I SA/Rz 145/11

PostanowienieWSA w Rzeszowie2011-05-10

Skład orzekający: Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, pomimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że skarżący nie wykazał w sposób wystarczający swojej sytuacji materialnej. Pomimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów, takich jak zeznania podatkowe, rachunki za media czy dowody posiadania środków transportu, skarżący nie wykonał tego obowiązku lub przedłożył niewiarygodne wyjaśnienia. Brak kompletnych i wiarygodnych danych uniemożliwił ocenę rzeczywistych dochodów i możliwości płatniczych skarżącego.
Stan faktyczny
Skarżący R. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu podał, że utrzymuje rodzinę z wynagrodzenia żony, a oni sami nie posiadają majątku. Sąd uznał złożone oświadczenie za niewystarczające i wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów. Skarżący nie wykonał wezwania w całości, a jego wyjaśnienia dotyczące braku rachunków bankowych, kart kredytowych i rachunków za media uznał za niewiarygodne. Przedłożył jedynie informację PIT-11 za IV kwartał 2010 r.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy R. P. w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2011 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku R. P. o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) stycznia 2011 r., nr(...), w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. Występując o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, R. P., w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątkowym i wysokości uzyskiwanych dochodów podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i córką, a źródło utrzymania całej rodziny stanowi wynagrodzenie ze pracę jego małżonki, w wysokości 1630 zł brutto miesięcznie. Skarżący w wyżej wymienionym oświadczeniu zadeklarował również że ani on, ani żadna z osób prowadzących z nim wspólne gospodarstwo domowe nie posiada żadnego majątku, zaś koszty utrzymania całej rodziny wynoszą ok. 600 zł miesięcznie. Resztę środków pochłania natomiast zakup żywności i utrzymanie córki na studiach. Mając na uwadze fakt, że złożone przez skarżącego oświadczenie okazało się niewystarczające do oceny jego sytuacji materialnej, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) zwrócono się do skarżącego o złożenie dodatkowego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, poprzez określenie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, przedłożenie wyciągów z rachunków bankowych i rachunków kart kredytowych skarżącego i jego domowników, przedłożenie kserokopii rachunków za dostawę mediów, kserokopii zeznań podatkowych skarżącego i jego małżonki oraz złożenie oświadczenia co do posiadanych środków transportu. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący wyjaśnił, że ani on, ani jego żona nie posiadają rachunków bankowych, ani też rachunków kart kredytowych, a z mieszkania korzystają "na zasadach grzecznościowych". Skarżący dodał również, nie jest on w stanie przedłożyć żadnego rachunku za dostawę mediów, gdyż zabrała je córka, celem przedłożenia na uczelni. R. P. wyjaśnił ponadto, że nie posiada statusu osoby bezrobotnej, gdyż nie zarejestrował się w urzędzie pracy. Wraz z dodatkowym oświadczeniem o stanie majątkowym skarżący przedłożył kopię informacji o dochodach PIT-11, z której wynika, że w okresie od 1 października 2010 r. do 31 grudnia 2010 r. uzyskał przychód ze stosunku pracy w wysokości 2 769,64 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Obowiązek wykazania przedmiotowych okoliczności spoczywa na stronie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy, która winna w tym celu złożyć kompletne, wiarygodne i przekonujące oświadczenie, zawierające dokładne dane odnośnie jej sytuacji majątkowej, wysokości uzyskiwanych dochodów oraz sytuacji osobistej, co wynika z brzmienia art. 252 § 1 P.p.s.a. W sytuacji natomiast, gdy oświadczenie wnioskodawcy, złożone na urzędowym formularzu jest niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 P.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie skarżący nie wykonał wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów, takich jak: zeznania podatkowe jego i jego małżonki, kopie rachunków lub dowodów wpłaty, dokumentujących wysokość opłat za media, zaś jego wyjaśnienia odnośnie przyczyn niewykonania wezwania w tym zakresie są niewiarygodne. Trudno bowiem dać wiarę twierdzeniom o niemożności przedłożenia jakichkolwiek rachunków, za jakikolwiek okres rozliczeniowy. Na podstawie przedłożonych przez skarżącego oświadczeń i dokumentów nie sposób również ocenić wysokości rzeczywistych jego dochodów, gdyż nie przedłożył on zeznania podatkowego, a informacja PIT-11 dotyczy jedynie IV kwartału roku 2010 i dochodów z jednego źródła. Skarżący zadeklarował również, że jest osobą bezrobotną, stwierdzając jednak że nie jest zarejestrowany w urzędzie pracy, nie podał przyczyn takiego stanu rzeczy, co również rodzi wątpliwości co do wiarygodności jego oświadczenia w tym zakresie. Wątpliwości budzi także jego stwierdzenie co do braku tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, zwłaszcza że lokal ten wchodzi w skład spadku po rodzicach, a skarżący jest jednym z czterech spadkobierców. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło