I SA/Rz 291/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Syndyka Masy Upadłości "A" sp. z o.o. z siedzibą w P. w upadłości o zwolnienie od opłaty sądowej od skargi w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za czerwiec 2007 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. I SA/Rz 291/11 UZASADNIENIE Wraz ze skargą na decyzję opisaną w sentencji niniejszego postanowienia Syndyk Masy Upadłości spółki "A" wniósł o zwolnienie od ponoszenia opłaty sądowej od przedmiotowej skargi. We wniosku Syndyk wyjaśnił, że środki finansowe (50.000 zł) na koncie upadłego pochodzą z pożyczki udzielonej przez jedynego wspólnika na prowadzenie postępowania upadłościowego (według wyjaśnień wcześniejszy wniosek spółki w tym przedmiocie został oddalony z powodu braku środków na prowadzenie tejże upadłości). O należnościach wobec Skarbu Państwa wynikających z zaskarżonej decyzji Syndyk dowiedział się z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, doręczonej już po ogłoszeniu upadłości Spółki i dlatego koszty postępowania podatkowego, w tym opłaty od skargi, nie zostały ujęte przez Syndyka w spisie kosztów postępowania upadłościowego. Syndyk argumentował, że nieuwzględnienie wniosku o prawo pomocy może skutkować nie przeprowadzeniem postępowania upadłościowego, a w konsekwencji jego umorzeniem z powodu braku środków na jego przeprowadzenie. Do chwili złożenia wniosku o prawo pomocy Syndyk nie wyegzekwował żadnych wierzytelności upadłego. Dołączył do formularza bilans za okres upadłości od 21 września 2010 do 31 grudnia 2010 i rachunek zysków i strat oraz wyciąg z rachunku bankowego upadłego za okres od 17 marca 2011r. do 31 marca 2011r. z saldem 39.008,35 zł. Odnośnie sytuacji majątkowej upadłej Spółki Syndyk podał, że jej kapitał zakładowy wynosi 50 000 zł, wartość posiadanych środków trwałych 0 zł, za ostatni rok obrotowy zanotowała ona stratę w wysokości 5.712,64 zł, a na rachunku bankowym Spółki znajduje się 39.008,35 zł. Dodał, że w okresie upadłości likwidacyjnej Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej i nie osiąga dochodów Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje: Syndyk ubiega się o zastosowanie w sprawie instytucji prawa pomocy, uregulowanej w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)- dalej zwana P.p.s.a.,, której celem jest zagwarantowanie dostępu do sądu osobom fizycznym i także osobom prawnym oraz innym jednostkom organizacyjnym nieposiadającym osobowości prawnej, gdy ich sytuacja materialna jest na tyle trudna, że nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania. Rozpoznawany wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym. Może być ono przyznane, gdy ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.). Z treści powołanych przepisów wynika, że przyznanie takiej pomocy jest możliwe, po uprzednim wykazaniu niemożności poniesienia ciężaru tego postępowania (w całości lub w części), jeżeli wedle rozpoznającego wniosek referendarza sądowego (sądu) pomoc taka jest konieczna. Zaznaczyć należy, że na obecnym etapie postępowania wymagany jest jedynie wpis od skargi w kwocie 4.648 zł. W oparciu o przedłożone dane należy stwierdzić, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku. Zdaniem rozpoznającego ten wniosek, nie wykazano, że uiszczenie ww. kwoty nie może nastąpić z funduszy masy upadłości. Bezsprzecznie, co obrazuje załączony wyciąg bankowy, na dzień wniesienia skargi Spółka dysponowała środkami pieniężnymi i to znacznie przewyższającymi należną do wpłaty kwotę opłaty sądowej od skargi. Nie sposób zgodzić się z argumentacją Syndyka o konieczności zaspokojenia kosztów związanych z prowadzeniem postępowania upadłościowego oraz zaspokojeniem wierzycieli upadłego, przed kosztami sądowymi upadłego w sprawie w przedmiotowej skardze. Realizacja przez osobę prawną jakiegokolwiek celu, w tym postępowania upadłościowego podmiotu, nie może mieć pierwszeństwa przed uiszczeniem należności publicznoprawnych, jakimi są w tym wypadku opłaty związane z prowadzeniem postępowania sądowoadministracyjnego. Prowadzenie postępowania upadłościowego z likwidacją majątku upadłego, nie przesądza o zwolnieniu od opłat sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Gdyby tak było, ustawodawca dałby temu wyraz w treści przepisów odnoszących się do zwolnień od tego obowiązku. Dlatego w żadnym wypadku brak wiedzy Syndyka o toczącym się postępowaniu podatkowym i jego dalszych konsekwencjach (określeniu zobowiązania podatkowego w innej kwocie niż wynikająca z deklaracji) w trakcie konstruowania preliminarza wydatków nie może być premiowany w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Koszty sądowe w tym postępowaniu należy traktować, zdaniem rozpoznającego wniosek, jako część kosztów postępowania upadłościowego. Należy dodać, że postępowanie podatkowe w przedmiotowej sprawie toczyło się od 2009 r. o czym wiedzę miał upadły. Znana była również przybliżona kwota zobowiązań podatkowych w przedmiocie podatku od towarów i usług za zaskarżony okres, ponieważ została określona w decyzji o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami za zwłokę (w aktach sprawy). Obowiązkiem upadłego było więc wydać wszystkie dokumenty dotyczące jego działalności Syndykowi. Ewentualnych zaniechań w tej materii nie można zatem premiować w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ponadto zdaniem rozpoznającego wniosek, stan deklarowany we wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie pokrywa się z potencjalną możliwością uzyskania dodatkowych środków, np. w postaci kolejnej pożyczki udzielonej upadłemu przez jej jedynego wspólnika jakim jest "B" spółka z o.o., znana na rynku lokalnym firma budowlana, zajmująca się obrotem nieruchomościami, którą jako prezes zarządu reprezentuje ta sama osoba co i upadłego. Spółka posiada również wierzytelności, których do dnia wniesienia wniosku, zgodnie z oświadczeniem Syndyka, nie udało się wyegzekwować, co nie wyklucza ich ściągnięcia. W takich wypadkach należy przyjąć, że udowodnienia wymaga podjęcie starań o uzyskanie środków finansowych i to niezależnie od efektu. Reasumując, treść wniosku o prawo pomocy, a także dołączone do niego dokumenty, zdaniem rozpoznającego wniosek referendarza sądowego, nie wskazują na brak możliwości poniesienia kosztów sądowych w sprawie. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.