I SA/Rz 226/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.T. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2009r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za luty 2007 r. - postanawia – oddalić wniosek o prawo pomocy. Wnosząc zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, którym Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji opisanej w sentencji niniejszego postanowienia, Skarżąca równocześnie złożyła na formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Jako powód podała trudną sytuację materialną i brak jakiegokolwiek majątku. Oświadczyła, że pobiera wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w kwocie 1317 zł brutto, mieszka wraz z matką wymagającą opieki z uwagi na stan zdrowia, przyczynia się do utrzymania domu. Ponadto wychowuje dwoje dzieci w wieku szkolnym, co wiąże się również z wydatkami. Z wnioskiem w tym przedmiocie, identycznie brzmiącym, skarżąca zwróciła się już raz, w momencie wnoszenia skargi do Sądu (29.03.2010 r. – data wpływu wniosku, k. 25). Po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania wyjaśniającego w kwestii rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia 25 czerwca 2010 r. sygn. I SA/Rz 226/10 przyznał wnioskodawczyni prawo pomocy i zwolnił ją od kosztów sądowych w całości, czyniąc tym samym w pełni zadość żądaniu wniosku. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: W rozpatrywanej sprawie wniosek skarżącej z 26 lipca 2010 r. (data wpływu do sądu) jest drugim z kolei wnioskiem o prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie P.p.s.a., już wykazała po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, na podstawie art. 255 P.p.s.a., że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skutkowało to, zgodnie z powołanym powyżej postanowieniem z dnia 25 czerwca 2010 r. całkowitym zwolnieniem skarżącej od ponoszenia kosztów sądowych. Na koszty sądowe, co należy w tym miejscu wyjaśnić, składają się opłaty sądowe i zwrot wydatków. Opłaty sądowe stanowią, zgodnie z art. 212 P.p.s.a., wpis pobierany od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym, takich jak skarga, skarga kasacyjny, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. Dodać należy, że zakwalifikować należałoby do tej kategorii skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (art. 285a P.p.s.a.), podlegającą opłacie stałej (art. 285a § 4 P.p.s.a.). Do opłat sądowych należy także opłata kancelaryjna, pobierana za stwierdzenie prawomocności oraz wydanie odpisów, zaświadczeń, wyciągów i innych dokumentów na podstawie akt (art. 234 p.p.s.a.), a także wykonanie podobnych czynności na podstawie zbiorów gromadzonych i prowadzonych w sądzie poza aktami sprawy (art. 235 P.p.s.a.). Przykładowy katalog wydatków, stanowiących koszty sądowe, zamieszczono w art. 213 P.p.s.a. i zgodnie z nim na wydatki te mogą składać się należności tłumaczy i kuratorów, koszty ogłoszeń, diety, koszty podróży. Wydatki za stronę zwolnioną od kosztów sądowych wykładane są z części budżetu sądu administracyjnego, w zakresie tego zwolnienia (art. 242 P.p.s.a.). Skoro skarżąca została zwolniona w rozpoznawanej sprawie od kosztów sądowych w całości, tj. od opłat sądowych i wydatków, to zwolnienie to obejmuje również opłatę sądową od zażalenia na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W związku z tym, że postanowienie o zwolnieniu od kosztów sądowych posiada walor prawomocnego orzeczenia sądu, kolejny wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega oddaleniu, przy czym wyjaśnić należy, iż nie uznano za zasadne umorzenia postępowania sądowego w kwestii zwolnienia od kosztów sądowych, kierując się poglądem wyrażanym w orzecznictwie i piśmiennictwie przedmiotu, że instytucja umorzenia postępowania odnosi się wyłącznie do pism wszczynających postępowanie sądowoadministracyjne lub wszczynających postępowanie w danej sprawie. Nie ma natomiast zastosowania do wniosków w sprawach wpadkowych, np. o przyznanie prawa pomocy (por. B.Dauter, Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego LexisNexis, W-wa 2008, s. 144). W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.