I SA/Rz 179/13
PostanowienieWSA w Rzeszowie2013-05-14
Skład orzekający: Małgorzata Futera
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uwzględniając jego sytuację materialną i majątkową?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ nie przedłożył wymaganych dokumentów i wyjaśnień dotyczących jego sytuacji materialnej i majątkowej, pomimo wezwania sądu. Brak tych dowodów uniemożliwia ocenę rzeczywistej sytuacji finansowej skarżącego, co jest niezbędne do uwzględnienia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując brak środków pieniężnych i utrzymywanie się z pomocy siostry. Pomimo wezwania do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów dotyczących jego sytuacji materialnej i majątkowej (w tym dochodów, wydatków, posiadanych nieruchomości), skarżący nie uzupełnił wniosku. Skarżący posiadał znaczny majątek w postaci remontowanego budynku i dużej nieruchomości rolnej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku R.T. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej jako członka zarządu - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Do skargi opisanej w sentencji niniejszego postanowienia, skarżący- reprezentowany przez pełnomocnika- adwokata, załączył formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. Jako argument podał brak własnych środków pieniężnych na pokrycie opłat sądowych. Wyjaśnił też, że zawiesił działalność gospodarczą, nie prowadzi także gospodarstwa rolnego również z braku środków, nie ma możliwości sprzedaży nieruchomości. Taki stan powoduje, że skarżący pozostaje na utrzymaniu rodziny, tj. siostry, która ponosi niezbędne opłaty i udziela skarżącemu pomocy w postaci żywności. Jak oświadczył bowiem skarżący jego dochody stanowi wynagrodzenie za pracę w wysokości ok. 300 zł brutto z tytułu umowy o pracę (¼ etatu). Jako majątek skarżący wyszczególnił budynek w trakcie remontu o pow. 300 m² oraz nieruchomość rolną o pow. 94 ha.
Skarżący przemilczał wezwanie do złożenia dodatkowych wyjaśnień, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej zwaną w skrócie P.p.s.a., dotyczących możliwości płatniczych.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Na wstępie zaznaczyć należy, że oprócz wniosku dołączonego do skargi, w dniu 4 kwietnia 2013 r. wpłynął kolejny wniosek skarżącego o prawo pomocy, który nie wykazuje jakichkolwiek różnic w treści, w stosunku do wniosku wniesionego wraz ze skargą. Dlatego wnioski te rozpoznano łącznie, jako jeden wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym może nastąpić, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powołane przepisy są odstępstwem od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, zawartej w art. 199 P.p.s.a., a zatem interesem wnioskodawcy jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia takie wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w przytoczonych powyżej przepisach.
W rozpoznawanej sprawie skarżący nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie (art. 245 § 3 i § 4 P.p.s.a.). Przede wszystkim nie złożył dodatkowego oświadczenia o stanie majątkowym, które m.in. dotyczyło rodzaju wydatków i kwot pieniężnych związanych z kosztami utrzymania, dokładniejszych informacji o przyjmowanej pomocy, informacji o ewentualnym uzyskiwaniu pomocy finansowej dla rolnictwa z Unii Europejskiej (tzw. dopłaty) i jej wysokości, w związku z zadeklarowanym areałem rolnym (94 ha), podania informacji o posiadanych zobowiązaniach i wierzytelnościach (publicznoprawnych i cywilnych), nie przedłożył wyciągów z rachunków bankowych i rachunków kart kredytowych z ostatnich trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku oraz zeznań podatkowych. Wezwanie w trybie art. 255 P.p.s.a. do uzupełnienia wniosku było konieczne, ponieważ skarżący nie wskazywał żadnych środków dowodowych na poparcie twierdzenia o złej sytuacji finansowej, a udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowania udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Skoro skarżący nie przedłożył dokumentów uprawdopodobniających trudną sytuację, to samo twierdzenie o złej sytuacji finansowej zawarte we wniosku nie daje podstaw do zwolnienia skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych, bowiem jest nazbyt ogólnikowe, a z racji zadeklarowanego majątku (remontowany dom, duże areał nieruchomości rolnych) oświadczenie skarżącego wzbudza wątpliwości. Należy dodać, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy ani referendarz sądowy ani sąd nie mają obowiązku prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy dokładne dane odnośnie stanu majątkowego wnioskodawcy nie są znane wobec uchylania się strony od złożenia stosownych dokumentów i wyjaśnień.
Reasumując, niezastosowanie się do wezwania w trybie art. 255 P.p.s.a. i brak danych w postaci dokumentów i wyjaśnień, pozbawia rozpoznającego wniosek możliwości oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego (por. postanowienie NSA z dnia 1 marca 2006 r., sygn. II OZ 235/06, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem niewykonanie wezwania, o którym mowa w powołanym powyżej przepisie należy potraktować jako niewykazanie przez skarżącego przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a
Mając powyższe na uwadze, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło