I SA/Rz 29/23
WyrokWSA w Rzeszowie2023-03-23
Skład orzekający: Tomasz Smoleń, Małgorzata Niedobylska, Jarosław Szaro
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego oleju smarowego została wydana prawidłowo, w szczególności czy doszło do przedawnienia wszczęcia postępowania oraz czy prawidłowo zastosowano klasyfikację towaru i procedurę zawieszenia poboru akcyzy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja organu podatkowego została wydana prawidłowo, gdyż nie doszło do przedawnienia wszczęcia postępowania podatkowego, ponieważ kontrola SENT nie jest kontrolą celno-skarbową skutkującą wszczęciem postępowania podatkowego w podatku akcyzowym. Ponadto, klasyfikacja towaru dokonana na podstawie badań laboratoryjnych była prawidłowa, a spółka nie wykazała, że skład produktu był inny niż ustalony przez laboratorium. Procedura zawieszenia poboru akcyzy nie miała zastosowania, gdyż spółka nie stosowała tej procedury, nie traktując towaru jako podlegającego akcyzie.Stan faktyczny
F. sp. z o.o. została obciążona zobowiązaniem podatkowym w podatku akcyzowym za nabycie wewnątrzwspólnotowe oleju smarowego w czerwcu i lipcu 2017 r. Organ podatkowy ustalił, że spółka dokonała obrotu towarami poza składem podatkowym i poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy, klasyfikując towar do kodu CN 2710 na podstawie badań laboratoryjnych. Spółka kwestionowała klasyfikację, termin wszczęcia postępowania oraz zastosowanie procedury zawieszenia poboru akcyzy.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Tomasz Smoleń, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Jarosław Szaro /spr./, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2023 r. sprawy ze skargi F. sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu z dnia 8 grudnia 2022 r., 408000-COP.4105.4.2022 w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego oleju smarowego oddala skargę.
Przedmiotem skargi F. spółka z o.o. (dalej: skarżąca/spółka) jest decyzja Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu z 8 grudnia 2022 r., nr 408000-COP.4105.4.2022 utrzymująca w mocy decyzję tego organu z 30 maja 2022 r., nr 408000-408000-CKK-1.6.4105.1.2021, w przedmiocie określenia spółce kwoty zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego oleju smarowego w wysokościach: [...] zł i [...]zł.
Jak wynika z akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji w oparciu o porównanie dokumentów źródłowych z ewidencjami prowadzonymi dla celów podatku akcyzowego stwierdzono, że spółka w czerwcu i lipcu 2017 r. dokonała obrotu towarami z pominięciem składu podatkowego oraz poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy.
Ustalono, że 12 czerwca 2017 r. i 11 lipca 2017 r. spółka dokonała wewnątrzwspólnotowych nabyć towaru o nazwie: "K.", o kodzie [...] w ilościach odpowiednio: 23,42 tony i 23.40 tony, od słowackiej firmy K. spol. s.r.o. Nabycia udokumentowane zostały fakturami z 12 czerwca 2017 r. nr [...] i z 11 lipca 2017 r., nr [...].
Z dokumentów CMR (bez numeru) wynika, że nadawcą towaru była firma K. spol. s.r.o., odbiorcą F.spółka z o.o.
Przewozu towaru o nazwie: "K." o kodzie [...] w ilości 23.420 kg dokonano pojazdem o nr rej. [...] do miejsca przeznaczenia – J., ul. [...]. Natomiast przewozu towaru o tożsamej nazwie i kodzie w ilości 23.400 kg dokonano pojazdem o nr rej. [...], do miejsca przeznaczenia – j.w.
Z kolei z dokumentu o nazwie "Protokoł o skuskach" wydanego 12 czerwca 2017 r. oraz "Protokół o skuskach" z 11 lipca 2017 r. wynika, że odbiorcą towaru o nazwie "K." o kodzie [...] była firma F.spółka z o.o.
W toku kontroli celno-skarbowej zakwestionowano wewnątrzwspólnotowe nabycia towaru K. sklasyfikowane do kodu [...]od K. spol. s.r.o., na podstawie faktur z 12 czerwca 2017 r. nr [...] i z 11 lipca 2017 r., nr [...].
Wskutek dokonanych ustaleń w trakcie przeprowadzonej kontroli celno-skarbowej, na podstawie art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r., poz. 508 ze zm. - określanej dalej jako ustawa o KAS) sporządzono wynik kontroli z dnia 7 kwietnia 2021 r., w którym stwierdzono nieprawidłowości w zakresie prawidłowości i rzetelności rozliczenia podatku akcyzowego za czerwiec i lipiec 2017 r.
Spółka pismem z dnia 10 maja 2021r. wniosła zastrzeżenia i wyjaśnienia do ustaleń zawartych w wyniku kontroli wraz z wnioskiem o przeprowadzenie dowodu. W związku z tym, że spółka nie złożyła korekty deklaracji, o której mowa w art. 82 ust. 3 ustawy o KAS, 24 maja 2021 r. Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu wydał postanowienie którym przekształcił zakończoną kontrolę celno-skarbową przeprowadzoną wobec spółki w postępowanie podatkowe.
W ramach postępowania podatkowego sporządzono protokół badania ksiąg z 21 grudnia 2021 r., który doręczono stronie w 3 stycznia 2022 r. W protokole badania ksiąg stwierdzono, że zakupiony przez spółkę olej o nazwie "k." jako wyrób akcyzowy powinien zostać zaklasyfikowany do kodu CN 2710 19 i zadeklarowany do opodatkowania podatkiem akcyzowym. Ustalono, że spółka dokonała błędnej klasyfikacji wyrobu wykazanego na fakturach, co spowodowało, że jego nabycie a następnie sprzedaż odbyła się poza składem podatkowym.
Ostatecznie Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu wydał decyzję z 30 maja 2022 r. w przedmiocie określenia spółce kwoty zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego oleju smarowego udokumentowanego fakturami: z 12 czerwca 2017 r. nr [...] w wysokości [...]zł oraz z 11 lipca 2017 r., nr [...] w wysokości [...]zł.
Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem sprawy spółka wniosła odwołanie od powyższej decyzji.
Zarzuciła organowi naruszenie art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez wydanie decyzji określającej spółce zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego oleju k., w sytuacji gdy doszło do przedawnienia prawa do wszczęcia i prowadzenia przedmiotowego postępowania. Spółka wskazała, że w tym przepisie wprowadzono swoisty obowiązek wszczęcia postępowania w przypadku zaistnienia określonych ustawowo przesłanek. Chodzi tu o wszczęcie postępowania podatkowego w zakresie, który był uprzednio przedmiotem kontroli podatkowej. Podstawowym warunkiem stosowania tej regulacji jest to, aby zaistniała tożsamość przedmiotowa kontroli i postępowania. Podkreślenia zdaniem Strony wymaga także to, że analizowany przepis nie wymaga tożsamości podmiotowej organu, który przeprowadził kontrolę i organu, który jest zobowiązany do wszczęcia postępowania i określenia lub ustalenia zobowiązania podatkowego lub innych należności, o ile znajdują do nich zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej w zakresie wszczęcia i prowadzenia postępowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 czerwca 2016 r. sygn. FSK 1616/14).
Ponadto zarzuciła naruszenia przepisów art. 121, art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej i art. 2 Konstytucji. Wskazała, że postępowanie prowadzone było sprzecznie z ogólnymi zasadami Ordynacji podatkowej, w tym w szczególności z zasadą prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 Ordynacji podatkowej) oraz zasadą prawdy obiektywnej (art. 122 Ordynacji podatkowej).
Strona podkreśliła, że spółka działając w zaufaniu do swojego kontrahenta, a producenta wyrobu o nazwie handlowej: "K." - firmy K., zgodnie z deklaracją producenta, posiadaną wiedzą, zamówieniem i dokumentacją handlową oraz transportową, nabywając wewnątrzwspólnotowo ww. wyrób o kodzie CN 3902 90 90, nie była zobowiązana do dokonania zgłoszenia o planowanym nabyciu wyrobów akcyzowych oraz do zapłaty podatku akcyzowego z tytułu nabycia przedmiotowych wyrobów.
W odwołaniu w części dotyczącej naruszenia art. 2a Ordynacji podatkowej spółka wskazała, że niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika. Przepis ten, zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, interpretowany jest szeroko - ma on również zastosowanie w sytuacji, w której organ podejmuje wątpliwości względem okoliczności faktycznych towarzyszących badanym transakcjom. Interpretowanie wątpliwości na niekorzyść strony co do okoliczności faktycznych jest rażącym naruszeniem zasady in dubio pro tributario. Spółka przywołała wyrok NSA z dnia 19 maja 2016 r. sygn. II FSK 1265/14, a w podsumowaniu podała, że organ przyjął negatywne dla spółki rozstrzygnięcie zaistniałych w sprawie wątpliwości.
Uzasadniając naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 89 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku akcyzowym strona wskazała, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym do celów poboru akcyzy i oznaczania wyrobów akcyzowych znakami akcyzy stosuje się klasyfikacje w układzie odpowiadającym Nomenklaturze Scalonej (CN). Z reguły ORINS wynika, iż kluczowe znaczenie przy klasyfikacji towarów należy w pierwszej kolejności odnieść do brzmienia rozważanych pozycji. Przenosząc powyższe na grunt postępowania, wg strony organ postanowił oprzeć się na opiniach Laboratorium Celnego w Koroszczynie, bezkrytycznie przyjmując ich wykładnię co do treści obowiązujących przepisów prawa w sytuacji, gdy to naczelnik jest organem uprawionym do klasyfikacji towarów według kodów Nomenklatury Scalonej.
W uzasadnieniu naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 8 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 78 ustawy o podatku akcyzowym strona podkreśliła, że nabywając olej od K. spol. s.r.o. nie mogła zmieniać określonego przez producenta kodu CN, gdyż kod CN nabywanego wyrobu określony był zarówno na fakturze wystawianej przez K. spol. s.r.o., jak również na dokumentach CMR. W ocenie spółki, ale również sądów administracyjnych, do określenia właściwego kodu CN zobowiązany jest właśnie producent wyrobu, gdyż to on posiada wiedzę na temat pełnego składu surowcowego danego wyrobu, w tym odnośnie określonych baz olejowych, które zostały wykorzystane do produkcji danego wyrobu.
Uzasadniając z kolei naruszenie przepisów art. 10 ust. 1 oraz 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców wskazano, że organ przyjął założenie o nieuczciwości spółki, co stanowiło działanie sprzeczne z domniemaniem uczciwości przedsiębiorcy. W podsumowaniu strona podkreśliła, że nie powinno budzić wątpliwości, że określenie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia spornych wyrobów w zaistniałym stanie faktycznym, stanowi naruszenie zasady proporcjonalności i demokratycznego państwa prawnego, o których stanowią przepisy art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP polegające na bezpodstawnym uznaniu, że na spółce ciąży obowiązek zapłaty akcyzy od wewnątrzwspólnotowego nabycia wyrobów o nazwie handlowej "k.", w sytuacji gdy spółka była związana klasyfikacją CN producenta i jednocześnie działała w dobrej wierze i z należytą starannością.
Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu decyzją z 8 grudnia 2022 r., utrzymał w mocy swoją decyzję z 30 maja 2022 r. Organ w całości podtrzymał poczynione w sprawie ustalenia oraz wyciągnięte na ich podstawie wnioski poczynione na wcześniejszym etapie postępowania.
W skardze na powyższą decyzję spółka zarzuciła naruszenie:
I. przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
1) art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 210 § 1 pkt 5 w związku z art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej poprzez utrzymanie w mocy decyzji Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu w przedmiocie określenia spółce kwoty zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego oleju smarowego udokumentowanego fakturami nr [...] z 12 czerwca 2017 r. w wysokości [...]zł oraz nr [...] z 11 lipca 2017 r. w wysokości [...] zł w sytuacji gdy doszło do przedawnienia prawa do wszczęcia i prowadzenia przedmiotowego postępowania, co stanowi rażące naruszenie prawa,
2) art. 121 i art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez prowadzenie postępowania podatkowego w sposób naruszający zasadę zaufania obywateli do organów podatkowych oraz zasadę prawdy obiektywnej i zasadę in dubio pro tributario, poprzez niewyjaśnienie okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy, niewystarczające ustalenie stanu faktycznego, nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy i dokonanie oceny dowodów w sposób wybiórczy, w tym w szczególności poprzez:
- wadliwą ocenę dowodów w postaci sprawozdań z badań Działu Laboratorium Celne Terminal Samochodowy w Koroszczynie Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej z dnia 25 września 2018 r., które odnoszą się jedynie do części okoliczności mających wpływ na klasyfikację wyrobów a w szczególności nie przesądzają one o zasadności klasyfikacji tych wyrobów do kodu CN 2710,
- niewyjaśnienie okoliczność braku posiadania przez wyżej wymienione Laboratorium metod badawczych w zakresie oznaczania zawartości olejów mineralnych,
- pominięcie istotnych dla sprawy okoliczności, że wyniki badań przeprowadzonych przez Laboratorium w Koroszczynie potwierdziły zawartość estrów metylowych kwasów tłuszczowych (tzw. FAME) w badanych próbkach, co oznacza że potencjalnie mogłyby być klasyfikowane - nawet w ramach pozycji CN 2710 - ale do kodu CN 2710 20 90, tj. jako "pozostałe oleje" w ramach podpozycji 2710 20, tj. "zawierające biodiesel"; organy nie zweryfikowały ani precyzyjnego poziomu zawartości powyższych estrów (istotne jest przekroczenie zawartości 0,5% obj.), ani czy mają one charakter estrów monoalkilowych, tj. FAMAE - jest to o tyle fundamentalne uchybienie, że zaklasyfikowanie omawianych wyrobów do kodu CN 2710 20 90 - oznaczałoby brak efektywnego opodatkowania akcyzą, nawet przy uwzględnieniu wszystkich pozostałych argumentów podnoszonych przez organy; a w konsekwencji:
- błędne ustalenie, jakoby prawidłową klasyfikacją na gruncie Nomenklatury Scalonej w odniesieniu do wyrobów, które były przedmiotem nabycia i dostawy wewnątrzwspólnotowego, był kod CN 2710 1971 - do CN 2710 1999, podczas gdy potencjalnie możliwe były również inne klasyfikacje, jak chociażby kod CN 2710 2090 (które oznaczałyby brak efektywnego opodatkowania akcyzą);
3) art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego decyzji, a w szczególności brak wyjaśnienia dlaczego organ uznał, że nie zachodzą przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary z uwagi na ważny interes podmiotu odbierającego i interes publiczny;
II. prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 8 ust. 1 pkt 4 oraz art. 78 ust. 1 pkt 1, pkt 3 i pkt 3a w związku z art. 78 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że spółka była zobowiązana przed wprowadzeniem wyrobów akcyzowych na terytorium kraju dokonać zgłoszenia o planowanym nabyciu wewnątrzwspólnotowym, złożyć właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego deklarację uproszczoną, obliczyć akcyzę i dokonać jej zapłaty w terminie 10 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego oraz złożyć zabezpieczenie akcyzowe, podczas gdy w sprawie powinien mieć zastosowanie art. 40 ust. 6 w związku z art. 41 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym, zgodnie z którym w przypadku przemieszczania "oleju k." na terytorium kraju do składu podatkowego w ramach nabycia wewnątrzwspólnotowego warunkiem zastosowania procedury zawieszenia poboru akcyzy było wyłącznie dołączenie do przemieszczanych wyrobów dokumentów handlowych - jest to o tyle fundamentalne uchybienie, że zaklasyfikowanie omawianych wyrobów do kodu CN 2710 19 - oznaczałoby brak efektywnego opodatkowania akcyzą, nawet przy uwzględnieniu wszystkich pozostałych argumentów podnoszonych przez organy;
2) art. 8 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 78 ustawy o podatku akcyzowym w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz zasady proporcjonalności wyrażonej w art. 5 Traktatu o Unii Europejskiej oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej poprzez wydanie decyzji naruszającej zasadę proporcjonalności polegającej na uznaniu, że na spółce ciąży obowiązek zapłaty akcyzy z tytułu nabycia spornego wyrobu w sytuacji, gdy spółka była związana klasyfikacją CN producenta i jednocześnie działała w dobrej wierze i z należytą starannością;
3) art. 89 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku akcyzowym w związku z treścią kodów CN 3902 oraz CN 2710 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1031/2008 z dnia 19 września 2008 r., zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej oraz w związku z regułami 1 i 6 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej ("ORINS"), zamieszczonymi w części I Taryfy Celnej i w związku z art. 3 ust. 1 oraz ust. 2 ustawy o podatku akcyzowym, poprzez przyjęcie dla wyrobu będącego przedmiotem nabycia wewnątrzwspólnotowego wadliwej klasyfikacji, a de facto jej brak;
4) art. 10 ust. 1 oraz ust. 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, poprzez przyjęcie założenia o nieuczciwości spółki, co stanowiło działanie sprzeczne z domniemaniem uczciwości przedsiębiorcy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna, ponieważ Sąd nie stwierdził, aby zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem przepisów w stopniu wymagającym zastosowania przez Sąd środków prawnych określonych w przepisach art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej: P.p.s.a.).
Kontroli Sądu poddana została decyzja, określająca skarżącej kwotę zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego oleju smarowego. Analiza pobranych próbek skłoniła organy do przyjęcia, że przewożono towar podlegający klasyfikacji do kodu CN 2710, podczas gdy zgodnie z dokumentami towarzyszącymi przewozowi i według stanowiska spółki oraz producenta towaru, był to towar o kodzie CN 3902 90 90. Rozbieżność ta miała istotny wpływ na to, czy towar podlegał akcyzie, czy nie podlegał. Swoje ustalenia organ oparł na wynikach analizy laboratoryjnej pobranych z transportów próbek. Spółka kwestionowała wynik badania laboratoryjnego, a przez to klasyfikację nabytego towaru. Zarzuciła także wszczęcie postępowania po upływie terminu określonego w art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej oraz, że do towaru nie można było zastosować procedury zawieszenia poboru akcyzy.
W ocenie Sądu żadne z zarzucanych przez spółkę naruszeń nie miało miejsca. Postępowanie przeprowadzono z zachowaniem zasad postępowania dowodowego określonego w Ordynacji podatkowej w tym skorzystano z wiadomości specjalnych odnośnie do cech i właściwości nabytego produktu, a ocena zgromadzonych dowodów mieści się w granicach określonych w art. 191 Ordynacji podatkowej. Uzasadnienie decyzji zawiera wszystkie niezbędne elementy, o których mowa w przepisach art. 210 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej. Zrelacjonowano w nim przebieg podjętych czynności, przedstawiono najważniejsze motywy wyniku badań pobranych próbek towaru. Wyjaśniono powody nieuwzględnienia zarzutów odwołania.
Trzy zasadnicze kwestie, na które uwagę zwróciła spółka, dotyczą klasyfikacji przewożonego towaru, terminu, w jakim mogło być wszczęte postępowanie w sprawie określenia wysokości podatku akcyzowego oraz możliwości zastosowania do nabytego towaru procedury zawieszenia poboru akcyzy.
Odnośnie naruszenia art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej stwierdzić należy, że przepis ten ma zastosowanie do:
- kontroli celno-skarbowej stwierdzającej nieprawidłowości w wywiązywaniu się przez kontrolowanego z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego a więc kontroli, o której mowa w art. 54 ust. 1 pkt 1 ustawy o KAS, a nie kontroli z art. 54 ust. 2 pkt 13 i art. 62 ust. 5 pkt 1a ustawy o KAS,
- w przypadku gdy kontrola celno-skarbowa przekształca się w postępowanie podatkowe tj. w sytuacji art. 83 ust. 1 ustawy o KAS.
