I SA/Rz 235/04

WyrokWSA w Rzeszowie2005-09-23

Skład orzekający: Bożena Wieczorska, Kazimierz Włoch, Małgorzata Niedobylska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej jest zgodne z prawem, gdy doręczenie decyzji pierwotnej nastąpiło w sposób przewidziany w Ordynacji podatkowej, a strona nie zawiadomiła organu o zmianie adresu ani nie ustanowiła pełnomocnika do spraw doręczeń, mimo pouczenia o tych obowiązkach?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Doręczenie decyzji organu pierwszej instancji było skuteczne, ponieważ zostało dokonane zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, a strona skarżąca została pouczona o obowiązku informowania o zmianie adresu i ustanowienia pełnomocnika do spraw doręczeń w przypadku wyjazdu za granicę. Sąd nie jest uprawniony do przywracania terminu do wniesienia środka odwoławczego w postępowaniu podatkowym.
Stan faktyczny
Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez A.R. od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w sprawie określenia podatku dochodowego. Decyzja organu pierwszej instancji została nadana listem poleconym, a wobec nieobecności adresata, pozostawiono awizo, a następnie decyzję w urzędzie pocztowym. Skarżący twierdził, że nie odebrał decyzji z powodu przebywania za granicą i nie wiedział o jej pozostawieniu, a decyzję faktycznie odebrał później. Wniósł skargę do WSA, domagając się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Wieczorska /spr./ Sędzia WSA Kazimierz Włoch Asesor Małgorzata Niedobylska Protokolant sek.sąd. T.Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 23 września 2005r. na rozprawie- sprawy ze skargi A. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] maja 2004r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania - oddala skargę - I SA/Rz 235/04 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...] maja 2004r. (nr [...]) Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż odwołanie złożone przez A.R. w dniu 29 lutego 2004r. od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2003r. (nr [...]) w sprawie określenia należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001r. - zostało złożone z uchybieniem terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu postanowienia wyjaśniono, iż decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2003r. (nr [...]) adresowana do A.R. ul. W. w K. została nadana w dniu 30 kwietnia 2003r. w urzędzie pocztowym listem poleconym nr [...]. Z adnotacji urzędu pocztowego wynika, że pod wskazanym adresem tj. K., Ul. W. nie zastano adresata, wobec czego pod tymże adresem pozostawiono awizo. Następnie w dniu 12 maja 2003r. przedmiotową decyzję pozostawiono zgodnie z art. 150 § 1 pkt 1 i § 2 Ordynacji podatkowej - na okres 7 dni w urzędzie pocztowym w K., a wobec jej nie podjęcia decyzję zwrócono nadawcy w dniu 20 maja 2003r. Z akt sprawy wynika, iż w trakcie prowadzonego postępowania kontrolnego podatnik złożył w dniu 2 września 2002r. pisemny wniosek o kierowanie korespondencji na adres ul. W., K., a zatem wskazał adres do doręczeń pod którym należało kierować wszelką korespondencję w przedmiotowej sprawie. Podatnik został pouczony o treści art. 146 Ordynacji podatkowej z którego wynika, iż w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o każdej zmianie swego adresu. W przypadku niedopełnienia tego obowiązku pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem, a organ podatkowy pozostawia pismo w aktach sprawy. Pismem z dnia 29 lutego 2004r. podatnik złożył odwołanie od powyższej decyzji do Dyrektora Izby Skarbowej i zażądał jej uchylenia. Odwołanie zostało nadane w dniu 5 marca 2004r. w urzędzie pocztowym w K. (data stempla pocztowego). Organ odwoławczy wyjaśnił, powołując się na treść art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, iż odwołanie od decyzji organu podatkowego wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Doręczenie niniejszej decyzji nastąpiło w dniu 19 maja 2003r. Wobec powyższego terminu do skutecznego wniesienia odwołania upłynął w dniu 2 czerwca 2003r., a odwołanie nadane w dniu 30 kwietnia 2003r. zostało wniesione po upływie terminu do jego wniesienia. Organ odwoławczy podkreślił, iż decyzja organu I instancji zawierała pouczenie co do terminu wniesienia odwołania. Uchybienie terminu do wniesienia odwołania wywołuje ten skutek, iż decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej stała się ostateczna, a odwołanie od niej wniesione nie może zostać merytorycznie rozpatrzone. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższe postanowienie (mylnie zwane decyzją) skarżący A.R. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący wyjaśnił, iż w czasie gdy decyzja została uznana za doręczoną nie przebywał w miejscu stałego zameldowania, lecz poza granicami kraju. Do nieodebrania korespondencji doszło - jak stwierdził - nie z jego winy. W chwili wyjazdu za granicę nie uznał harmonogramu swego pobytu, ani miejsc pobytu i dlatego też nie mógł podać nowego adresu do korespondencji. Faktycznie decyzję odebrał w Oddziale Zamiejscowym Urzędu Kontroli Skarbowej w J. w dniu 27 lutego 2004r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, iż skarżący nie skorzystał z instytucji przywrócenia terminu na etapie postępowania odwoławczego. W kolejnych pismach z dnia 10 sierpnia 2004r. oraz z dnia 7 sierpnia 2005r. skarżący wyjaśnił, iż odbiór w/w decyzji z dnia [...] kwietnia 2003r. potwierdziła jego matka L.R., która była upoważniona do odbioru dokumentów z Urzędu Kontroli Skarbowej przy czym ani z decyzji, ani też z żadnych innych dokumentów nie wynikało, iż decyzja ta została uznana wcześniej za doręczoną. O fakcie tym dowiedział się dopiero z zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Z akt spawy wynika, iż w trakcie postępowania kontrolnego w dniu 2 września 2002r. podatnik złożył pisemny wniosek o kierowanie korespondencji pod adres przy ul. W. nr [...]/t.I k.6 akt adm.), co organy podatkowe zasadnie oceniły jako wskazanie adresu do doręczeń, pod który należało kierować korespondencję w przedmiotowej sprawie. Podatnik, co także wynika z akt sprawy (t.I k.2) został pouczony o treści art. 146 ordynacji podatkowej, z którego wynika, iż w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o każdej zmianie swego adresu. Co więcej, w przypadku wyjazdu za granicę, na który powoływał się podatnik w skardze - spoczywa na podatniku obowiązek ustanowienia pełnomocnika do spraw doręczeń (art. 147 § 1 ordynacji podatkowej), w przypadku gdy wyjazd ten trwa co najmniej 2 miesiące. Skoro zatem podatnik własnoręcznym podpisem potwierdził, iż został pouczony o obowiązku zawiadomienia organu podatkowego o każdej zmianie adresu, to tym samym w przypadku braku powiadomienia organu podatkowego I instancji o zmianie adresu, organy podatkowe miały prawo przyjąć, iż wskazany adres do doręczeń (tj. przy ul. W. nr [...] w K.) nie uległ zmianie. Doręczenie zatem decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej Oddział Zamiejscowy w J. na wskazany adres do doręczeń było uzasadnione. Było również, co nie budzi wątpliwości Sądu, skuteczne. Decyzja bowiem została nadana listem poleconym w urzędzie pocztowym w dniu 30 kwietnia 2003r. Z uwagi na nieobecność adresata pod w/w adresem przesyłkę pozostawiono w urzędzie pocztowym w K. do dnia 19 maja 2003r., pozostawiając o tym zawiadomienie w dniu 12 maja 2003r. (data i podpis doręczyciela na kopercie zawierającej przesyłkę w aktach sprawy). Oznacza to, że termin przechowania pisma w placówce pocztowej, o którym mowa w art. 150 § 1 ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym w stanie prawnym sprawy (tj. okres 7 dni) został dochowany. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 150 § 1 ordynacji podatkowej, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. W okolicznościach niniejszej sprawy doręczenie nastąpiło w dniu 19 maja 2003r. W toku postępowania podatkowego podatnik nie wnosił o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia odwołania, a Sąd który kontroluje legalność zaskarżonego postanowienia nie jest uprawniony - wbrew żądaniom skargi - do przywracania terminu do wniesienia środka odwoławczego w postępowaniu podatkowym. Bez znaczenia dla sprawy jest podnoszona przez skarżącego okoliczność - w pismach z dnia 10 sierpnia 2004r. i 7 sierpnia 2005r. - iż L.R., która była upoważniona do "odbioru dokumentów księgowych przedsiębiorstwa "A" dotyczących roku 2001, które zostały przekazane do dyspozycji organów skarbowych w związku z kontrolą" (k. 471) nie została poinformowana o tym, że doręczone wraz z tymi dokumentami decyzje zostały uznane za doręczone. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd stwierdził, iż stanowisko organu odwoławczego, iż termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 2 czerwca 2003r., a odwołanie (nadane w dniu 5 marca 2004r.) zostało wniesione z uchybieniem terminu nie narusza prawa. W związku z powyższym na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło