I SA/Rz 171/04

WyrokWSA w Rzeszowie2004-11-23

Skład orzekający: Maria Serafin-Kosowska, Bożena Wieczorska, Małgorzata Niedobylska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej stwierdzająca nieważność zarządzeń Prezydenta Miasta dotyczących układu wykonawczego budżetu na 2004 r. była zgodna z prawem, w sytuacji gdy uchwała budżetowa, na podstawie której opracowano układ wykonawczy, została częściowo stwierdzona nieważnością po opracowaniu tego układu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej stwierdzająca nieważność zarządzeń Prezydenta Miasta dotyczących układu wykonawczego budżetu na 2004 r. odpowiada prawu. Skoro podstawa do opracowania układu wykonawczego (uchwała budżetowa) uległa zmianie w wyniku częściowego stwierdzenia jej nieważności, nie mogą istnieć różnice między budżetem a układem wykonawczym, ponieważ układ wykonawczy stanowi uszczegółowienie budżetu i nie ma charakteru samoistnego.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta T. wydał zarządzenia dotyczące układu wykonawczego budżetu na 2004 r. Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej stwierdziło nieważność tych zarządzeń, wskazując na naruszenie przepisów dotyczących zadań powiatowych w zakresie przeciwdziałania bezrobociu. Prezydent Miasta złożył skargę, kwestionując dopuszczalność stwierdzenia nieważności układu wykonawczego w całości, gdy uchwała budżetowa została częściowo unieważniona później, oraz merytoryczne stanowisko organu nadzoru co do kompetencji miasta do finansowania programu aktywizacji rynku pracy. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Prezydenta Miasta T. na uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej. Zwrócono stronie skarżącej kwotę 300 zł tytułem nadpłaconego wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Serafin-Kosowska Sędzia NSA Bożena Wieczorska AWSA Małgorzata Niedobylska /spr./ Protokolant sek.sądowy T. Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2004 r. na rozprawie - sprawy ze skargi Prezydenta Miasta T. na uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej . z dnia [...] kwietnia 2004r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności Zarządzenia Nr [...] z dnia [...] marca 2004r. w sprawie układu wykonawczego budżetu na 2004r. oraz zmieniającego je Zarządzenia Nr [...] z dnia [...] marca 2004r. I. oddala skargę, II. zwraca stronie skarżącej Prezydentowi Miasta T. kwotę 300zł. (słownie: trzysta złotych) tytułem nadpłaconego wpisu od skargi. Zarządzeniem Nr [...] z dnia [...] marca 2004r. Prezydent Miasta ustalił układ wykonawczy budżetu na rok 2004, uchwalonego uchwałą Rady Miasta Nr [...] z dnia [...] marca 2004r. Następnie zarządzeniem Nr [...] z dnia [...] marca 2004r. Prezydent Miasta dokonał zmian w zarządzeniu Nr [...], które to zmiany polegały na sprostowaniu błędnej nazwy i oznaczenia rozdziału klasyfikacji budżetowej oraz wykreśleniu - stosownie do zmiany uchwały budżetowej - wyrazów “par.6630 dotacje celowe..." i zastąpieniu ich wyrazami “par.6050 wydatki inwestycyjne jednostek budżetowych". Uchwałą Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004r. Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej stwierdziło nieważność obu wyżej wymienionych zarządzeń Prezydenta Miasta. Jako przyczynę takiego rozstrzygnięcia wskazano naruszenie przepisów art.4 ust.1 pkt.17 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz.1592 ze zm.), zwanej dalej ustawą o samorządzie powiatowym, w zw. z art.6 b ust.1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz.514 ze zm.), zwanej dalej ustawą o zatrudnieniu, poprzez zaplanowanie w budżecie miasta na 2004r. w dziale 750 “Administracja publiczna", w rozdziale 75095 “Pozostała działalność" wydatków z §4300 na kwotę 500.000,00zł z przeznaczeniem na realizację “Programu Aktywizacji Lokalnego Rynku Pracy w latach 2004-2006". W ocenie organu nadzoru z powołanych wyżej przepisów wynika, że zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie przeciwdziałania bezrobociu oraz aktywizacji lokalnego rynku pracy wykonywane są przez powiatowe urzędy pracy, wchodzące w skład powiatowej administracji zespolonej. W związku z tym realizacja powyższych zadań przez miasto na prawach powiatu, nie posiadające urzędu pracy w składzie powiatowej administracji zespolonej, przepisy te narusza. Na rozstrzygnięcie nadzorcze Regionalnej Izby Obrachunkowej Prezydent Miasta złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o jego uchylenie i zasadzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania. Skarżący zarzucił naruszenie art.4 ust.1 pkt 17 i art.92 ust.2 ustawy o samorządzie powiatowym w zw. z art. 6 b ust.1 ustawy o zatrudnieniu oraz art.89 ust.2 i art.126 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 26 listopada 1998r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2003r. Nr 15, poz. 148 ze zm.). W uzasadnieniu skargi podniósł, że stwierdzenie przez Kolegium nieważności w całości układu wykonawczego budżetu na rok 2004 było niedopuszczalne z uwagi na to, że organ ten wszczął postępowanie nadzorcze wobec uchwały budżetowej tylko w części. Zarządzenie Prezydenta nr [...] zmienione zarządzeniem nr [...] było zgodne z uchwałą Rady Miasta, bowiem w dacie podejmowania tych zarządzeń uchwała budżetowa Rady Miasta obowiązywała w całości. Dopiero w dniu [...] maja 2004r. Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej podjęło uchwałę o stwierdzeniu nieważności w części tej uchwały. Skarżący zakwestionował także merytoryczne stanowisko organu nadzoru, iż miasto na prawach powiatu nie może ze środków własnych finansować “Programu Aktywizacji Lokalnego Rynku Pracy w latach 2004-2006". Program ten przyjęła Rada Miasta odrębną Uchwałą Nr [...] z dnia [...] grudnia 2003r., a organ nadzoru – wojewoda - nie stwierdził sprzeczności z prawem tej uchwały i nie orzekł o jej nieważności. W odpowiedzi na skargę organ nadzoru wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym, dodając, że zwierzchnictwo nad działalnością Powiatowego Urzędu Pracy w T. sprawuje Starosta. Odnosząc się do zarzutów natury procesowej organ nadzoru uznał je za niezasadne. Kolegium już w dniu 30 marca 2004r., wszczynając postępowanie nadzorcze w sprawie uchwały budżetowej Miasta na 2004r. wskazało występujące w niej nieprawidłowości oraz sposób i termin ich usunięcia. W dniu podejmowania uchwały o stwierdzeniu nieważności układu wykonawczego zarówno w uchwale budżetowej, jak i jej układzie wykonawczym, istniał stan niezgodny z powołanymi wyżej przepisami ustawy o samorządzie powiatowym i ustawy o zatrudnieniu. Postanowienia układu wykonawczego budżetu nie mają charakteru samoistnego, lecz stanowią uszczegółowienie postanowień zawartych w budżecie. Z zasady zupełności budżetu wynika obowiązek organu nadzoru dokonania ustaleń zastępczych, polegających na ustaleniu w całości lub w części budżetu, w przypadku stwierdzenia nieważności uchwały budżetowej. Gdyby organ nadzoru stwierdził nieważność układu wykonawczego w części to zachodziłaby rozbieżność między ostatecznie ustalonym budżetem, a układem wykonawczym do tego budżetu. Na podstawie art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie przy zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270), określanej dalej jako ustawa p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2001r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) i art.134 §1 ustawy p.p.s.a. Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do treści art. 126 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 26 listopada 1998r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2003r. Nr 15, poz.148 z późn.zm.) zarząd jednostki samorządu terytorialnego w terminie 21 dni od dnia uchwalenia uchwały budżetowej, opracowuje układ wykonawczy budżetu jednostki samorządu terytorialnego, w szczegółowości określonej w art.89 ust.2, czyli w podziale na działy, rozdziały i paragrafy klasyfikacji dochodów i wydatków. Tak więc układ wykonawczy budżetu, w tym przypadku budżetu gminy, jest efektem uchwalenia przez organ stanowiący gminy uchwały budżetowej, zatem jest integralnie związany z tą uchwałą. Układ wykonawczy budżetu Miasta został opracowany na podstawie Uchwały Nr [...] Rady Miasta z dnia [...] marca 2004r. w sprawie budżetu na 2004r. Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej uchwałą z dnia [...] maja 2004r. nr [...] stwierdziło nieważność powyższej uchwały budżetowej, w części dotyczącej zaplanowanych w dziale 750 “Administracja publiczna" rozdz. 75095 “Pozostała działalność", wydatków bieżących na kwotę 500.000,00zł, z przeznaczeniem na realizację “Programu Aktywizacji Lokalnego Rynku Pracy w latach 2004-2006". Rozstrzygnięcie nadzorcze dotyczące uchwały budżetowej Rada Miasta zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który postanowieniem z dnia 20 października 2004r. sygn. akt I S.A./Rz 170/04 odrzucił skargę, z powodu nie uzupełnienia w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Skoro zatem podstawa do opracowania układu wykonawczego budżetu uległa zmianie (w części dotyczącej stwierdzenia nieważności uchwały budżetowej), to zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze z dnia [...] kwietnia 2004r. nr [...] stwierdzające nieważność zarządzenia nr [...] Prezydenta Miasta z dnia [...] marca 2004r. w sprawie układu wykonawczego budżetu na 2004r. oraz zarządzenia zmieniającego nr [...] z dnia [...] marca 2004r., odpowiada prawu, bo nie mogą istnieć różnice między budżetem, a układem wykonawczym budżetu. Układ wykonawczy nie ma bowiem charakteru samoistnego, lecz stanowi uszczegółowienie postanowień zawartych w budżecie. Z tych powodów na podstawie art.151 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Odnosząc się do zarzutów merytorycznych skargi należy uznać je za uzasadnione. Istotą sporu w rozpoznawanej sprawie jest kompetencja Miasta do zaplanowania w budżecie, a co za tym idzie w układzie wykonawczym budżetu, wydatków przeznaczonych na finansowanie Programu Aktywizacji Lokalnego Rynku Pracy. Poza sporem pozostaje to, że T. - miasto na prawach powiatu, jest jednocześnie gminą wykonującą zadania powiatu na zasadach określonych w ustawie o samorządzie powiatowym (art. 92 ust.2 ustawy o samorządzie powiatowym). Wśród tych ostatnich zadań ustawodawca wymienia zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie m.in. przeciwdziałania bezrobociu oraz aktywizacji lokalnego rynku pracy (art.4 ust.1 pkt 17 ustawy o samorządzie powiatowym). Powoływany przez organ nadzoru przepis art.6 b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu stanowi, że zadania samorządu powiatowego, wymienione w szczególności w art.6 tej ustawy, wykonywane są przez powiatowe urzędy pracy wchodzące w skład powiatowej administracji zespolonej. Kolegium RIO nie wykazało, na czym miałoby polegać naruszenie tych przepisów, skoro powołane normy nie przewidują ograniczeń w finansowaniu przez powiaty ich ustawowych zadań. Z wyjaśnień Prezydenta wynika, że zwrócił się do Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w T. z prośbą o przyjęcie do realizacji “Programu Aktywizacji Lokalnego Rynku Pracy w latach 2004-2006", uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Miasta z dnia [...] grudnia 2003r. Programy walki z bezrobociem realizowane były ze środków budżetu miasta również w latach poprzednich. Ponadto skarżący słusznie zauważył, że programy związane z aktywizacją rynku pracy finansowane są nie tylko ze środków funduszu pracy, ale także z innych źródeł tj. ze środków samorządowych, budżetu państwa, funduszy pomocowych, środków PARP. W związku z powyższym należy uznać, że finansowanie przez miasto i jednocześnie powiat grodzki T., jego ustawowych zadań w zakresie przeciwdziałania bezrobociu i aktywizacji rynku pracy, w sytuacji, gdy wykonanie tych zadań powierzone zostaje powiatowemu urzędowi pracy wchodzącemu w skład powiatowej administracji zespolonej, nie narusza prawa. Przyjęcie przeciwnego poglądu prowadziłoby do faktycznego zaprzestania wykonywania przez powiat grodzki T. jego ustawowych zadań z zakresu przeciwdziałania bezrobociu oraz aktywizacji lokalnego rynku pracy, wynikających z art.4 ust.1 pkt 17 ustawy o samorządzie powiatowym. O zwrocie nadpłaconego wpisu orzeczono na podstawie art.225 ustawy p.p.s.a. w zw. z art.100 ustawy o samorządzie gminnym.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło