I SA/Rz 256/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Włoch po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym w dniu 8 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P.C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za wrzesień 2005 r. - postanawia - oddalić wniosek o prawo pomocy. WSA/post.1 - sentencja postanowienia I SA/Rz 256/10 U Z A S A D N I E N I E Skarżący P.C., wezwany o uiszczenie wpisu sądowego w sprawie ze skargi na decyzję opisaną w sentencji niniejszego postanowienia, działając przez pełnomocnika, zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z danych zawartych we wniosku wynika, że wnioskodawca znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, przebywa za granicą, gdzie z rodziną (żona i dwoje dzieci) utrzymuje się z zasiłku. Nie posiada jakiegokolwiek majątku nieruchomego, ani nie posiada przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro oraz jakichkolwiek zasobów pieniężnych w postaci oszczędności, papierów wartościowych itp. Korzystając z możliwości żądania dodatkowego oświadczenia, w ramach uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) – dalej nazwaną P.p.s.a. - referendarz sądowy wezwał do złożenia szczegółowych wyjaśnień oraz dokumentów dla pełnego zobrazowania sytuacji finansowej skarżącego, w tym m.in. podania informacji o wysokości uzyskiwanej za granicą pomocy, uzyskiwanych dochodach, posiadanych środkach transportu, o przedłożenie wyciągów z rachunków bankowych. Na podstawie zebranego materiału dowodowego referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy skarżącemu (postanowienie z dnia 16 sierpnia 2010 r.). Stosownie do pouczenia na to rozstrzygnięcie wniesiony został sprzeciw. Na podstawie art. 260 P.p.s.a. postanowienie wydane przez referendarza sądowego traci swój byt wskutek wniesienia przez stronę sprzeciwu, który nie został przez sąd odrzucony. W takim przypadku sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu przechodzi w gestię sądu, który rozpoznaje ją na posiedzeniu niejawnym i obowiązany jest samodzielnie poczynić ustalenia, i ocenić je z punktu widzenia przesłanek wskazanych w art. 246 P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dokonując analizy sytuacji materialnej skarżącego na podstawie przytoczonych okoliczności w zestawieniu z wyjaśnieniami, należy stwierdzić, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające zastosowanie prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie jak wnioskowany czyli całkowitym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy podkreślić, że udzielenie tego rodzaju preferencji w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest możliwe takiej stronie, która nie ma środków i żadnych obiektywnych możliwości na ich zdobycie. Powołane we wniosku okoliczności jak również przedstawione dokumenty, których przedłożenie w takim wypadku jest wręcz obligatoryjne, powinny uzasadniać ową wyjątkową sytuację, w której poniesienie jakichkolwiek kosztów zachwieje sytuacją materialną i bytową skarżącego w takim stopniu, że nie będzie w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Zatem ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy i rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie udowodnione. W rozpoznawanej sprawie, poza jedynym dokumentem będącym w dyspozycji pełnomocnika w postaci wyciągu bankowego za okres od 8 lutego do 7 marca 2010 r., wskazującym na saldo ujemne rachunku, nie przedstawiono innych dowodów na twierdzenia o wyjątkowo złej sytuacji materialnej skarżącego. Pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że skarżący mieszka z rodziną od wielu lat za granicą, tam pobiera świadczenia socjalne, natomiast uzyskanie potwierdzenia sytuacji materialnej syna nie jest możliwe z przyczyn obiektywnych (wydanie takiego zaświadczenia nie przewiduje tamtejszy system administracyjny). Nie są więc znane Sądowi żadne wielkości, nawet oświadczone, np. wysokość pobieranych zasiłków, inne dochody, zestawienie kosztów utrzymania rodziny skarżącego. W takiej sytuacji można jedynie stwierdzić, że brak jest jakichkolwiek informacji na temat sytuacji materialnej skarżącego, zaś ograniczenie się do stwierdzenia pełnomocnika, że jest ona zła, nie oznacza, że zostało wykazane żądanie wnioskodawcy jako zasługujące na uwzględnienie. Wyjaśnić w sprawie należy również, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy nie jest istotna sytuacja materialna pełnomocnika skarżącego, którym w sprawie jest ojciec Z.C. i do niej nawiązuje w związku w przedmiotowym postępowaniem wpadkowym, ale stan majątkowy i dochody samego skarżącego, ponieważ to on jest stroną toczącego się postępowania sądowego. Podsumowując, brak możliwości poznania faktycznej sytuacji finansowej skarżącego pozbawił Sąd zweryfikowania wniosku o prawo pomocy. Z tych przyczyn należy uznać, że skarżący nie wykazał, że nie ma realnych możliwości finansowych poniesienia kosztów postępowania sądowego i na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.