenia są wydawane przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. Jak natomiast wynika z art. 10a ust. 1 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, jeżeli przepisy ustawy lub przepisy odrębne nie stanowią inaczej, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postepowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 79a oraz art. 81. W postępowaniach tych organ: 1) stoi na straży praworządności, 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania, 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z powyższego wynika zatem, że o ile rozporządzenie Rady Ministrów może określać warunki i tryb udzielania wsparcia, to nie może jednak ingerować w materię ustawową, w szczególności w przepisy zawarte w art. 10a ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz Kodeksie postępowania administracyjnego. Wobec tego, w okolicznościach takich, jak przedstawione wyżej, wskutek zmiany stanu prawnego, który wprowadzono dodatkowe warunki ubiegania się o udzielenie wsparcia finansowego, które nie były przewidziane w dniu złożenia przez Skarżącego wniosku, organ I instancji powinien był, przy uwzględnieniu art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, skierować do wnioskodawcy wezwanie o uzupełnienie podania niespełniającego wymagań określonych w przepisach prawa. Regulacji tej w postępowaniu przed organami Agencji bowiem nie wyłączono. Podjęta przez pracownika Biura Powiatowego Agencji próba telefonicznego kontaktu z wnioskodawcą, udokumentowana notatką służbową z 25 listopada 2022 r., wymagania tego nie spełnia. Na jej podstawie nie można nawet ustalić, kto podjął próbę kontaktu, w jakim czasie i na jaki numer telefonu wykonano połącznie. Kontakt telefoniczny ze stroną postępowania nie jest wykluczony, a taki sposób załatwienia sprawy został nawet dopuszczony w art. 14 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, to jednak organ powinien mieć na uwadze, że odnośnie do wniosku inicjującego postępowanie obowiązany jest procedować w trybie uzupełnienia podania określonym w art. 64 § 2 Kodeksu postepowania administracyjnego. Rozporządzenie nie może zmieniać zasad postępowania określonych w ustawie, w tym terminów przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego, zaś organy Agencji, jak wszystkie organy państwa, obowiązuje zasada legalizmu wyrażona wprost w art. 7 Konstytucji RP, powtórzona w art. 10a ust. 2 pkt 1 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Skoro zatem wnioskodawca obowiązany był dostarczyć dodatkowe dokumenty, a kontakt telefoniczny z nim nie doszedł do skutku, to powinien zostać przez organ wykorzystany inny instrument, w tym wezwanie pisemne, w którym doszłoby do zakreślenia wnioskodawcy ustawowego terminu, nie krótszego niż 7 dni (zob. art. 64 § 2 K.p.a.) do uzupełnienia podania oraz opatrzenia do rygorem niewypełnienia tego obowiązku. Terminy określone w rozporządzeniach z 14 listopada 2022 r. i 21 listopada 2022 r. w § 3 ust. 1, na przedłożenie faktur lub innych dokumentów, o którym mowa w § 13zs ust. 7 pkt 4 rozporządzenia z 27 stycznia 2015 r., nie mogły zmodyfikować dyspozycji art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ regulacja taka nie służyła wykonaniu delegacji z art. 4 ust. 6 i 7 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, a w kontekście art. 64 § 2 Kodeksu postepowania administracyjnego pozostawała w sprzeczności z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Ponadto, z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego wynika, że skutek doręczenia został przewidziany dla doręczeń pocztowych (por. art. 44 § 4 K.p.a.) oraz elektronicznych (art. 39[4] K.p.a. i art. 42 ustawy z 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych). Kontakt telefoniczny, o którym mowa w art. 14 § 2 Kodeksu, wymaga natomiast nawiązania połączenia, ponieważ z przebiegu rozmowy i sposobu załatwienia sprawy powinien być sporządzony protokół lub notatka, z podaniem istotnych motywów załatwienia sprawy, czego w okolicznościach kontrolowanej sprawy nie sposób było się dopatrzeć. Wobec bowiem nienawiązania kontaktu telefonicznego wnioskodawcy nie zostało przekazane żadne wezwanie, a zatem nie doszło do załatwienia czegokolwiek. Do powyższego dodać należy, że wobec zmiany stanu prawnego, która mogła okazać się dla wnioskodawcy zaskakująca, organy przy załatwianiu sprawy indywidualnej powinny kierować się zasadą zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa, wywodzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą lojalności państwa wobec obywatela, która znalazła wyraz także w dyspozycji art. 8 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jak zaś podkreślał Trybunał Konstytucyjny np. w wyroku z 21 czerwca 2010 r. sygn. P.26/10, adresatami zasady wynikającej z art. 2 Konstytucji RP są wszystkie organy władzy publicznej, zarówno tworzące, jak i stosujące prawo. Zasada lojalności państwa wobec obywatela ściśle wiąże się z bezpieczeństwem prawnym jednostki. Wyraża się ona w takim stanowieniu i stosowaniu prawa, "by nie stawało się ono swoistą pułapką dla obywatela i aby mógł on układać swoje sprawy w zaufaniu, iż nie naraża się na prawne skutki, których nie mógł przewidzieć w momencie podejmowania decyzji i działań oraz w przekonaniu, iż jego działania podejmowane zgodnie z obowiązującym prawem będą także w przyszłości uznawane przez porządek prawny". Wobec powyższego, postępowanie organów stanowiło naruszenie art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 10a ust. 1 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i przy uwzględnieniu art. 135 p.p.s.a. wymagało uchylenia decyzji organów obu instancji. W ponownie prowadzonym postępowaniu w pierwszej kolejności organ uwzględni dokument dołączony przez wnioskodawcę do odwołania, a w razie dalszej potrzeby (oceny, że podanie nie spełnia wymogu formalnego, o którym mowa w art. 64 § 2 K.p.a.) skieruje do wnioskodawcy wezwanie o uzupełnienie podania o inne niezbędne dokumenty. O kosztach postępowania Sąd postanowił po myśli art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie obejmuje zwrot przez organ na rzecz skarżącego wpisu od skargi w kwocie 200 zł.