I SA/Rz 201/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2012 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku Z. T. o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (.) stycznia 2012 r., nr (...), w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec 2007 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. Z. T. wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości. W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku, ani nie uzyskuje żadnych dochodów. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że rozwiódł się z żoną, która domaga się od niego alimentów na syna w wysokości 1 000 zł miesięcznie, a także zaległych alimentów za okres ostatnich 5 lat. Zaznaczył ponadto, że w sierpniu 2010 r. stracił pracę, która stanowiła jego jedyne źródło dochodu. Obecnie w utrzymaniu pomaga mu jego 86 letnia matka (pobierająca emeryturę w wysokości 2 400 zł), którą się opiekuje, z uwagi na jej stan zdrowia. Mieszka w domu swojej matki w T., którego powierzchnia wynosi 140 m2. Odnośnie ponoszonych wydatków skarżący podał, że stałe opłaty związane z utrzymaniem domu wynoszą 1 100 zł miesięcznie, wydatki na zakup żywności od 1000 do 1 500 zł miesięcznie, natomiast wydatki na zakup leków od 300 do 400 zł. Skarżący dodał także, że postanowieniem Sądu Rejonowego w K. z dnia 11 kwietnia 2011 r., sygn. [...], został wpisany do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Z uwagi na fakt, że złożone oświadczenie okazało się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, został on wezwany między innymi do: przedłożenia kopii rachunków i dowodów wpłaty, dokumentujących wydatki na utrzymanie domu, złożenia oświadczenia odnośnie posiadanych środków transportowych, wyjaśnienia czy posiada status osoby bezrobotnej, udokumentowanie wysokości wydatków ponoszonych na leczenie. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący wyjaśnił, że nie posiada statusu osoby bezrobotnej, gdyż przebywa na zwolnieniu lekarskim, nie posiada również żadnych środków transportowych. Przedłożył także kserokopie faktur za gaz (2 kwietnia 2012 r. uiścił z tego tytułu 2 948,55 zł, na dowód czego przedstawił potwierdzenie zapłaty), kserokopie faktur za usługi telekomunikacyjne (2 kwietnia 2012 r. uiścił z tego tytułu 61,38 zł, na dowód czego przedstawił potwierdzenie zapłaty), kserokopie faktur za telefon (2 kwietnia 2012 r. uiścił z tego tytułu 88,80 zł, na dowód czego przedstawił potwierdzenie zapłaty) oraz wyciąg z jego rachunku bankowego, za okres od dnia 31 stycznia 2012 r. do 4 kwietnia 2012 r., z którego wynika że na przedmiotowy rachunek systematycznie wpływa emerytura F. T., w wysokości ok. 2 250 zł. Z tego rachunku opłacone zostały zobowiązania podatkowe matki skarżącego, rachunki za wodę oraz przelewy, między innymi na rzecz A., w kwocie 425,58 zł (za korzystanie z produktów Microsoftu), B. , w kwocie 1 446,48 zł, w którego tytule wskazano "płatność za 12 miesięcy 3 spółek". Z przedmiotowego rachunku dokonano również zakupu biletu lotniczego za kwotę 558,50 zł oraz paliwa na stacji benzynowej za 47,65 zł. Skarżący wezwany do złożenia wyjaśnień odnośnie wskazanych wyżej przelewów podał, że przelew na rachunek B. był przelewem grzecznościowym dokonanym przez jego matkę na prośbę byłej żony, która wcześniej przekazała F. T. stosowne środki na ten cel. Ona sam nie wnikał w to czego dotyczył ten przelew. Jeżeli zaś chodzi o przelew na rzecz A. to był on związany z zakończeniem rozliczeń dotyczących spraw Fundacji T.. Z. T. przyznał też że pełni funkcję Prezesa Zarządu D Sp. z o.o., którą to funkcje sprawuje nieodpłatnie, a spółka ta nie prowadzi żadnej działalności. Nie jest już natomiast Prezesem Zarządu E S.A., ani Fundacji T., w której pełni jedynie honorowo funkcję członka Rady Fundacji. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270., zwanej dalej: p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym – o co wnosi skarżący w przedmiotowej sprawie – następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona występująca o przyznanie tego prawa winna wykazać spełnienie wyżej wymienionych przesłanek przede wszystkim poprzez złożenie kompletnego i wiarygodnego oświadczenia o jej sytuacji rodzinnej i majątkowej, jeżeli natomiast złożone przez nią oświadczenie okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie (sądu lub referendarza), w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). W okolicznościach przedmiotowej sprawy nie sposób przyjąć, że skarżący wykazał, że spełnia przesłanki przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym, gdyż złożone przez niego oświadczenia są niewiarygodne, przede wszystkim z uwagi na niespójność wynikających z nich faktów oraz sprzeczność tychże informacji z treścią przedłożonych dokumentów źródłowych. Skarżący utrzymuje bowiem, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, jednakże sam stwierdza, że jest na utrzymaniu matki, ponadto cała jej emerytura wpływa na jego konto, którymi to środkami swobodnie dysponuje, regulując swoje rachunki, co wynika z przedłożonego wyciągu. Tym samym jego twierdzenie w tym zakresie jest więc bezpodstawne. Rozpoznający wniosek o przyznanie prawa pomocy wezwał skarżącego do przedłożenia między innymi wyciągu z rachunku bankowego, w wykonaniu którego przedłożył on wyciąg z rachunku w F. Banku, za okres od 31 stycznia 2012 r. do 4 kwietnia 2012 r., jednakże wyciąg ten jest niekompletny, ponieważ saldo rachunku na dzień 31 stycznia wynosiło zgodnie z tym wyciągiem 6 896,74 zł, natomiast na dzień 20 lutego 2012 r., pod dokonaniu operacji na kwotę 558,50 zł, 4 441,47 zł. Wykaz nie zawiera jednak innych operacji, które uzasadniałyby wskazaną różnicę. Z. T. w złożonych oświadczeniach podał, że wydatki za żywność jego i jego matki wynoszą miesięcznie od 1000 do 1500 zł, zaś na zakup leków od 300 do 400 zł i są, podobnie jak wszystkie pozostałe wydatki, pokrywane z emerytury matki, tymczasem, na podstawie przedłożonego wyciągu z rachunku bankowego nie sposób stwierdzić podejmowania środków na ich pokrycie. Co prawda 13 marca 2012 r. skarżący podjął z konta 3 000 zł, jednakże w dniu 2 kwietnia 2012 r. opłacił rachunki za gaz, telefon oraz internet na łączną kwotę 3 097,93 zł, a więc na sumę przekraczająca przedmiotową kwotę. Na tej podstawie nie sposób przyjąć, że wszystkie wymienione oraz udokumentowane wydatki znajdują pokrycie w należnościach otrzymywanych przez matkę skarżącego z tytułu emerytury. Świadczyć to może jedynie o tym, że albo skrzący, albo jego matka, z którą pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym posiadają dodatkowe źródła dochodów, które nie zostały ujawnione. Atrybutu wiarygodności nie sposób przyznać także innym wyjaśnieniom skarżącego, a mianowicie tym dotyczącym tytułu przelewu dokonanego na kwotę 1 446,48 zł na rzecz B. , rzekomo dokonanego na prośbę byłej żony przez jego matkę (była żona skarżącego miała wcześniej przekazać matce skarżącego środki na ten cel), o której to transakcji nie ma on żadnych informacji, albowiem przelew został dokonany z jego rachunku, z podaniem tytułu przelewu: "płatność za 12 miesięcy 3 spółek". W odpowiedzi na wezwanie do złożenia dodatkowego oświadczenia Z. T. podał również, że nie posiada żadnego środka transportu, jednakże z przedłożonego wyciągu z rachunku bankowego wynika, że dokonywał zakupu paliwa na stacji paliw, tym samym trudno dać wiarę jego wyjaśnieniom w tym zakresie. Mając na względzie zasady logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego trudno także przyjąć bezkrytycznie wyjaśnienia co do roli skarżącego w działalności spółki, której jest prezesem zarządu i fundacji, w której radzie zasiada. Sam fakt społecznego sprawowania tych funkcji przez skarżącego, nieposiadającego jakichkolwiek dochodów, już poddaje w wątpliwość te wyjaśnienia, albowiem sprawowanie tych funkcji wiąże się z pewnymi wydatkami, z tytułu chociażby wyjazdów służbowych. W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że skarżący mieszkając w T. i, zgodnie ze swoim stwierdzeniem, nie angażując się w żadną działalność, większość z przedłożonych rachunków opłacił w K., ponadto jedna z jego płatności dokonana z jego rachunku bankowego w tytule nosi wskazanie, że jest to "płatność za 12 miesięcy 3 spółek". Mając na uwagi powyższe należy stwierdzić, że z uwagi na niewiarygodność wyjaśnień skarżącego, który w sposób wybiórczy dokonał przedstawienia swojego stanu majątkowego, w celu wykazania spełnienia przesłanek przyznania mu prawa pomocy, poprzez przedstawienie swojej sytuacji w sposób wyjątkowo niekorzystny, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., w związku z w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.