I SA/Rz 187/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska Sędziowie WSA Grzegorz Panek WSA Tomasz Smoleń /spr./ Protokolant ref.st. Joanna Migacz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 maja 2011r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nadpłaty - oddala skargę - I SA/Rz 187/11 Uzasadnienie Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia (...) lutego 2011 znak (...) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia (...) listopada 2010r. znak (...) odmawiającą zwrotu nadpłaty w kwocie 19.656,72 zł. Organy podatkowe w rozpoznawanej sprawie ustaliły następujący stan faktyczny. Decyzją z dnia (...) marca 1996r. znak (...) Urząd Skarbowy określił Spółce A należny podatek dochodowy od osób prawnych za 1994r. w kwocie 88810,50zł tj. o 22.488,50zł więcej od kwoty zadeklarowanej za ten okres. Izba Skarbowa decyzją z dnia (...) lipca 1996r. znak (...) utrzymała powyższą decyzję w mocy. Wyrokiem z dnia 16 grudnia 1997r. sygn. akt SA/Rz 1251/96 Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie uchylił wyżej wskazaną decyzję Izby Skarbowej w związku z tym Izba Skarbowa uchyliła decyzję Urzędu Skarbowego i określił Spółce A zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 1994r. w kwocie 68.732,60zł. W dniu 13 maja 1996r. Spółka A zapłaciła kwotę 22.488,50zł na poczet podatku dochodowego od osób prawnych za 1994r. oraz kwotę 19982,50zł tytułem odsetek za zwłokę od zaległości. Skarżąca Spółka zwrot nienależnie zapłaconych kwot otrzymała w dniu 29 czerwca 1998r. Z przedłożonych przez Spółkę dokumentów nie wynika aby kiedykolwiek kwestionowała wysokość zwróconych przez Urząd Skarbowy kwot. Dopiero w wyniku wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 lipca 2010r. sygn. SK 21/08 pismem z dnia 7 września 2010r. złożyła wniosek o zwrot kwoty 19.656,75zł z tytułu oprocentowania nadpłaty w postaci nienależnych odsetek za zwłokę zapłaconych w związku z decyzją Urzędu Skarbowego z dnia 28 marca 1996r. Z ustalonego stanu faktycznego wynika, że nadpłata powstała w dniu 13 maja 1996r. pod rządem ustawy z dnia 19 grudnia 1980r. o zobowiązaniach podatkowych (tj. z 1993r. Dz.U. nr 108, poz. 486 z późn. zmianami). Zgodnie z art. 330 Ordynacji podatkowej - zwrot nadpłaty powstałych przed dniem wejścia w życie tej ustawy dokonywany jest na podstawie przepisów ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Tryb zwrotu nadpłaty ustawy o zobowiązaniach podatkowych reguluje przepis art. 29. W ocenie organu podatkowego I instancji - w skardze ustalonego stanu faktycznego przy rozpoznaniu wniosku Skarżącej Spółki nie będzie miał zastosowania wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21 lipca 2010r. Zastosowanie natomiast będzie miał przepis art. 29 ust. 4 ustawy o zobowiązaniach podatkowych zgodnie z którym nadpłata nie podlega zwrotowi po upływie 3 lat licząc od końca roku w którym powstała. W rozpoznawanej sprawie termin zwrotu nadpłaty upłynął 31 grudnia 1999r. Skoro termin wyżej wskazany upłynął, nadpłata nie podlega zwrotowi i nie można zgłosić żądania jej zwrotu. W ocenie organu podatkowego I instancji opisany stan faktyczny w świetle obowiązujących przepisów prawnych w pełni uzasadniają przyjęcie, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia i zwrotu nadpłaty kwoty 19.656,75zł tytułem oprocentowania nadpłaty w postaci nienależnych odsetek za zwłokę. Dlatego też Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia (...) listopada 2010r. nr (...) odmówił zwrotu nadpłaty w kwocie 19.656,75zł. Dyrektor Izby Skarbowej rozpoznając odwołanie od powyższej decyzji podkreślił stanowisko organu I instancji utrzymując w mocy jego decyzję. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Spółka A zaskarżając decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) lutego 2011r. nr (...) w całości. Zarzuciła, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów - art. 29 ustawy z dnia 19 grudnia 1980r. o zobowiązaniach podatkowych (tj. Dz.U. z 1993r. Nr 108, poz. 486 ze zm.) w zw. z art. 330 Ordynacji podatkowej, art. 80 w zw. z art. 330 Ordynacji podatkowej oraz art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej - poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji odmawiającej zwrotu Skarżącej nadpłaty w kwocie 19.656,75zł z uwagi na rzekome uchybienie terminu, o którym mowa w art. 29 ust. 4 ustawy o zobowiązaniach podatkowych w zw. z art. 330 Ordynacji podatkowej oraz art. 80 w zw. z art. 330 Ordynacji podatkowej, podczas gdy we wniosku z dnia 7 września 2010r. który inicjował postępowanie w przedmiotowej sprawie, Skarżąca wniosła o dokonanie na jej rzecz zwrotu kwoty 19.656,76zł tytułem oprocentowania nadpłaty w postaci nienależnych odsetek za zwłokę zapłaconych na podstawie decyzji Urzędu Skarbowego z dnia 28 marca 1996r., która to decyzja na skutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie z dnia 16 grudnia 1997r. sygn. akt SA/Rz 1251/96 uchylił decyzję Izby Skarbowej utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję - została uchylona decyzja Izby Skarbowej z dnia (...) kwietnia 1998r. (znak (...)). Wyżej wymieniona nadpłata została zaś zwrócona Skarżącej przed upływem terminów, o których mowa w w/w przepisach. Mając na uwadze powyższe Skarżąca wiosła o: 1) uchylenie w całości - zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, 2) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję administracyjną w zakresie ich legalności rozumianej jako godność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.) nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie jest zasadna. Skarżąca Spółka wniosek o zwrot nadpłaty w kwocie 19.656,75zł tytułem oprocentowania nadpłaty w postaci nienależnych odsetek za zwłokę zapłaconych n podstawie decyzji Urzędu Skarbowego z dnia (...) marca 1996r. znak (...) złożyła 7 września 2010r. pod rządami przepisów Ordynacji podatkowej. Bezspornym w sprawie jest fakt, że w dniu 13 maja 1996r. skarżąca Spółka zapłaciła na poczet podatku kwotę 22.488,50zł oraz odsetki za zwłokę w kwocie 19.982,50zł a wynikało to z decyzji Urzędu Skarbowego z dnia (...) marca 1996r. określającej dla Spółki A należny podatek dochodowy od osób prawnych za 1994r. w kwocie wyższej niż zadeklarowany przez Spółkę za ten okres. Zgodnie z przepisem art. 29 ust. 2 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, obowiązujących w dacie zapłaty przez Spółkę wyżej wskazanych kwot, za datę powstania nadpłaty uważa się w szczególności: 1) w przypadku podatku dochodowego od osób fizycznych - dzień złożenia zeznania rocznego, 2) w przypadku podatku dochodowego od osób prawnych - dzień złożenia zeznania wstępnego, 3) w przypadku uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności decyzji - datę dokonania zapłaty. Zgodnie z przepisem art. 29 ust. 2 pkt 3 ustawy o zobowiązaniach podatkowych za datę powstania nadpłaty w rozpoznawanej sprawie należy uznać dzień 13 maja 1996r. Stosownie do treści art. 330 Ordynacji podatkowej zwrot nadpłat powstałych przed wejściem w życie niniejszej ustawy dokonywany jest na podstawie przepisów ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, gdyż nadpłata jak wyżej wskazano powstała 13 maja 1996r. (pod rządem ustawy o zobowiązaniach podatkowych) a wniosek o zwrot nadpłaty został złożony 9 września 2010r. (pod rządem Ordynacji podatkowej). W świetle regulacji intertemporalnej zawartej w art. 330 Ordynacji podatkowej przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych będą miały zastosowanie dla oceny materialnoprawnych przesłanek stwierdzenia nadpłaty oraz technicznego sposobu jej rozliczenia, zaś przepisy Ordynacji podatkowej będą regulować procesowy tryb jej dochodzenia (wyrok NSA z 6 maja 2005r. sygn. akt FSK 2110/04). Zgodnie z przepisem art. 29 ust. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych kwoty nadpłaconych i nienależnie uiszczonych podatków (nadpłaty) podlegają z urzędu zaliczeniu na zaległe i bieżące zobowiązania podatkowe, a w razie braku takich zobowiązań podlegają z zastrzeżeniem ust. 4 zwrotowi z urzędu w ciągu 3 miesięcy od dnia powstania nadpłaty, chyba że podatnik zgłosił wniosek o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań. Stosownie do art. 29 ust. 4 w/w ustawy nadpłata nie podlega zwrotowi po upływie 3 lat licząc od końca roku, w którym powstała, lub gdy nie można ustalić osoby uprawnionej do jej odbioru. Przepis ten nie wprowadzał żadnych innych unormowań zwrotu nadpłaty niż zakres czasowy. W rozpatrywanej sprawie nadpłata powstała w okolicznościach wskazanych w art. 29 ust. 2 pkt 3 ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Podatek wraz z odsetkami za zwłokę został przez skarżącą Spółkę wpłacony 13 maja 1996r., a więc stosownie do normy przepisu art. 29 ust. 4 w/w ustawy 3-letni termin zwrotu nadpłaty upłynął 31 grudnia 1999r. Spółka w dniu 29 czerwca 1998r. otrzymała z Urzędu Skarbowego zwrot nienależnie uiszczonego podatku w kwocie 20.086,90zł oraz odsetki za zwłokę naliczone od tej kwoty. W toku postępowania Spółka nie wykazała aby po otrzymaniu wyżej wymienionych kwot zakwestionowała prawidłowość ich naliczenia i nastąpiła z dalej idącym żądaniem. W uzasadnieniu wyroku z dnia 18 września 2002r. sygn. akt I SA/Wr 392/02 Naczelny Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyraził pogląd, że jeżeli do powstania nadpłaty doszło w wyniku zastosowania się podatnika do obowiązku zapłacenia nienależnego (lub w nienależnej wysokości) zobowiązania podatkowego (określonego w wadliwej decyzji podatkowej, wyeliminowanej następnie z obrotu prawnego), to termin, o którym stanowi art. 29 ust. 4 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, jest zachowany wówczas, gdy podatnik w okresie 3 lat od zapłacenia podatku wystąpił w ramach przysługującego mu środka prawnego (np. odwołania, wniosek o wznowienie postępowania lub o stwierdzenie nieważności) z roszczeniem (żądaniem) do organu podatkowego o uchylenie, zmianę lub stwierdzenie nieważności wadliwej decyzji. W takim bowiem przypadku, żądanie wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwej decyzji wymiarowej, stanowiącej podstawę nienależnego świadczenia podatkowego, zawiera w sobie jednocześnie roszczenie o zwrot nadpłaty która staje się wymagalna w momencie jej stwierdzenia tzn. uchylenia, zmian lub stwierdzenia nieważności takiej decyzji. W rozpoznawanej sprawie wyeliminowanie z obrotu wadliwej decyzji Urzędu Skarbowego nastąpiło (...) kwietnia 1998r. decyzją Izby Skarbowej znak (...) w wyniku podjętych działań odwoławczych przez skarżącą Spółkę. Przyjmując zgodne z wyżej podanym poglądem roszczenie zwrotu nadpłaty stało się wymagalne z datą wydania decyzji Izby Skarbowej uchylającej decyzję Urzędu Skarbowego. Uwzględniając unormowanie art. 29 ust. 4 ustawy o zobowiązaniach podatkowych organy podatkowe nie mogły postąpić inaczej, niż odmówić zwrotu nadpłaty (odsetek od nadpłaty w postaci nienależnych odsetek za zwłokę zapłaconych na podstawie decyzji Urzędu Skarbowego). Trzyletni okres przedawnienia do zwrotu nadpłaty musi być bezwzględnie przestrzegany. Nie wystarczy, że podatnik złożył stosowne żądanie. Liczy się to, czy pieniądze zostały mu faktycznie oddane (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 czerwca 2004r. sygn. akt III SA 426/03). W rozpoznawanym przypadku czy zostały oddane w pełnej wysokości? Za prawidłowe należy także uznać stanowisko organów podatkowych odmawiające zwrotu nadpłaty z uwagi na treść art. 80 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 80 ust. 1 Ordynacji podatkowej prawo do zwrotu nadpłaty podatku wygasa po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin jej zwrotu. Po upływie terminu określonego w § 1 art. 80 wygasa również prawo do złożenia wniosku o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych oraz możliwości zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych (art. 80 § 2 Ordynacji podatkowej). Uwzględniając fakt, że w rozpoznawanej sprawie nadpłata powstała w dniu 13 maja 1996r. (w dniu zapłaty przez skarżącą Spółkę podatku wraz z odsetkami za zwłokę) a żądanie zwrotu nadpłaty stanowiącej odsetki od nienależnie zapłaconych odsetek od zwłoki w zapłacie podatku zawarte we wniosku Spółki z dnia 7 września 2010r. za prawidłowe należy uznać stwierdzenie organów podatkowych, iż prawo do zwrotu nadpłaty wygasło. Upływ terminu określonego w art. 29 ust. 4 ustawy o zobowiązaniach podatkowych a także w art. 80 § 1 Ordynacji podatkowej powoduje, że ocena żądania Spółki A zawartego we wniosku z 7 września 2010r. za prawidłowe należy uznać stwierdzenie organów podatkowych, iż prawo do zwrotu nadpłaty wygasło. Upływ terminu określonego w art. 29 ust. 4 ustawy o zobowiązaniach podatkowych a także w art. 80 § 1 Ordynacji podatkowej powoduje, że ocena żądania Spółki A zawartego we wniosku z 7 września 2010r. przez pryzmat wyroku Trybunału Konstytucyjnego jest zbędna. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że zarzuty podniesione w skardze są uzasadnione. Stanowią jedynie polemikę z prawidłowymi ustaleniami i rozstrzygnięciami organów podatkowych. Dlatego też zgodnie z art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.