I SA/Rz 227/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2011 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku J. W. o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) lutego 2011 r., nr: (...), w przedmiocie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych, od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2003 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. J. W. wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) lutego 2011 r. w przedmiocie ustalenia mu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych, od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2003 r., w kwocie 125 680 zł, uzasadniając to swoją trudną sytuacją materialną i złym stanem zdrowia. Ze złożonego przez niego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku ani nie osiąga żadnych dochodów. Obecnie zamieszkuje u syna i nie pracuje zawodowo. W związku z lakoniczną treścią złożonego przez skarżącego oświadczenia, nie pozwalającą na ocenę jego rzeczywistej sytuacji majątkowej, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) został on wezwany do złożenia dodatkowego oświadczenia w tym przedmiocie, między innymi poprzez wskazanie źródła pokrycia kosztów zakupu żywności, środków czystości, odzieży, a także ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika, przedłożenie kopii zeznania podatkowego za 2010 r., złożenie oświadczenia o posiadanych środkach transportu, a także podanie czy posiada on status osoby bezrobotnej. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący oświadczył, że nie ponosi kosztów zakupu żywności, gdyż żywi się u swojej przyjaciółki, gdzie korzysta również ze środków czystości. Nie ponosi także kosztów zakupu odzieży, ponieważ korzysta z ubrań zgromadzonych w ciągu ostatnich 30 lat, uzupełnianych zakupami w sklepach z odzieżą używaną, nabywanych z pomocą przyjaciółki. Co zaś się tyczy kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie skarżący oświadczył, że zostaną one pokryte po zakończeniu sprawy, tak nie więc na obecną chwilę, jego zdaniem, nie można mówić o jakichkolwiek kosztach w tym zakresie. J. W., w dodatkowym oświadczeniu o stanie majątkowym podał również, że nie posiada statusu bezrobotnego i nie korzysta z pomocy społecznej. Przedłożył ponadto oświadczenie o nieposiadaniu jakiegokolwiek środka transportu oraz kserokopię zeznania podatkowego PIT-36, z którego wynika że w ubiegłym roku osiągnął on przychód w wysokości 8 610,60 zł, w tym z pozarolniczej działalności gospodarczej 4250 zł, a jego nadpłata w podatku dochodowym od osób fizycznych wyniosła 1 550 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Obowiązek wykazania spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy spoczywa na stronie wnioskującej o przyznanie tego prawa, która winna w tym celu złożyć kompletne, wiarygodne i przekonujące oświadczenie, zawierające dokładne dane odnośnie jej sytuacji majątkowej, wysokości uzyskiwanych dochodów oraz sytuacji rodzinnej, co wynika z brzmienia art. 252 § 1 P.p.s.a. W sytuacji natomiast, gdy oświadczenie wnioskodawcy, złożone na urzędowym formularzu okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub też budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 P.p.s.a.). Mając na uwadze treść wyżej wymienionych regulacji P.p.s.a. oraz okoliczności przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku własnego utrzymania, ponieważ złożone przez niego oświadczenia są niewiarygodne oraz wzajemnie sprzeczne. Przede wszystkim trudno dać wiarę jego twierdzeniom, że mieszkając u syna, żywi się i korzysta ze środków czystości u przyjaciółki, która w dodatku partycypuje w kosztach zakupu niezbędnej mu odzieży. Świadczyłoby to bowiem o tym, że posiada on dwa ośrodki interesów życiowych, co zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania wydaje się mało prawdopodobne, poza tym zamieszkiwanie w jednym miejscu, a żywienie się i korzystanie ze środków czystości w innym, z przyczyn faktycznych byłoby bardzo utrudnione. Niezależnie od powyższego zwrócić należy uwagę również na fakt, że zakres "dofinansowania" jakie skarżący, zgodnie z jego oświadczeniem, uzyskuje od swojej przyjaciółki wskazuje na to, że pozostaje on w znacznej mierze na jej utrzymaniu, a co za tym idzie, pozostaje z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, przez co należy rozumieć pozostawanie danej osoby w swoistego rodzaju wspólnocie interesów, realizowanych przede wszystkim poprzez wspólne zaspokajanie szeroko rozumianych potrzeb bytowych. W związku z powyższym prawidłowa ocena jego sytuacji materialnej i możliwości płatniczych wymagałaby wzięcia pod uwagę tychże okoliczności, które skarżący pominął w składanych przez siebie oświadczeniach. Skarżący w przedmiotowej sprawie korzysta z usług fachowego pełnomocnika, co wiąże się z koniecznością poniesienia związanych z tym kosztów, jednakże wzywany do złożenia oświadczenia co do źródła ich pokrycia nie odniósł się do tego wezwania w sposób dostateczny. Stwierdził jedynie, że koszty te zostaną pokryte dopiero po zakończeniu postępowania, co jednak nie daje odpowiedzi na pytanie skąd te środki będą pochodzić. Trudno bowiem w tym momencie przewidywać treść mającego zapaść w sprawie rozstrzygnięcia, a w tej sytuacji nie sposób jest przyjąć że skarżący ustanowił pełnomocnika nie posiadając jakimikolwiek środków na pokrycie kosztów jego honorarium, niezależnie od tego kiedy koszty te zostaną uiszczone. Wszystko to może jedynie świadczyć o tym, że dysponuje on jednak odpowiednimi środkami na ten cel lub też ma możliwość ich pozyskania, których to okoliczności nie ujawnił składając oświadczenia o stanie majątkowym. Wątpliwości rodzi również oświadczenie co do rzeczywistego statusu skarżącego, albom podał on że nigdzie nie pracuje, jednakże nie posiada również statusu osoby bezrobotnej, bez uzasadnienia takiego stanu rzeczy. Trudno więc w tej sytuacji znaleźć logiczne wytłumaczenie takiego stanu rzeczy. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.