Tymczasem kontrola celno-skarbowa przestrzegania przepisów ustawy SENT nie ulega przekształceniu w postępowanie podatkowe. Kontrolowany podmiot w tym przypadku przewoźnik nie ma możliwości złożenia deklaracji lub korekty deklaracji w całości uwzględniającej ujawnione nieprawidłowości.
Kontrola przeprowadzona przez funkcjonariuszy Trzeciego Mobilnego Referatu Realizacji w Barwinku obejmowała swoim zakresem weryfikację danych zawartych w dokumentach okazanych przez kierującego, dokonanie oględzin towaru, w tym pobrania próbek towaru. Natomiast kontrola celno-skarbowa wszczęta na podstawie upoważnienia z 2 czerwca 2020 r. przeprowadzona została w zakresie prawidłowości i rzetelności rozliczania podatku akcyzowego za czerwiec i lipiec 2017 r.
W ocenie Sądu wcześniejsze prowadzenie kontroli w zakresie przestrzegania przepisów ustawy SENT i poczynienie w ramach tej kontroli określonych ustaleń nie oznacza, że od daty zakończenia tej kontroli rozpoczyna się termin 6 miesięcy na wszczęcie postępowania podatkowego w zakresie podatku akcyzowego.
W związku z powyższym nie doszło do naruszenia art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym w przypadku ujawnienia przez kontrolę podatkową nieprawidłowości, co do wywiązywania się przez kontrolowanego z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego oraz niezłożenia przez podatnika deklaracji lub niedokonania przez niego korekty deklaracji w całości uwzględniającej ujawnione nieprawidłowości, organ podatkowy wszczyna postępowanie podatkowe w sprawie, która była przedmiotem kontroli podatkowej, nie później niż w terminie 6 miesięcy od zakończenia kontroli. Trzeba tutaj zwrócić uwagę na to, że z przepisu tego wynika obowiązek wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie, która była przedmiotem kontroli podatkowej. Skoro zatem przedmiotem pierwszej kontroli w niniejszej sprawie było przestrzeganie przepisów ustawy SENT, to co najwyżej w takim przedmiocie mogło być wszczęte postępowanie podatkowe. Nie można bowiem zasadnie twierdzić, aby prowadzenie kontroli w zakresie przestrzegania przepisów ustawy SENT mogło być podstawą do wszczęcia postępowania podatkowego w przedmiocie podatku akcyzowego bowiem to nie było przedmiotem kontroli.
Co więcej, niezależnie od powyższego, Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela pogląd wyrażony z wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 7 lutego 2023 r. (sygn. akt I SA/Rz 1314/22), że kontrola przewozu towarów wymienionych w ustawie SENT nie jest kontrolą celno-skarbową, o jakiej mowa w przepisach Działu V Rozdziału 1 ustawy o KAS, lecz kontrolą z zakresu transportu drogowego szczególnego rodzaju towarów. W ustawie SENT zawarto wyczerpującą regulację normatywną podstaw kompetencyjnych i proceduralnych postępowania w sprawie monitorowania przewozu drogowego określonego rodzaju towarów.
W ocenie Sądu z przedstawionych powodów nie doszło tutaj do obejścia przepisu art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej.
Odnośnie braku zastosowania do towaru procedury zawieszenia poboru akcyzy, to należy zgodzić się z organem odwoławczym, że w tym zakresie sama spółka przyznała, że takiej procedury, do towaru o który chodzi w rozpoznawanej sprawie, nie stosowała. Mianowicie spółka w swoim stanowisku z 10 maja 2021 r. do wyniku kontroli z dnia 7 kwietnia 2021 r. wskazała, że nie wiedziała i nie miała w momencie dokonywania nabyć podstaw, aby domniemywać możliwość ewentualnej błędnej klasyfikacji oleju. Gdyby spółka wiedziała, że wyrób ten należy klasyfikować do kodu CN 2710 19 - to jak w przypadku innych nabyć wewnątrzwspólnotowych wyrobów o takiej klasyfikacji - nabyłaby "olej k." do składu podatkowego w procedurze zwieszenia. Oznacza to, że spółka takiej procedury nie stosowała ponieważ nie traktowała towaru jako podlegającego akcyzie.
Prawidłowe w ocenie Sądu jest stanowisko organu, że przeprowadzone w sprawie badania jednoznacznie wskazują, że przedmiotowe próbki nie spełniają kryteriów dla produktów objętych pozycją CN 3902. Wykluczenie klasyfikacji badanych próbek z pozycji 3902 WTC wynika z zapisów Działu 39 WT i Not Wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej do pozycji 3902 90 10 i 3902 90 90. Odnośnie szczegółowości badań zgodzić należy się z organem, że z przepisów nie wynika, że zakresie badań produktu wymagane jest precyzyjne określenie zawartości poszczególnych składników w próbce. Przepisy nie formułują również nakazu zastosowania określonej metody badawczej, w oparciu o którą należało przeprowadzić badanie. Skarżąca polemizując z wynikami badań niesłusznie kwestionuje ich prawidłowość, gdyż ustawowe kryteria, które powinny zostać spełnione przy klasyfikacji wyrobu nie operują takimi precyzyjnymi wymogami. Zatem w sprawie wystarczyło jakościowe badanie produktu a nie zachodziła potrzeba zastosowania metody ilościowej w celu precyzyjnego określenia zawartości procentowej olejów ropy naftowej.
Odnośnie do zrzutów kierowanych przeciwko Laboratorium, to - jak trafnie zauważył organ odwoławczy - jest to podmiot doświadczony w wykonywaniu badań produktów ropy naftowej i produktów pochodnych oraz posiada akredytację. Ponadto, skoro zachodziło podejrzenie obrotu wyrobem akcyzowym, zasadnie powołano się na dyspozycję art. 7f ust. 2 ustawy o podatku akcyzowym, który upoważnia laboratoria celne do badania i analizy wyrobów akcyzowych. Laboratorium mogło zatem przeprowadzić badanie pobranych próbek i zastosować odpowiednie, dobrane przez siebie metody badawcze o analitycznym charakterze. Na podstawie otrzymanych sprawozdań organy miały podstawę faktyczną do przyjęcia, że dane produkty podlegały klasyfikacji do określonego kodu. Natomiast spółka, kwestionując wyniki przeprowadzonych badań laboratoryjnych, badań takich nie przeprowadziła we własnym zakresie (na swoje zlecenie), choć dysponowała próbkami, które pobierano i miała na to wystarczająco dużo czasu oraz swobodę w doborze uprawnionego laboratorium czy metod badawczych. Mogła też ubiegać się o wydanie wiążącej informacji akcyzowej, o jakiej mowa w ustawie o podatku akcyzowym, ale tego nie uczyniła.
Sąd podziela stanowisko organów, że skoro rzeczony produkt był przedmiotem dalszego handlu (odsprzedaży), spółka powinna być zorientowana co do jego charakteru i składu, także z racji przedmiotu prowadzonej działalności. Poprzestanie przez spółkę tylko na analizie treści dokumentów otrzymanych od producenta towaru to zbyt mało, aby uznać, że dochowała wymagań należytej staranności, zwłaszcza że - jak wskazano w decyzjach - miała już wiedzę o wątpliwościach organów odnoszących się do innych przeprowadzonych kontroli przewożonego na jej rzecz towaru, nabytego od tego samego dostawcy. Spółka nie zdołała jednak podważyć ustaleń odnoszących się do właściwości analizowanego produktu. Nie zaoferowała żadnych dowodów, które wskazywałyby, że skład produktu był inny, niż określony w sprawozdaniu Laboratorium.
Z podanych względów skarga jako niezasadna została oddalona, o czym orzeczono na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło