I SA/Rz 324/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Kazimierz Włoch Sędziowie WSA Barbara Stukan-Pytlowany /spr./ WSA Małgorzata Niedobylska Protokolant sek.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym w dniu 25 września 2007r. sprawy ze skargi D.Ż. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania kontrolnego - oddala skargę - Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia (...) stycznia 2007r. nr (...) utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia (...) października 2006r. nr (...) w sprawie zawieszenia z dniem (...) października 2006r. prowadzonego w stosunku do skarżącego postępowania kontrolnego do czasu otrzymania od organów podatkowych Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej, informacji niezbędnych do ustalenia lub określenia zobowiązania podatkowego. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, iż postanowieniem z dnia (...) maja 2006r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wszczął wobec podatnika D. Ż. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą P.H.P.U. "A" postępowanie kontrolne w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatków stanowiących dochód budżetu państwa za rok 2003 i 2004 oraz ujawnienia i kontroli nie zgłoszonej do opodatkowania działalności gospodarczej, a także dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach dochodów za 2003 i 2004r. W toku postępowania kontrolnego podatnik D. Ż. jako źródło swoich przychodów wskazał m. in. pożyczkę w wysokości 50 000 USD, uzyskaną na podstawie umowy zawartej 10 marca 2002r. z A. B., przebywającym na terenie Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej. Wobec powyższego, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej pismem z (...) października 2006r. wystąpił za pośrednictwem Izby Skarbowej w Poznaniu, Biuro Wymiany Informacji Podatkowych w Koninie, do organów podatkowych Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej o sprawdzenie wiarygodności udzielenia pożyczki przez A. B.. Uznając, iż powyższa informacja jest niezbędna dla ustalenia lub określenia zobowiązania podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2003 i 2004, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej postanowieniem z dnia (...) października 2006r.nr (...) na podstawie art. 201 §1 pkt 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) - zwanej dalej Ordynacją podatkową - zawiesił z urzędu postępowanie kontrolne do czasu otrzymania wnioskowanej informacji. W zażaleniu na powyższe postanowienie podatnik D. Ż. zażądał uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości i zarzucił mu naruszenie art. 201 i 125 Ordynacji podatkowej. Argumentował, iż nie zaistniały okoliczności uzasadniające zwrócenie się do organów podatkowych Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej o sprawdzenie kwestii wiarygodności udzielenia pożyczki przez A. B., gdyż okoliczności te zostały w toku postępowania potwierdzone zeznaniami świadka, które ponadto można zweryfikować na podstawie przesłuchania pożyczkodawcy i jego matki, bez konieczności przewlekania postępowania. Zdaniem skarżącego, zawieszenie postępowania kontrolnego celem uzyskania informacji od organów podatkowych Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej, godzi w zasadę szybkości postępowania i stanowi naruszenie art. 125 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej w postanowieniem z dnia (...) stycznia 2007r. nr (...) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie uzasadniając, iż w przedmiotowej sprawie w toku postępowania kontrolnego zaistniała konieczność wystąpienia do władz podatkowych Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej z wnioskiem o udzieleni informacji dotyczących pożyczki udzielonej kontrolowanemu podatnikowi przez przebywającego na terenie USA A. B., gdyż informacje te są niezbędne do ustalenia lub określenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach dochodu lub zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiotowej sprawie, spełniona została określona w art. 201 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej przesłanka zawieszenia z urzędu prowadzonego postępowania kontrolnego. Odnosząc się do podniesionego w zażaleniu zarzutu naruszenia zasady sprawności postępowania organ wyjaśnił, iż zgodnie z art. 125 Ordynacji podatkowej organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, nie oznacza to jednakże, iż zasada szybkości postępowania może być realizowana kosztem jego wnikliwości. Organ podatkowy kierując wystąpienie do władz podatkowych Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej podjął, w ocenie organu odwoławczego, niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy a zatem zarzutu przewlekania postępowania, nie można uznać za słuszny. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższe postanowienie wniósł D. Ż. żądając jego uchylenia oraz podtrzymując zarzuty zawarte w odwołaniu. Uzasadnił, iż zawieszone postępowanie kontrolne dotyczyło wyłącznie źródeł jego przychodów a nie źródeł przychodów pożyczkodawcy, a w toku postępowania w sposób wyczerpujący wykazany został fakt udzielenia skarżącemu pożyczki, a zatem występowanie do organów podatkowych USA było zbędne, przedłużające postępowanie i narażające Skarb Państwa na dodatkowe koszty. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ) określanej dalej p.p.s.a, kontrola zaskarżonych rozstrzygnięć dokonywana jest pod kątem ich zgodności z prawem, przy czym Sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami i podstawami wskazanymi w skardze. Skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa. Przedmiotem sporu jest kwestia czy w niniejszej sprawie zachodziły przesłanki z art.201 §1 pkt.6 Ordynacji podatkowej do zawieszenia postępowania z urzędu. Wszczęcie postępowania podatkowego co do zasady, powinno zakończyć się wydaniem rozstrzygnięcia kończącego to postępowanie. Nie zawsze jednak, z uwagi na zaistnienie okoliczności uniemożliwiających dalszy tok postępowania, możliwe jest jego kontynuowanie. Jeżeli okoliczności faktyczne lub prawne mają charakter przejściowy, zachodzi konieczność zawieszenia postępowania podatkowego. Art. 201 §1 Ordynacji podatkowej zawiera obligatoryjne przesłanki zawieszenia postępowania. W razie zaistnienia jednej z nich organ podatkowy wydaje z urzędu postanowienie o zawieszeniu postępowania. Art. 201 §1 pkt.6 Ordynacji podatkowej uznaje za obligatoryjną przesłankę zawieszenia postępowania - wystąpienie na podstawie ratyfikowanych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych , których stroną jest Rzeczpospolita Polska, do organów innego państwa o udzielenie informacji niezbędnych do ustalenia lub określenia wysokości obowiązanie podatkowego. Ponieważ zawieszenie postępowania jest wyjątkiem od zasady szybkości oraz ciągłości postępowania podatkowego może mieć ono miejsce tylko w przypadkach wyraźnie określonych w przepisach. Zawieszenie na podstawie przesłanki wymienionej w art. 201 §1 pkt.6 Ordynacji podatkowej następuje więc tylko wówczas, gdy informacje, o których udostępnienie wystąpił organ są niezbędne dla ustalenie lub określenia wysokości zobowiązania. Jeżeli ta przesłanka jest spełniona zawieszenie postępowania jest zgodne z prawem. W niniejszej sprawie organy kontroli skarbowej prowadzi postępowanie kontrolne w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatków stanowiących dochód Budżetu Państwa za 2003r. i 2004r. oraz ujawniania i kontroli niezgłoszonej do podatkowania działalności gospodarczej, także dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach dochodów za 2003r. i 2004r. Na wezwanie organu kontroli o wyjaśnienie źródeł pochodzenia środków finansowych za 2003r. i 2004r. skarżący wskazał jako źródło swoich przychodów miedzy innymi pożyczkę w kwocie 50 000 USD, uzyskaną na podstawie umowy pożyczki z dnia 10 marca 2002r. zawartej z A. B. przebywającym od lutego 2002r. w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej. W postępowaniu dotyczącym dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach dochodów, ciężar dowodu spoczywa także na podatniku, a organ kontroli dowody przedstawione przez podatnika winien zweryfikować. Dlatego też w ocenie Sądu, sam fakt przedłożenia tej umowy przez skarżącego, nie zwalniał organu kontroli w toku prowadzonego postępowania z obowiązku podjęcia niezbędnych działań do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Wyrazem tego obowiązku jest zgromadzenie kompletne materiału dowodowego, wyczerpujące jego rozpatrzenie oraz jego ocena. W tym ocena czy okoliczności faktyczne podnoszone i przedstawione przez podatnika w świetle zgromadzonego materiału zostały udowodnione. Tak więc sprawdzenie wiarygodności udzielenia pożyczki przez A. B. zamieszkałego w USA, w konsekwencji wymagało zwrócenia się do organów podatkowych Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej o informację o uzyskanej przez skarżącego pożyczce od osoby zamieszkałej i pracującej w tym kraju. W ocenie Sądu informacje te, które wyjaśnią rzeczywistą treść i charakter wskazanego przez skarżącego źródła przychodu, niewątpliwie mogą mieć wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego skarżącego w podatku dochodowym od osób fizycznych i jako takie są niezbędne do ustalenia lub określenia zobowiązania w tym podatku. Mając na uwadze zaistniały w sprawie stan faktyczny jak i opisane wyżej regulacje prawne, w ocenie Sądu spełniona została przesłanka zawieszenia postępowania wskazana w art. 201 § 1 pkt.6 Ordynacji podatkowej, a tym samym nie zasadny jest zarzut naruszenia tego przepisu. Niezasadny też jest zarzut przedłużenia postępowania, a przez to naruszenia art.125 Ordynacji podatkowej. Wprawdzie zgodnie z tym przepisem organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, ale jak słusznie zauważył organ odwoławczy szybkość postępowania nie może być realizowane kosztem wnikliwości mającej na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy (art. 122 Ordynacji podatkowej). Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi zamieszczonych w jej uzasadnieniu, Sąd uznał je za bezzasadne. Nieuprawniony jest zarzut braku wskazania przez organ czy żądane od organów podatkowych Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej informacje dotyczą zawartej umowy pożyczki, gdyż precyzuje to z podstawa faktyczna postanowienia organu I instancji. Zarzut, że organy nie wskazały w jaki sposób informacje uzyskane od organów podatkowych USA mają mieć wpływ na zobowiązanie podatkowe nie znajduje uzasadnienia prawnego. Nieuprawnione też jest, jak słusznie zauważył organ odwoławczy, twierdzenie skarżącego, że żądane informacje dotyczą pożyczkodawcy, bowiem przedmiotem postępowania kontrolnego jest kwestia zobowiązania podatkowego skarżącego. Reasumując ponieważ skarżone postanowienie nie narusza prawa Sąd skargę oddalił po myśli art. 151 p.p.s.a.