I SA/Rz 307/16

WyrokWSA w Rzeszowie2016-07-05

Skład orzekający: Małgorzata Niedobylska, Jerzy Solarski, Jarosław Szaro

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej zasadnie pozostawił odwołanie podatnika bez rozpatrzenia z powodu braku podpisu, mimo że podatnik podniósł zarzuty dotyczące merytorycznej zasadności decyzji podatkowej oraz odmowy przyznania pomocy prawnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia, ponieważ odwołanie nie zostało podpisane, co stanowiło istotny brak formalny. Podatnik został prawidłowo wezwany do uzupełnienia tego braku, a nie uczynił tego w wyznaczonym terminie. Zarzuty merytoryczne i dotyczące pomocy prawnej nie mogły być rozpatrzone, ponieważ odwołanie nie zostało skutecznie wniesione z powodu braku podpisu.
Stan faktyczny
Podatnik E. R. złożył odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającej o jego solidarnej odpowiedzialności podatkowej. Odwołanie nie zostało podpisane. Dyrektor Izby Skarbowej wezwał podatnika do uzupełnienia tego braku formalnego, jednak podatnik tego nie uczynił. W konsekwencji Dyrektor Izby Skarbowej pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia. Podatnik wniósł skargę, podnosząc zarzuty dotyczące merytorycznej zasadności decyzji oraz odmowy przyznania pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska Sędziowie NSA Jerzy Solarski WSA Jarosław Szaro / spr. / Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 lipca 2016 r. sprawy ze skargi E. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia oddala skargę. I SA/Rz 307/16 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lutego 2016r. nr [...] , Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia E. R., utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia [ ...] listopada 2015r. nr [ ...] o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia. Jak wynika z akt sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia [...] czerwca 2015r. nr [...] orzekł o solidarnej odpowiedzialności podatkowej E. R. (dalej Strona lub Skarżąca) jako członka zarządu "A." sp. z o.o. wraz z ww. Spółką za zaległości podatkowe tej Spółki z tytułu pobranego a niewpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych od zatrudnionych pracowników za: X-XII 2010r., I-XII 2012r. w łącznej kwocie 2.808zł wraz z odsetkami za zwłokę od ww. zaległości podatkowych oraz kosztami postępowania egzekucyjnego. Decyzja została doręczona Stronie w dniu 8 lipca 2015r. W dniu 20 lipca 2015r. Strona wniosła odwołanie od ww. decyzji, które nie zostało podpisane. Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia [...] października 2015r. wezwał Stronę do usunięcia braku formalnego wniesionego odwołania w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania poprzez przesłanie podpisanego odwołania. Postanowienie zostało doręczone Stronie w dniu 29 października 2015r., a zatem wyznaczony termin upływał w dniu 5.11.2015r. Strona nie usunęła w wyznaczonym terminie wskazanego braku. W związku z powyższym Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia [ ...] listopada 2015r. pozostawił odwołanie E. R. bez rozpatrzenia. Na to postanowienie Strona wniosła zażalenie. Skarżąca zarzuciła błąd w działaniu organu, który miał polegać na wezwaniu jej do uzyskania i przekazania organowi wyroków sądowych z postępowań, w których nie była stroną i jako osoba nieuprawniona do ich uzyskania w myśl prawa nie mogła ich przedłożyć. Zdaniem Strony to organ był uprawniony do uzyskania powyższych orzeczeń, czego nie uczynił. Mając na względzie powyższe Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i o rozpatrzenie odwołania. Dyrektor Izby Skarbowej, w opisanym na wstępie postanowieniu z dnia [...] lutego 2016r. utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. W uzasadnieniu wskazano, że odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...].06.2015r. nie zostało podpisane, a więc nie zawierało obligatoryjnego elementu każdego pisma, o którym mowa w art. 168 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2015r., poz. 613 ze zm.), dalej o.p. Strona została prawidłowo wezwana do usunięcia tego braku postanowieniem z dnia 23 października 2015r., które spełniało wszystkie wymogi przewidziane w art. 159 o.p. oraz zawierało pouczenie, że nieusunięcie ww. braku we wskazanym terminie spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi Strony. Ta okoliczność stanowiła podstawę do wydania zaskarżonego postanowienia o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia. Jednocześnie organ wskazał, że Strona w zażaleniu nie określiła powodów, które uzasadniałyby uchylenie zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się do argumentacji zawartej w zażaleniu Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że nieprzedstawienie przez Stronę orzeczeń sądowych, do czego była wzywana postanowieniem z dnia [...] września 2015r. nie było powodem wydania zaskarżonego postanowienia. Organ podatkowy wyjaśnił, że Strona wniosła równocześnie dwa odwołania. Pierwsze, które nie zostało podpisane a dotyczyło decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającej o solidarnej odpowiedzialności podatkowej Strony jako członka zarządu Spółki wraz ze Spółką za zaległości podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych od zatrudnionych pracowników. Drugie odwołanie, podpisane przez E. R. dotyczyło decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającej o solidarnej odpowiedzialności Strony jako członka zarządu Spółki wraz z ww. Spółką za zaległości z tytułu podatku od towarów i usług. Odwołania zawierały takie same wnioski dowodowe, w tym dotyczące uznania za dowód konkretnych orzeczeń sądowych. Z tego powodu Strona została wezwana do przedłożenia ww. dowodów. Strona nie przedstawiła ww. orzeczeń a organ podatkowy uzyskał je we własnym zakresie. Kwestia ta nie miała jednakże wpływu na wydanie postanowienia o pozostawieniu bez rozpatrzenia odwołania, które nie zostało podpisane. E. R. wniosła skargę na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie zarzucając, że w toku postępowania podatkowego organ pozbawił ją konstytucyjnego prawa do obrony. Mimo trudnej sytuacji rodzinnej i materialnej organ uznał, że przepisy prawa nie przewidują możliwości przyznania pomocy prawnej w formie pełnomocnika z urzędu. Strona zakwestionowała zasadność orzeczenia o jej solidarnej odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe, gdyż nie była członkiem zarządu spółki, co można zweryfikować na podstawie odpisu KRS. Zdaniem Skarżącej nie zostały wyjaśnione podstawy orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności Skarżącej za zobowiązania podatkowe, skoro Spółka w odpowiednim czasie złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości. Ponadto, w prawomocnym wyroku Sądu Okręgowego w R. potwierdzono, że Skarżąca, jak również jej mąż, nie ponoszą winy w zakresie nieprawidłowości związanych z niezgłoszeniem wniosku o ogłoszenie upadłości w terminie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie z przyczyn przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie kontroli Sądu podlegało postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej o pozostawieniu odwołania E. R. bez rozpatrzenia z uwagi na niespełnienie przez to odwołanie jednego z wymogów formalnych, stawianych każdemu pismu, składanemu w postępowaniu podatkowym, tj. podpisu strony. Organ podatkowy stwierdził, że odwołanie Skarżącej, wniesione od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] czerwca 2015r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej E. R. jako członka zarządu "A." sp. z o.o. wraz z ww. Spółką za zaległości podatkowe tej Spółki z tytułu pobranego a niewpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych od zatrudnionych pracowników nie zostało podpisane a Strona nie uzupełniła tego wymogu formalnego, mimo stosownego wezwania. W związku z powyższym przedmiotem oceny Sądu jest jedynie kwestia dotycząca tego, czy organ podatkowy zasadnie uznał, że w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do pozostawienia przedmiotowego odwołania bez rozpatrzenia. Jak stanowi art. 168 § 2 o.p., podanie powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi, oraz jej adres (miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu, siedziby albo miejsca prowadzenia działalności) lub adres do doręczeń w kraju, identyfikator podatkowy, a w przypadku nierezydentów - numer i serię paszportu lub innego dokumentu stwierdzającego tożsamość, lub inny numer identyfikacyjny, o ile nie posiadają identyfikatora podatkowego, a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych. Ponadto, zgodnie z art. 168 § 3 o.p., podanie wniesione pisemnie albo ustnie do protokółu powinno być podpisane przez wnoszącego, a protokół ponadto przez pracownika, który go sporządził. Przedstawione wyżej wymagania dotyczące podania dotyczą również wnoszonych przez Stronę odwołań, ponieważ zgodnie z art. 168 § 1 o.p., ustawodawca pod pojęciem podania rozumie wszelkie pisma składane przez Stronę w toku postępowania podatkowego, takie jak żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia, ponaglenia, czy wnioski. Jak wynika więc z art. 168 § 3 o.p. odwołanie wnoszone w formie pisemnej przez Stronę powinno zostać przez nią podpisane. W niniejszej sprawie odwołanie, jakie zostało wniesione od decyzji orzekającej o odpowiedzialności Strony za zaległości podatkowe Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za zatrudnionych pracowników nie zostało podpisane. W tej sytuacji organ zasadnie wezwał Skarżącą do uzupełnienia braku formalnego odwołania poprzez jego podpisanie. Organ pouczył ponadto Stronę, że niezastosowanie się do wezwania spowoduje pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia. Dyrektor Izby Skarbowej zastosował się tym samym do dyspozycji zawartej w art. 169 § 1 o.p., który stanowi, że jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że Strona nie odpowiedziała na powyższe wezwanie organu. Z akt postępowania podatkowego nie wynika, by Skarżąca uzupełniła brak formalny i wniosła podpisane odwołanie. Mając na względzie powyższe należało uznać, że w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do wydania postanowienia o pozostawieniu przedmiotowego odwołania bez rozpatrzenia. Z art. 169 § 1 o.p. wynika bowiem, że nie spełnienie przez odwołanie wymogów określonych w przepisach prawa, m.in. takich jak podpis osoby wnoszącej pismo procesowe, wywołuje skutek w postaci pozostawienia pisma bez rozpatrzenia. Mając na względzie powyższe należało stwierdzić, że Dyrektor Izby Skarbowej wydał zaskarżone postanowienie zgodnie z prawem, ponieważ, wobec nie uzupełnienia braku formalnego odwołania, polegającego na jego niepodpisaniu, zaistniały podstawy do pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia na podstawie art. 169 § 1 o.p. Należy również wskazać, że przedstawiona przez Stronę w skardze argumentacja nie odnosiła się w ogóle do kwestii, która była przedmiotem rozpatrzenia organu w zaskarżonym postanowieniu a następnie Sądu. Strona zakwestionowała podstawy do wydania decyzji w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki, co jednakże mogłoby być przedmiotem postępowania tylko w razie skutecznego wniesienia odwołania od ww. decyzji, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło. Po drugie, Strona zarzucała bezpodstawną odmowę przyznania jej prawa pomocy w toku postępowania podatkowego. Ta okoliczność również nie była przedmiotem kontroli Sądu, który badał zgodność z prawem postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia na skutek jego nie podpisania przez Skarżącą. Mając na względzie powyższe Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm.). ----------------------- (

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło