I SA/Rz 32/16
PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-02-03
Skład orzekający: Jacek Boratyn
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie przedstawiła informacji o dochodach we wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), wykazała spełnienie przesłanek do jego uzyskania?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Brak informacji o dochodach uniemożliwia ocenę możliwości finansowych wnioskodawcy, a obowiązek wykazania tych przesłanek spoczywa w całości na wnioskodawcy. Ponadto, zadeklarowany majątek skarżącej i jej męża przedstawia znaczną wartość, która w pełni pokrywa koszty sądowe.Stan faktyczny
Skarżąca E. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług. We wniosku podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i trójką dzieci, nie osiąga dochodów i ma rozdzielność majątkową. Wskazała na wysokie miesięczne wydatki oraz posiadany znaczący majątek. Wpis od skargi wynosi 837 zł.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy E. B. w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2016 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku E. B. o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi E. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) listopada 2015 r., nr (...), w przedmiocie określenia skarżącej zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżąca wystąpiła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym, na urzędowym formularzu, oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i trójką dzieci, w tym dwojgiem pełnoletnich.
Zgodnie z oświadczeniem ani skarżąca, ani żaden z jej domowników nie osiągają jakichkolwiek dochodów (pozycja 10 formularza PPF została zakreślona w całości). Sama bowiem, jak wyjaśniła, jest osobą bezrobotną, a z mężem ma rozdzielność majątkową.
Przedstawiając swoją sytuację materialną skarżąca podkreśliła znaczną wysokość ponoszonych przez nią wydatków, wśród których zwróciła uwagę na następujące pozycje: spłata kredytów i pożyczek – 2 600 zł miesięcznie (z terminowym regulowaniem których ma problemy), bieżące koszty utrzymania rodziny – ok 2000 zł.
Jeżeli chodzi o posiadany majątek, to w oświadczeniu wymieniono następujące jego składniki: dom, o pow. ok. 215 m2, o wartości 500 000 zł, obciążony hipoteką na kwotę ok 600 000 zł, nieruchomości rolne, częściowo we współwłasności, o wartości około 60 000 zł. Oprócz tego skarżąca dodała, że jej mąż jest właścicielem nieruchomości o pow. 42 ha, które w większości również obciążone są hipotekami.
Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 837 zł.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie okoliczności o których wyżej mowa obciąża w całości wnioskodawcę i powinno polegać na złożeniu jasnego, pełnego i wiarygodnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym.
Mając na uwadze powyższe wymogi, w kontekście okoliczności wynikających ze złożonych przez skarżącą oświadczeń podkreślić należy, że brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżąca wykazała spełnienie przez siebie przesłanek uzyskania prawa pomocy. Z jej oświadczenia nie wynika bowiem w żaden sposób z czego skarżąca się utrzymuje, tj. z czego pokrywa między innymi bieżące wydatki (miesięczna suma tych wydatków, łącznie z kosztami spłaty kredytów i pożyczek wynosi ok 4 600 zł). Pytanie o źródła ich finansowania pozostaje więc otwarte, a jest to okoliczność o kluczowym znaczeniu dla rozstrzygnięcia zasadności jej wniosku.
Tak więc nie przedstawiając informacji o dochodach skarżąca przesądziła o negatywnym załatwieniu jej wniosku, gdyż obowiązek wykazania spełnienia przesłanek uzyskania wsparcia ze środków publicznych, w postaci prawa pomocy, obciąża w całości wnioskodawcę, który we własnym interesie winien wyczerpująco przedstawić swoją sytuację, uzupełniając odpowiedni formularz.
Osoba fizyczna, występująca o przyznanie jej prawa pomocy, składa oświadczenie na urzędowym formularzu, który w poz. nr 10 zawiera rubrykę dotycząca dochodów wnioskodawcy i jego domowników. Dane te mają podstawowe znaczenie, a ich podanie jest nieodzowne, w celu oceny możliwości finansowych wnioskodawcy. Przekreślenie więc tej pozycji formularza, jak miało to miejsce w niniejszym przypadku, nie może być więc odczytywane jako brak, do uzupełnienia którego skarżąca winna być wezwana. Samo przekreślenie stanowi bowiem w tym wypadku czytelny i jednoznaczny wyraz stanowiska wnioskodawcy w sprawie.
Niezależnie od powyższego zaznaczyć w tym miejscu jedynie należy, że zadeklarowany przez skarżącą majątek, należący do niej samej oraz męża, przedstawia znaczną wartość, w którym koszty sądowe, jakie mogą się wiązać z niniejszą sprawą, a zwłaszcza wpis od skargi, znajdują pełne i wielokrotne pokrycie. Ponadto nie można pominąć też tego, że należności cywilnoprawne nie korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia, przed tymi, o charakterze publicznoprawnym, do których zaliczają się między innymi koszty sądowe, a rozdzielność majątkowa małżonków nie zwalnia ich z obowiązku wzajemnego wspierania i wspólnej odpowiedzialności za zaspokojenie potrzeb rodziny.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło