I SA/Rz 201/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2012 r., w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym, w sprawie ze skargi Z. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) stycznia 2012 r., nr (...), w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec 2007 r. w związku z wnioskiem skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych - postanawia - oddalić wniosek. Występując o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) stycznia 2012r. Z. T. złożył oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym, z którego wynika, że prowadzi on samodzielnie gospodarstwo domowe, nie posiadając żadnego źródła dochodów, ani żadnego majątku. Skarżący wyjaśnił, że po utracie pracy pozostaje na utrzymaniu 86 letniej matki, która pobiera emeryturę w wysokości 2 400 zł miesięcznie. Dodał także, że postanowieniem Sądu Rejonowego w K. z dnia 11 kwietnia 2011 r. został wpisany do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Odnośnie ponoszonych wydatków skarżący podał, że stałe opłaty związane z utrzymaniem domu wynoszą 1 100 zł miesięcznie, natomiast wydatki na zakup leków i żywności odpowiednio od 300 do 400 zł miesięcznie oraz 1 000 do 1 500 zł miesięcznie. W odpowiedzi na wezwanie do przedłożenia dodatkowego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym skarżący wyjaśnił, że nie ma statusu osoby bezrobotnej, gdyż pozostaje na zwolnieniu lekarskim, nie posiada także żadnych środków transportowych. Oprócz tego przedłożył: kserokopie faktur za gaz (2 kwietnia 2012 r. uiścił z tego tytułu 2 948,55 zł, na dowód czego przedstawił potwierdzenie zapłaty), kserokopie faktur za usługi telekomunikacyjne (2 kwietnia 2012r. opłacił rachunek w wysokości 61,38 zł, na dowód czego przedstawił potwierdzenie zapłaty), kserokopie faktur za telefon (2 kwietnia uiścił z tego tytułu 88,80 zł, na dowód czego przedstawił potwierdzenie zapłaty) oraz wyciąg z rachunku bankowego (należący do jego matki, jednakże do którego skarżący jest upoważniony), za okres od dnia 31 stycznia 2012 r. do 4 kwietnia 2012r., z którego wynika że na przedmiotowy rachunek systematycznie wpływa emerytura F.T., w wysokości ok 2 250 zł. Ze środków zgromadzonych na tym rachunku opłacone zostały zobowiązania podatkowe matki skarżącego, rachunki za wodę oraz przelewy, między innymi na rzecz Fundacji A, w kwocie 425,58 zł (za korzystanie z produktów Microsoftu), B, w kwocie 1 446,48 zł, w którego tytule wskazano "płatność za 12 miesięcy 3 spółek". Z przedmiotowego rachunku dokonano również zakupu biletu lotniczego za kwotę 558,50 zł oraz paliwa na stacji benzynowej za 47,65 zł. Odnośnie wyżej wymienionych przelewów skarżący wyjaśnił, że przelew na rachunek G.N. był przelewem grzecznościowym dokonanym przez jego matkę na prośbę jego byłej żony, która wcześniej przekazała F. T. stosowne środki na ten cel. Ona sam nie wnikał w to czego dotyczył ten przelew. Jeżeli zaś chodzi o przelew na rzecz A to był on związany z zakończeniem rozliczeń dotyczących spraw Fundacji C. Skarżący oświadczył ponadto, że pełni nieodpłatnie funkcję Prezesa Zarządu D Sp. z o.o., jednakże spółka ta nie prowadzi żadnej działalności. Nie jest już Prezesem Zarządu E S.A. ani też Prezesem Fundacji C, w której pełni jedynie funkcję członka Rady Fundacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej: p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy spoczywa na stronie wnioskującej o jego przyznanie, która winna tego dokonać poprzez złożenie oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, dokumentów źródłowych oraz, na wezwanie Sądu, dodatkowych oświadczeń. Na podstawie przedłożonych przez skarżącego oświadczeń i dokumentów źródłowych nie można przyjąć, że spełnia on przesłanki przyznania mu prawo pomocy, ponieważ poszczególne jego twierdzenia, mające przemawiać za przyznaniem mu prawa pomocy, nie zasługują na przyznanie im atrybutu wiarygodności, z uwagi na ich wzajemną sprzeczność i niespójność. I tak, wbrew twierdzeniom skarżącego, zawartym w oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu, pozostaje on bez wątpienia we wspólnym gospodarstwie domowym ze swoją matką, swobodnie też dysponuje pobieraną przez nią emeryturą, dokonując między innymi przelewów z tych środków na rzecz osób trzecich, zakupu biletu lotniczego, a także paliwa na stacji paliw itd. Wezwany do wskazania tytułu przelewu kwoty 1 446,48 zł na rzecz B skarżący podał, że jest to przelew dokonany grzecznościowo przez jego matkę na prośbę byłej żony, która wcześniej miała przekazać gotówkę na ten cel, on sam nie posiada jednakże wiedzy do szczegółów tejże operacji. Twierdzenie takie jest jednakże niewiarygodne, ponieważ to skarżący dokonał przedmiotowego przelewu, podając w jego tytule: "płatność za 12 miesięcy 3 spółek", natomiast w sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego podał, że jego matka, ze względu na swój wiek i stan zdrowia nie posługuje się komputerem. Dodatkowo fakt, że skarżący pozostaje prezesem zarządu spółki z o.o. oraz zasiada w radzie fundacji wskazuje, że przedmiotowy przelew został wykonany przez skarżącego, w związku z ze sprawowanymi przez niego funkcjami. Wiarygodność oświadczeń skarżącego podważa również zestawienie ponoszonych przez jego i jego matkę wydatków z uzyskiwanymi dochodami, dokonane na podstawie oświadczeń, przedłożonych rachunków, potwierdzeń zapłaty i wyciągu z konta bankowego, który nie jest pełny, albowiem saldo rachunku na dzień 31 stycznia 2012 r. wynosiło, zgodnie z tym wyciągiem, 6 896,74 zł, natomiast na dzień 20 lutego 2012 r., po dokonaniu operacji na kwotę 558,50 zł, 4 441,47 zł, wyciąg nie zawiera zaś innych operacji, które uzasadniałyby wskazaną różnicę. Skarżący zadeklarował, że wydatki na zakup leków i żywności w jego gospodarstwie domowym wynoszą odpowiednio: 300-400 zł miesięcznie oraz 1 000- 1 500 zł miesięcznie i w całości pokrywane są z emerytury jego matki, która wpływa w całości na rachunek bankowy, wyciąg z którego został przez niego przedłożony do akt sprawy. Na podstawie przedmiotowego wyciągu nie sposób jednak stwierdzić podejmowania środków na pokrycie wyżej tych wydatków. Jeżeli chodzi o marzec 2012r., to w dniu 13 tego miesiąca z wyżej wskazanego rachunku bankowego podjęto kwotę 3 000 zł, jednakże w dniu 2 kwietnia skarżący opłacił rachunki za gaz, telefon oraz internet na łączną kwotę 3 097,93 zł, a więc na sumę przekraczającą przedmiotowa kwotę. Niemniej jednaki skarżący nie wyjaśnił tych rozbieżności i nie wskazał źródła pochodzenia środków na zakup żywności i leków. Fakt ten rodzi więc uzasadnione podejrzenia, że emerytura matki nie stanowi jedynego źródła dochodów w gospodarstwie domowym skarżącego, a postawa skarżącego, uchylającego się od wyjaśnienia tych wątpliwości, uniemożliwia ocenę jego rzeczywistej sytuacji materialnej. Skarżący twierdzi także, że nie posiadając żadnych dochodów, pozostaje prezesem zarządu spółki z o.o. oraz zasiada w radzie fundacji, które to funkcje pełni społecznie, nie pobierając z tego tytułu jakiegokolwiek wynagrodzenia. Nie sposób jednak bezkrytycznie przyjąć tychże twierdzeń, gdyż pełnienie wyżej wymienionych funkcji wiąże się z określonymi wydatkami, związanymi chociażby z wyjazdami służbowymi, pociągającymi za sobą określone wydatki (skarżący mieszkając w T. większość przedstawionych rachunków opłacił w K., co świadczy o licznych jego wyjazdach), źródła których pokrycia skarżący nie ujawnił. Z. T., występując o przyznanie mu prawa pomocy powołał się między innymi na postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 sierpnia 2011 r., sygn. I SA/Kr 775/11, na mocy którego uzyskał on zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie oznaczonej wyżej podaną sygnaturą. Ustosunkowując się do tej argumentacji należy jednak stwierdzić, że Sąd rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy w konkretnej sprawie nie jest związany oceną dokonaną na gruncie innej sprawy, gdyż każdorazowo jest on zobligowany wydać rozstrzygnięcie w oparciu o własną ocenę aktualnej sytuacji materialnej skarżącego, dokonaną na podstawie przedłożonych oświadczeń i dokumentów (podobny pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 19 sierpnia 2011 r., sygn. II FZ 434/11, dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Mając na uwadze powyższe, nie sposób stwierdzić, że skarżący nie wykazał spełnienia przesłanek przyznania mu prawa pomocy, gdyż jego oświadczenia są wybiórcze i niepełne, a także sprzeczne w zakresie wyżej wskazanym, co czyni je niewiarygodnymi. Z tego też względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.