I SA/Rz 227/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Smoleń po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2011 r., w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi J. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) lutego 2011 r., nr: (...), w przedmiocie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych, od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2003 r. w związku z wnioskiem skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych - postanawia - oddalić wniosek. Wnioskiem z dnia 16 maja 2011 r. skarżący J. W. zwrócił się do Sądu o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) lutego 2011 r. Przedmiotową decyzją organ ustalił mu zobowiązanie podatkowe, z tytuły zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych, od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów, w kwocie 125 680 zł. Z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, złożonego przez skarżącego na urzędowym formularzu wynika, że zamieszkuje on u syna, chociaż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, jednakże, jak zaznaczył, nie osiąga przy tym żadnych dochodów i nie posiada żadnego majątku. Niezależnie od powyższego dodał on również, że z uwagi na zły stan zdrowia wymaga stałego leczenia. Mając na uwadze niejasną treść oświadczenia skarżącego, rodzącego ponadto uzasadnione wątpliwości co do prawdziwości przedstawionych w nim okoliczności wezwano skarżącego do złożenia dodatkowego oświadczenia i wskazanie źródła pokrycia kosztów zakupu żywności, środków czystości, odzieży, a także ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika, przedłożenia kopii zeznania podatkowego za 2010 r., złożenia oświadczenia o posiadanych środkach transportu, a także wyjaśnienie czy posiada on status osoby bezrobotnej. Ustosunkowując się do przedmiotowego wezwania skarżący podał, że nie ponosi on kosztów zakupu żywności, środków czystości oraz ubrań, gdyż żywi się i korzysta ze środków czystości u swojej przyjaciółki, co zaś się tyczy ubrań, to zgodnie z jego wyjaśnieniem, korzysta on z ubrań zgromadzonych w ciągu ostatnich 30 lat, poza tym okazjonalnie uzupełnia swoją garderobę o ubrania podarowane mu przez przyjaciółkę. W kwestii kosztów ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika skarżący podał, że zostaną one pokryte dopiero po zakończeniu postępowania, tak więc na obecna chwilę nie można mówić o jakichkolwiek kosztach z tym związanych. J.W., poinformował ponadto, że nie posiada statusu osoby bezrobotnej oraz nie korzysta z pomocy społecznej. Przedłożył również oświadczenie o nieposiadaniu jakiegokolwiek środka transportu oraz kserokopię zeznania podatkowego PIT-36, z którego wynika, że w ubiegłym roku osiągnął on przychód w wysokości 8 610,60 zł, w tym z pozarolniczej działalności gospodarczej 4250 zł, a jego nadpłata w podatku dochodowym od osób fizycznych wyniosła 1 550 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na gruncie P.p.s.a. zasadą jest, że do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki (art. 214 P.p.s.a.), ustawodawca przewidział jednak wyjątek od tej zasady, w postaci zwolnienia od konieczności poniesienia tych ciężarów, o którym mowa chociażby w art. 246 § 1 pkt 2, jednakże przyznanie tej ulgi uwarunkowane jest spełnieniem wyszczególnionych w tym przepisie przesłanek. To bowiem strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy zobligowana jest do wykazania spełnienia wyżej wymienionych przesłanek, w sposób wiarygodny i przekonujący. W tym celu winna więc złożyć stosowne oświadczenie oraz współpracować z sądem w celu wyjaśnienia wszelkich niejasności i wynikłych rozbieżności, poprzez dostarczenie, na wezwanie, odpowiednich informacji i sprecyzowanie faktów, związanych z powołanymi uprzednio okolicznościami. W przedmiotowej sprawie skarżący nie wykazał, że spełnia przesłanki przyznania mu prawa pomocy, gdyż złożone przez niego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym są wybiórcze, a przy tym niewiarygodne. Przede wszystkim skarżący, ustosunkowując się do wezwania o wskazanie środków, z których dokonuje zakupu żywności i środków czystości powołuje się na fakt, że wydatki z tym związane całkowicie pokrywa jego przyjaciółka, jednakże nie wskazuje jej jako osoby, z która pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym. Mając tymczasem na uwadze fakt niezuzyskiwania przez niego jakichkolwiek dochodów, trudno jest zgodzić się z jego twierdzeniami o samodzielnym prowadzeniu gospodarstwa domowego, które to twierdzenia, wobec powyższych okoliczności wydają się gołosłowne. Wątpliwe jest również to, że mieszkając u syna, jak sam twierdzi, nawet ze środków czystości korzysta u przyjaciółki, co jest trudne do wyobrażenia, chociażby z przyczyn czysto praktycznych. Podobne uwagi można odnieść do kwestii pokrycia kosztów ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika, co miało miejsce w 2008 r., jako że nie sposób oprzeć się w tej mierze na jego oświadczeniu, że zostaną one pokryte dopiero po zakończeniu postępowania, ze środków zasądzonych od strony przeciwnej, gdyż na obecnym etapie postępowania nie można przewidzieć mającego zapaść rozstrzygnięcia. Reasumując należy stwierdzić, że skarżący w złożonych oświadczeniach nie przedstawił swojej rzeczywistej sytuacji materialnej, koncentrując się na przedstawieniu jej w sposób mający wskazywać na spełnienie przez niego przesłanek przyznania mu prawa pomocy. Nie poparł jednakże swych twierdzeń wiarygodnymi argumentami, jako że jego twierdzenia w tym zakresie są mało prawdopodobne, w świetle zasad doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Zwrócić bowiem należy uwagę chociażby na fakt, że skarżący powołując się na życie w ubóstwie oświadczył, że nie korzysta z pomocy społecznej, a nie posiadając żadnych dochodów nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Nie wskazał jednocześnie żadnych racjonalnych powodów, które uzasadniałyby takie postępowanie. Niezależnie od powyższego należy również podkreślić, że skarżący nie podjął "współpracy" z Sądem w celu wyjaśnienia zaistniałych wątpliwości, co leżało w jego interesie, ponieważ składane przez niego wyjaśnienia są wymijające i niewiarygodne. Z tego też względu nie sposób jest stwierdzić, że wykazał on, że spełnił przesłanki przyznania mu prawa pomocy. Mając więc na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia, o oddaleniu wniosku.